Казах.ру
поиск по сайту и Казнету
rus / eng / kaz
Форумы
На русском языке
Қазақша сөйлесу


Словарь-переводчик

Введите русское или казахское слово. Для ввода казахских символов нажмите цифры:
Ә2, I3, Ң 4, Ғ5, Ү8, Ұ 9, Қ0, Ө-, һ+


полная версия









Бизнес Номады

Общение

Реклама: Недвижимость в Греции от казахского грека — GREEKLAND.RU
Общение: Список форумов
Форум: Танысу
Тақырып: Саясат-жана парламент туралы болжамыныз...


Авторы Xабарлама
Аяулым
09-07-07 14:52
Казирги заман ЖАСТАРЫ! Бир уакыт бастарынызды саясатка бургиларыныз келмей ме, Осындай усак-туйек, натижеси жок бос жазысу шаршаткан жок па Кажет деп тапсаныз саясаттагы билиминизди тексерип кориниз! Казир саясатта болып жаткан озгеристер туралы не билесиз, тек биреуин алайык... Мажилистин тараганы туралы. Болашактагы Жана Парламент туралы кандай болжамдарыныз бар, осы сайлауда ким женеди деп ойлайсыз. Копшилик пикирге суйенсек, Мажилис депутаттарынын 70-80 пайызын Нур-Отан партиясы, екинши 8-7 пайызды Акжол не Туякбайдын партиясы алады дейди. Осы пикирлерге сиздин ойыныз, косыласыз ба. Байменов пен Туякбайдын кайсысы жениске жетеди, ал сиз кайсысын колдар единиз БАРИНИЗДИ ПИКИР АЛМАСУГА ШАКЫРАМЫН.

Авторы Жауап
Халық
Халық
23-01-12 10:24
Сайлау нәтижелері менин болжамыма жакын корсеткіште болды ! Бірак комунисттердін бул парламенттен орын алатынына күмәнмен карағанмын!
Бап шабама ,бак шабама деген рас екен!
Халық
Халық
23-01-12 10:15
Құрметті ұлт жанашырлары!
Жана парламент қатарына енген париялардан коп үміт күтеміз!
Байғали
baigali_6@mail.ru
15-01-12 10:14
Парламент тағындағы жансыз қуыршақтардың орнына адам ұлы отырса екен.
Айжан
Aizhoka_kuka
22-02-11 17:55
dosai musilman emes adam bolu uwin isteu kerek...
Ердаулет
03-12-08 11:48
Мен аты-жµнім Н±рланов Ердаулет Н±рлан±лы,мен жылым 1995 жылы 9 мамырда туылѓанмын.Какыраз Жењіс к‰нінде туылѓанмын.
Галым
07-11-08 10:48
Ана тілімізді алєа ќоялмай жатќан їкіметте кандай ўлттыќ рухтыѕ бар екеніне мен сенбеймин айтеуір биреудіѕ жетегинде жїрген бір ќора №№№
Абдулла
Abdullah.83mail.ru
06-11-08 12:00
Ассаламугалейкум достар! Біздіњ елдегі саясатќа кµњіл толарлыќ ештеме айта алмаймыз. Ењ бірінші адам т‰зелуі керек сонда барлыѓы жаќсы болады.
Аяулым
13-09-07 11:20
Бєріњізбен келістім! Сіздерден ±ќќаным, бєріњіз осы туралы айтпаќ т‰гілі, ойлаѓыларыњыз да келмейді, шаршатты. Сондыќтан мен де сіздерді мазаламауды ±йѓардым, шыны керек µзімде жалѓандыќтан шаршадым. Біз айттыќ не, айтпадыќ не аспан айналып жерге т‰сейін деп жатќан жоќ, немесе бізге аспандаѓы айды єпермейді. Сондыќтан пікір таласып, ой бµліскен ќатарластарыма мыњда бір рахмет!!! Бір-бірімізді толыќтырдыќ, сынадыќ, келекеледік, есесіне µзімізге ќаншама аќпарат алдыќ! Мен де, осымен осы форумды салтанатты т‰рде аяќтаѓым келіп отыр, ќостайсыздар деп ойлаймын!!! Жаќсылыќта ж‰здесейік!!! Келесі сайлау алдында кездескенше!!!
5555
deleted
13-09-07 06:14
кайдагы саясат,букил ел бир адамнын айтуымен журеди,карсы пикир бар болса не турмеге камайды не олип калады,артынша самоубийство боп шыга келеди...
Хатшы қыз
12-09-07 13:46
Аяулым, бел шешкен белсенділігің бітіпті ғой. Бас хатшы ұрсып жатыр, интернеттегі жұмысын жалғастырсын дейді.
Аяулым
11-09-07 11:44
¤тірік Еркенже, шын Еркенже... айыра алмадым. Ќайсыњ болса да, сендерге айтатыным, біріншіден кµпшілік жерде мєдениетті болсањдар, намыстарыњ ќайда, жаман ќатындар ќ±сап, менімен неге ±стастыњдар да ќалдыњдар, т‰сінбеймін??? Мен сендерге не істеп ќойыппын? Екіншіден, меніњ ‰нім µшкен жоќ, ‰н, тек адам о д‰ниеге аттанѓанда ѓана мєњгі ‰ні µшпек. Сондыќтан ‰ні µшпеу баќыттын, АЛЛА ТАЃАЛА менен жазбасын, сіздер де олай тілемей-аќ ќойыњыздар. Ораза болса келді ,ал сіздердіњ к‰ндеріњіз мынау, жаммман ќатындардан да ары... Ешкімге аќыл ‰йретпеймін, єркімніњ ±яты µзінде!!!
Кеңгір
10-09-07 07:03
Ер-кенже! Сақау бала сияқты "қаріптарыңның" жартысы шықпай қалыпты. Бұрын партияның офисінде, тәуір компьютердің құлағында таза қазақша шрифтілермен жазатын едің. Әуселеңнің біткені-ау. Иә, сен сияқты итаршылардың күні таусылғаны жөн.
Ер-КЕНЖЕ
Шын Ер КЕНЖЕ
08-09-07 23:02
Ґтірік Ер-КЕНЖЕ!
Ґзгеніѕ атынан бўќпантайламай, шыєар болсаѕ ґз атыѕнан шыќ. Бір емес, екі емес ќанша мјрте меніѕ атымнан шыєыпсыѕ. Аќша ґз иесінде, ќазан ґз кїйесінде. Їнім ґшкен жоќ, тілім шґккен жоќ. Јркім ґз орнымен болєаны жґн!!!
Ер-КЕНЖЕ
08-09-07 11:26
Аяулым, аузыңа құм құйылды ма неге үндемей жатырсың? Құрсын, біз сойылын соққан партиялар жеңіліп, жер жастанып қалды. Солардың ақшасына интернетте аз ғана уақыт отырғанымызды білдірмейік те енді. Пой, Джими, то есть, Аяулым! Пой...
Гулжазира
Gulzhazira90@yandex.ru
07-09-07 15:22
САлем КАЗАКСТАН ЖАСТАРЫ!Калайсындар ?Аяулымга косылаын.Сайлау отти.Сайлауда таза отти деп айта алмаймын.НУР Отан женбей кай партия жениске жетеди.Сайлау алдында белгили еди гой!Нур Отан Концерт уйымдастырганша жагдайы жок,жетимдерге,карт адамдарга комектеспей ме!Акшалары коп болса,ойланбайма!Енди Казакстан калай дамиды,коремиз.
Ер-КЕНЖЕ
07-09-07 14:42
Аяулым, сайлау бітіп сенің де мен секілді үнің өшті ме? Әлгі партиялардың беріп қойған интернетіне халяво иек сүйеп, біраз "ойран" салып едік, шіркін... Енді міне қол-аяғымыз байланып отырғанымыз. Сен сияқтыларға мүмкіндік бермесін, тегі. Қолына бірдеме тисе қалың жұрттың төбесінен құй қазады. Бүк буған тымырсық кештің масасындай ызылдап жан таптырмай кетіп еді, үнің өшкен екен, Өшсін!
Кеңесші
07-09-07 11:51
Е, қауым, үнсіз жатырсыздар гой? Себеп??? Пікір-таласып, ақыл қорларыңызды кеңейтуге кеңес беремин!! Оян қазақ, көтер басты, баста сөзді...
Итбайдың қарсыласы
Итбайдың құлағына алтын сырга
06-09-07 06:57
Итбай, махабатты тындыру дегенді калай түсінуге болады? Сіз ше гана тындыру болар, ойынызды жеткизсениз де дұрыс сөйлесенізші? Сіз білмеуші ме едіңіз, БУЛ-КАЗАК РУ. ААА, буны билмейтин сиз Өзиниз Қожанасырсыз гой, демек. Керемет болсаныз, жабайы сөйлегенше, саясат туралы билиминиз кайда, корсетпейсиз бе№ сиз гой, осы бүкіл жерге кыстырылып, ешпайдасы жок кәкір-шүкірлерді жазып журетін, мықты болсаныз ортаға кесек-кесек пікірлеріңізді білдірмейсіз бе, отірік елді сынаганша?
Итбай
04-09-07 20:59
Махабатты тындырып,саяасатқа сандалдыңдар ма? Мына форм өзі,Қожанасырдың формы болып бара жатқан жоқ па?!
белгісіз
ќажеті жоќ шыѓар
04-09-07 15:57
Мангі уйкыдагы парламент болады. калай десен де Нуротандыктар женди, оларга кош келдиниздер деуден баска амал калмаган сиякты
Аяулым
02-09-07 12:48
Бекен, айтқаныңызды түсінбедім. толық, анық!!!
Ер-Кенже дұрыс айтасың! сенімен тілдескеніме куаныштымын!!! Бірпартиялылық жүйеге көшу биліктің тоқырау шегіне жеткені сияқты! Енді халықтың жағдайы не болмақ? Осының ақыр аяғы не болар екен? Мүмкін болса кейбір партия мүшелерін парламентке өткізген дұрыс болатын сияқты. Бірлескен партиялар Елбасына хат жазған, осыдан не өндіріп алады деп ойлайсыздар? Нәтиже бола ма? Ешкім тым-тырыс жатқан жоқ, әркі өзінше дәлелдемек ойлары бар-мыс...
Бекен
02-09-07 09:27
Айаулымға. қосылгыштардын орны озгерсе де қосынды өзгермейді...

Алдияр
02-09-07 08:39
науқан бітті... тым-тырыс...
Аяулым
30-08-07 15:57
Осы жолғы Прламенттің ерекшелігі көпшілік құрамы әйелдер екен!
Ер-КЕНЖЕ
erbol_kazakh@ok.kz
30-08-07 14:35
Негізі бізге енді Парламенттің қажеті жоқ сияқты. Партиядан сайланған депутаттар енді халықтың емес, партия басшысының аузына қарайды. Ал партия басшысы Назарбьаев. Ол не десе сол болады. Одан да сонша мемлекет қаржысын жұмсағанша, өз дегенін істеп, барлық заңды өзі қабылдап отыра бермейді ме?.
ЛулуАяулым
29-08-07 15:35
Ал Замандастар! Енді Жаңа Парламент туралы болжамдар емес, жаңа Парламенттің жүмысы туралы, олар немен айналыспақ, бірпартиялылықтың ерекшелігі, Парламент кімдермен толыққанды, кімдер жетіспейді... осы туралы пікір алмасуға шаұырамын! Құрылған Жаңа Парламент бурынғы Парламенттен де нашар болатын болды. Бір партиялы Парламентті елде ешқандай демократия болмайды деген ОБСЕ өкілінің пікірін қостайсыз ба???
Аяулым
24-08-07 14:41
Сайлаудыњ нєтижесі ешкімді ќанаѓаттандырѓан жоќ, шынымен сайлау-сайлау емес жасанды пьесса болды. Болѓанда ќандай, аса шеберлікпен жасалѓан пьесса болды. Парламентте ешќандай демократия жоќ! Тіпті айтудын да ќажеті жоќ!
fenomen
vanady@inbox.ru
24-08-07 07:07
Салем, Аяулым менин айтканым келмеди ме?
Ер-КЕНЖЕ
erbol_kazakh@ok.kz
22-08-07 20:22
Сайлау сайлау емес, сайқымазақ болды! Нұр Отан - өтірікшілердің партиясы!
Алия Ануар
22-08-07 07:18
Ау халкым унсизбиз гой? Сайлау алдында аттарынды шабыска катты салып болдырып калганга уксайсыздар гой. Тусинем кейбиреулериниз куандыныздар Нур-Отанга, кейбиреулериниз женилген партияга окиндиниздер. Бирак мен билгем Нур Отан женетинине. 80 аса дегендери тым асылык емес пе?
Ер-КЕНЖЕ
erbol_kazakh@ok.kz
19-08-07 01:56
Жанар, сіз сайлау заңын бұздыңыз. 17-сі күні үгіт-насихат жұмысын жүргізуге болмайды. ОСК-гі үстіңізден шағым түсіремін!
режиссер
18-08-07 07:01
Сайлауда кім жеңеді деп сұраудың өзі әбестік болар. Себебі осы сұрақты қойған адам оның жауабын өзі де біледі. Байменов пен Тұяқбайды салыстырудың керегі жоқ...і Бұқа мен өгізді салыстыруға келмейтіндей... мен мысал үшін айтып отырмын. Жармахан саясатта, оның ішінде сайлауда өз орнын алады (жоғарыда шешіп қойған), ал Байменов өзінікін. Былайша айтқанда:
"Чики-чики". екі арада қара халық өздерінше топшылап, өздерінше сынасады. (Жоғарыға керегі де осы. Әлемдік қауымдастықтың алдында "Қазақтардың саяси сауаты" үшін...) "
001
kazak
18-08-07 01:00
сайлаудан калып кетпе!!!
Жанар
ххххх
17-08-07 12:22
Жастар, сіздерді НҰРОТАН партиясына дауыс беруге шақырамын!
Нұреке
17-08-07 08:52
кімге дауыс берсеңдер де бәрібір Нұротан жеңеді. вуххахахахаха
Жанар
janar-83 @ mail.ru
17-08-07 08:45
Байменовтыњ партиясы µтірік опазция екеніне аныќ кµзім жетті.мен Н±рОтанѓа, ЖСДП-ѓа да емес халыќтыњ ќамын,ойлйтын рухын асќаќтататын Руханиятќа дауыс беруге шаќырар едім.
қазақ
қазақ
16-08-07 23:00
Сайлауга барайық, жастар.
Сенің даусың-сенің болашағың!
Аяулым
16-08-07 14:49
Бәріне сәттілік, АКЖОЛГА женіс тилеймин!
Айдын 18
16-08-07 11:41
Бугин угит-насихат битетини кандай жаксы болган. Айтпесе уйде угит кагаздары кобейип кетип еди-!)), асресе ЖСДП-нын, жас баллар куниге мен кошенин килысынан оте берген кезде колыма устата салад. Мен кеше: менин уйим толган угит насихат кагаздары, мен барибир сайлауга бармаймын дедим кулип...
Барибир менсиз де, сайланатын адам сайланып, кулайтын адам кулайды. Так что...
Айтайын дегеним, бизде сайлау науканы кезинде неге екенин кайдам жаппай партия ашкыш,,, Сосын уштик уйли жок болып кетед сайлау биткен кезде, берген уаделеримен бирге. Тап бир жанбырдан кейинги санырауқулактар сиякты... Осындайда, совет окимети кезиндеги партия есине тусед, бир лет па, ол онда мангиге, ал казир бизде ше, не коп партия коп, качествасына келетин болсак бир лет пайдаланган китайский аякким сиякты. Ана анши-жыршыларга дейин партия ашып кетти гой казир.(Уркер) сияктыларды айтам.
Конжыйып креслоларына минип алып, мажлистерде уйкылары келип отырганы сол. Кулкинин келетини-ай сонда.

Жай єана жігітпін!
ernat81@mail.ru
16-08-07 07:46
Саяси сайлау туралы озимнин ишки пикирим бар, жайып салып, жаркын-жаркын соз айтуга болар еди, алайда казирги кезде осы науканмен менин де омиримде, жан-дуниемде сайлау-тартыс журип жатыр.Менин де бойымда нуротандыктар мен акжолдыктар, билик пен оппозициялык агымдар, ойлар, таластар, кайшылыктар бар. Мен бул создерди бул такырыпка сайлау туралы болган сон емес, тек сенин есиминди корип, назарынды аударып, жакынырык таныссам деген оймен жазыпотырмын.
Ер-КЕНЖЕ
erbol_kazakh@ok.kz
16-08-07 00:12
Бүгін үгіт жұмыстарының соңғы күні екен ғой.
ЖСДП үшін дауыс берейік! "Ақ жол" деп адаспай, "Нұр Отанның" отына күймей, ЖСДП-ның жарқын болашағына бірге қадам басайық!
БІРЛІК, ЫНТЫМАҚ, ӘДІЛЕТ, ДЕМОКРАТИЯ!
ЖАҢА ҚАЗАҚСТАН ҮШІН!
№1 ПАРТИЯ ҮШІН!!!
қазақ
қазақ
15-08-07 23:08
Аяулым, барлығына саттілік, ал қайсысына жеңіс тілейсін? (Нұр Отаннан кейін)
қазақ
қазақ
15-08-07 23:05
Ақ жол, саған, АҚЖОЛ!

Махмуд -77
maq-nur@mail.ru
15-08-07 18:03
Мен 7-8 жылдан бері әр түрлі деңгейдегі сайлауларға тәуелсіз бақылаушы болып қатысып, әділсіздіктің "көкелерін"көріп жүрмін. Сондықтан да бұл сайлау әділ болады дегенге сенбеймін.Сіздер қалай ойлайсыздар?
Махмуд -77
maq-nur@mail.ru
15-08-07 17:57
Жігіттер мен қыздар! Іштеріңде жергілікті маслихатқа үміткер болып тіркелгендерің бар ма?
АСЫЛ
erarus@mail.ru
15-08-07 17:34
ќай партия жеѕсіс мен їшін бјрібір, тек ЕЛІМІЗДЕ тыныштыќ болсын!!!

Жаңабай 21
zhanabai85@mail.ru
15-08-07 17:03
Алдымен Қазақ саясаткерлеріне атырау өңірінен дұғай салем. Кәзіргі болып жатырған саясатта бәрі математикалық дәлдікпен есептелген . Мысалы: Енді канституцияны өзгерту арқылы парламентке жеке партияға дауыс беру арқылы сайланатын болды .Неге ? Бізде билік партиясынан басқа жақсы ұймдастырылған (Халыққа пайдалы деп тұрғаным жоқ) партия барма , билік ке нағыз қарсылық көрсететін , я опозициялық париялар көп бірақ мен олардың ішінен шын халықтың қазақ ұлтының тілін дінін ұллттық санасын көтеріп қазақты оятатын мүдесін қорғайтын партия көрмеймін . Я мен келісем бізде тұлғалар көп Мұхтар ағамыз , Қазақстан телеарнасының бұрынғы журналистері т б осы айтылғандар және жүрегі қазақ деп соғатын жандар бір жерге бірігіп бір пікірде болу керек .Кәзір халыққа тұлға керек ,Ал елдегі ең атақты тұлға кім? қандай партияның құрамында ол? Басқа партияларда барма тұлға . ендеше халық кімге дуыс береді , бір бірімен күндесіп жатырған партияларғама әлде? Қазақ халқы Казахстанец болып кетпей түрғанда , бәрін таразылап ойланайық Ағайын
Жаңабай
zhanabai85@mail.ru
15-08-07 17:03
Алдымен Қазақ саясаткерлеріне атырау өңірінен дұғай салем. Кәзіргі болып жатырған саясатта бәрі математикалық дәлдікпен есептелген . Мысалы: Енді канституцияны өзгерту арқылы парламентке жеке партияға дауыс беру арқылы сайланатын болды .Неге ? Бізде билік партиясынан басқа жақсы ұймдастырылған (Халыққа пайдалы деп тұрғаным жоқ) партия барма , билік ке нағыз қарсылық көрсететін , я опозициялық париялар көп бірақ мен олардың ішінен шын халықтың қазақ ұлтының тілін дінін ұллттық санасын көтеріп қазақты оятатын мүдесін қорғайтын партия көрмеймін . Я мен келісем бізде тұлғалар көп Мұхтар ағамыз , Қазақстан телеарнасының бұрынғы журналистері т б осы айтылғандар және жүрегі қазақ деп соғатын жандар бір жерге бірігіп бір пікірде болу керек .Кәзір халыққа тұлға керек ,Ал елдегі ең атақты тұлға кім? қандай партияның құрамында ол? Басқа партияларда барма тұлға . ендеше халық кімге дуыс береді , бір бірімен күндесіп жатырған партияларғама әлде? Қазақ халқы Казахстанец болып кетпей түрғанда , бәрін таразылап ойланайық Ағайын
Аяулым
15-08-07 14:54
Барлық еліміздің партияларына сәттілік тілеймін!!!
Жастык
15-08-07 11:03
Даусымды Ақ жолға беремін. Әзірше уақыт бар ғой, не істер екен көру керекпіз ғой. Кейін қателік жасаса, өзгертерміз. Нұр Отан істегені, бүгін ғой. Жай өмір, қайда барсаң да, абеке. ОСДП ше, Нұр Отанға қарсы бірде бір сөз айта алмай, біздің интересімізді қалай отстаивать етеді? Қалған партия бар жоғы көрінбейді.
Мүмкін жоқ та шығар. Қазіргі кезде Ақ жолға мүмкіндік бермесек, кейін Нұр Отаннан құтыла алмаймыз ғой.
Ойлаңындар, бірақ даусыңызды міндетті түрде беріңіз. Болашақ өмір біздің қолымызда.
Нұр Отан байып болған болар.
Аяулым
15-08-07 10:19
Енді айтыс-тартыстыњ пайдасы аз. Сайлауѓа 3 кун калды. Тек сайлауга тусип жаткан партияларга саттилик тилейк жане сайлаудын адил отуин калайык (айтпаса создин атасы оледі). Ар пендеге умит-арманын артып,сайлап жаткан партиясы жењуіне тилектеспин! Сол партия Сіздіњ ойыњыздан шыѓуына ниеттеспін!!! Кай партия болмасын, бари биздин болашагымыз,биздин когамымыз!!! ПАРТИЯЛАР АЛГА!!!
қазақ
қазақ
15-08-07 02:16
Құрметті, ҚАЗАҚ ЖАСТАРЫ!
Мен де өздерің сияқты қазақтың қарапйым қара баласымын,
cтудентпін, еш партия мүшесі емеспін.
бұл пікірталасты оқып, риза болып отырмын.
Әркім өз пікірін, шекткн шықпай, ашық айтқан дұрыс.
Әрқашан ДИАЛОГ болсын!
Сендер барда, Біз барда ҚАЗАҚСТАННЫҢ болашағы бар!
Енді сайлауға келсем, Нұр Отанның байбалам сала берер түгі жоқ!
Еліміз бен Елбасымыздың жетістігін бір өзінің атына аударып ап, қырдық та жойдық деп мақтануы несі?! Жетістік өте көп, мойындау керек, ол заңды да, солай болуы керек. Адам болған соң өсу керек, ел болған соң даму керек!
Biliktin bar enbegin Nur Otan istegen jok, tek biliktegiler nurotandyktar. Olar Nur Otanda bolmasa da eline tabyusty enbek etui tyis! Nur Otan biliktin arkasynda kun korip otyrgan partya, sondyktan da jenimpaz bolary sozsiz, kalasan da kalamasan da!
Al OSDP bilikke ote jau, okpeli ''sybagadan kur kalgan'' partya. Baskalaryn kaidam, Jarmahan kokemizdi tauir krushi edim, bilikke katty kapa boldy ma? aiteuir radikaldy bagit ustanyp ketkendei...Degenmen elge turaktu damu, tynysh kogam kerek koi.
Endi Akjol partyasyna kelsek... Akjol azrshe baisaldy oppozisya usatnyp otyr.Birak sailaudan keyin ''buryngy'' bilikpen auyz jalasyp ketpeime degen kudik te jok emes, oz oiym. Umittenemiz jolynan ainimasa dep! Birak eshkimdi SONSHALYKTY jerge batyryp dattap ta, aspanga ushyryp aktap ta jatkan jok, tek halykka biliktegi shynaiy ozbyrlykty korsetip, kogamdagy kemshilikterdin ornyn toltyru turaly eline unamdy usynystarmen uade etip jatyr. Menimshe nagyz oppozisya degen osy bolsa kerek. Negizi OZDP Akjol ekeui birigip osy joldy ustansa utar ote-ote kop edi, amal ne, ortak pozisya eki mudde bolyp otyr.
Al kalgan partyalar: bagdarlamalary ''jurt katarly'' bolsa da, ekeui jasandy, ekeui kiyali partiyalar!
KORYTA KELE, jetistikpen maktanyp aspanga ushyryp jiberetin Nur Otanga, kemshilikti aityp Jerge kirgizip jiberetin OSDPga emes baisaldy oppozisya AKJOLga DAUYS BEREYIK! Negizi Nur otan jeneri ANYK, birak PARLAMENTTE biliktin partyasymen katar oppozisyanyn da otyrgany DUYRS! Sebebi DIALOG bolsyn!
SOL ushin jenbese de, parlamentte kemshilikti tuzep halkinin kamyn oilaityn Azamattardyn ules salmagy artuy yshin AKJOL partyasyna DAUYS BEREYIK!
Ak jol, sagan, AKJOL!
Алпамыс
14-08-07 13:17
АҚЖОЛ АЛҒА!!! АҚЖОЛДЫҚТАРҒА ДАУЫС БЕРІҢІЗДЕР!!!
ЕЛ СЕНІМІН АҚТАЙТЫН БІР ҒАНА ПАРТИЯОСЫ АҚЖОЛ!!! БОЛАШАҒЫҢДЫ ДҰРЫС ТАҢДА!!!
АҚЖОЛ АЛҒА!!!
Аяулым
14-08-07 07:56
Айдын, дұрыс айтасын. Жеке баска тису-әлсіздердін каруы. Ер-Кенже сонда сіз де әлсіз болганыныз ба?
Сайлауга санаулы кундер калды! Науканнан кейін біздің пикир-талас екінші раундқа отеди. Пикир-таласка катыскан адамдар изин суытпай, келесі додамызга катысуга шақырамыз!!!
ТЕНДІК, ЕНБЕК, ИМАНДЫЛЫҚты ұстанған АКЖОЛ алға!!!
Айдын
13-08-07 14:26
Қосжановтар теледидарды пайдаланып партияларының бағдарламасымен таныстырудың орнына, мен-мағынасы жоқ Бәйменовтың жеке басына тйсумен болды.

Мен де солай ойлаймын. Нұр Отанмен болған дебатта да бос айқайлаумен болды.Олардың бағдарламасы "бетпақ жеңдім дейді бейбақ көндім дейді" деп аталуы мүмкін. ЖСДП біздің бәсекелесіміз Нұр Отан дегенімен, дауысқа Ақжолмен таласатынын біледі.
Адамның жеке басыны тиісу әлсіздіктің, шарасыздықтың белгісі.
АСЫЛ
erarus@mail.ru
13-08-07 13:11
Ер-Кенже салем.
ЖСДП №1 Партия ретінде есептемеймін. Ел їшін жасаєана бірде бір жўмыстарын естімедім. Наєыз партия болса, їкіметтен жасалып жатќан јрекеттерге ќарамай, ґзініѕ партия ретіндегі орнын кґрсетер еді. Бїкіл партиясолай жўмыс істейді деген ойымнан јлі шыќќан емеспін. Јйтпесе кеше кїні јр тїрлі саясат майданында жїрген саясаткерлер, бірігіп ойлары бір жерден шыєатынына мен сенбеймін. ...

...
.

...
Досай
maza.77@mail.ru
13-08-07 11:55
Хабар телеарнасындағы тартысқа таң қалғаным, ашық болғандығы. 1,5 сағат бойы пікір сайысқа түсті. Екі адам көңілімнен шықты. Әлихан мен Әміржан. Ал Бақытжан мұндай сайысты бұрын көрмеген бе ойын шашыратып ала берді. 31-дегі орысшадан ерекшелігі ешқандай монтаж болған жоқ тікелей эфирде болды.

"Ақ жолға" дауыс беріңіздер!

Ер-Кенже! Мен сізбен пікір таластырудың қажеті жоқ деп шештім.

Аяулым! ...өзің білесің :) maza.77@mail.ru


Аяулым
13-08-07 07:36
Салем Ер-Кенже! Шынымды айтсам, екеуміздің пікіріміз карама-кайшы болса да мен сізге дан ризамын! Осы уакытка дейін тек сіз пікірлесіп келесіз, ал калгандары ат шаршатып жолда калып калуда! Сіз аркылы да біршама акпарат билдим, омир болгасын миндетти турде кайшы пикир егиз козыдай бирге журу керек деп ойлаймын, сол аркылы біз омирдин ак-карасын айырамыз гой, солай емес пе? Сиз екеуміз өзіміздін айткан создерімізді далелдеу ушин, мен сиздин айткандарынызды тексеру үшін біршама материалды издеп, қопарып шықтым. Сиз де сөйткен боларсыз, будан айтайын дегеним, осы пикир-талас аркылы сиз екеумиз билим корымызды көбейткеніміз, , шыны керек көп нарсени билдик (өз басым)! Тағы да алғысымды билдиреми, сиз болмасаныз мен киммен пикирлесип, кимнен туминиктеме алам!
Мен 31-ги доданы кордим. Ия, екеуді айтысарлықтай айтысты. негізі жақсы дода болды. Какир-шукирине тоқталып кереги жок деп ойлаймын, жалпы өз пикиримди билдирсем, ЖСДП мен Ақжол партиясы арасында жақсы дода болды. Дегенмен, тағы да Ақжол жаққа шыққандай көринуим мумкин, бирак шыны сол, А.Косжановтар теледидарды пайдаланып, партияларанын сайлауалды бағдарламаларымен таныстырудын орнына, ман-магынасы жок Ә.Байменовтын жеке басына тиісуден арыга бара алмады. Оларша, сиз ЖСДП-нын мушеси емессиз бе онда сиз саткынсыз, яғни бари оларға жау! Ал Байменов сол баяғы сабырлы-салмақты күйінен тайған жоқ! Барлық сураққа өз орнымен жауап берген сыңайлы. Ең жаман нарсе өз истегенинди мойнына алмау, ЖСДП-лар осы нын кебин киди! Әйтседе, саясаттагылардын бари периште емес, Екі жақтын да бир-биринен кем түсетин жақтары, артық тусетин жактары да баршылык. Барлығы сайлаудан кейн, сондай-ак сайлаудан кейінги жумистары аныктап береди деп ойлаймын. Сол кезде Ер-Кенже сіз екеумиз тагы да пикирлесетин боламыз!
Мен ешкандай партиянын мушеси емеспин, бурын Нур-Отанда болғам, ол кезде мажбурлеумен сол партиянын мушеси болгамыз, ойткени м мен ол кезде ЕНУ-дин студенти едим, ары қарай айтпасам да тусиникти болган болар!
Ер-КЕНЖЕ
11-08-07 22:12
Аяулым, менің мақсатым біреуге күйе жағу емес еді, мүмкін соған ұқсап та кеткен шығар. Әйтсе де, халықтың көзі ашылса, кімнің кім екенін таныса деген ой ғой. Ешкімге сатылғаным да жоқ. Олай ойласаңыз қателесесіз.
"Хабардағы" теледискуссияны көре алмадым. Бірақ, кеше 31 арнадағы "КІМ?" деген бағдарлама бойынша Әлихан Бәйменов пен Әміржан Қосанов шықты. Өте тартысты болды. ЖСДП-дағылар телеарна арқылы "Ақ жолдың" биліктің қуыршағы екенін көздеріне шұқып айта алды. Өтіріктерін беттеріне басты. Ал Әлихан қанша ақталуға тырысқанымен, онысы көрерменді онша баурай алмады. Мүмкін көрген де шығарсың. Көрмесең, көргендер пікірлерін айта жатар. Мен үндемей тұра тұрайын.
Айтпақшы, сен өзің қандай да бір партия да барсың ба? Бұл сұрақ Досайға да ортақ.
Тағы да ЖСДП жасасын! №1 партияға дауыс беріңдер!
Аяулым
11-08-07 14:41
Кеше "Хабар" телеарнасында өтке дода туралы не айтасыздар? Қалай өтти? Қандай баға бересіздер? Неліктен ЖСДП-ның төрағасы Ж.Тұяқбаев сылтауратып осындай сайыстарға келуден бас тартады? неден қорқады? Керсінше, телеарналар арқылы өзін насихаттамай ма? Сол партия емес пе еді , бізді ТВ-дан көрсетпейді, биліктің аяқтан шалуы деп жар салған. енді не кедергі? Мүмкіндікті пайдаланбай ма? Жалпы өз пікірім, сайыс жақсы өтті, дегенмен жасанды сияқты, яғни уақыттың шектеулігі, тым ресми откен сияқты. Уақыттың шектелуі дұрыс қой, десе де партия төрағалары айтатындарын толық айта алмады, әр минут сайын уақыт оларға қақпақ болды. "Нур-отандықтар" жарытып ештеме айта алмады, тек жалпыламаны көлденең тарта береді, ол екінің қолынан келеді, ал нақты атқарылған істер туралы, алда да нақты істер туралы айта алмады.
Қорытындысы, Руханият рухани бостандықты; патриоттар-саяси теңдік; Нур-Отан-біз бәріміз осы уақытқа дейін бірге істедік, алда да бәрін бірге істейміз; Коммунистік Халықтық партия-біздің ел бай, әркім өз үлесін алып Қазақстандағы кез келген бақытты өмір сүруге құқылы; Ақжол-теңдік болмай, елдік болмайды; ЖСДП-дос жылатып айтады, біз нағыз әділ партиямыз,жемқорлықты жоямыз деген ұрандарын тастады. ПІКІРЛЕРІҢІЗ...
Аяулым
11-08-07 13:13
Саясатта да, омирде е ешкім періште мес деп бір тұлғанын айтқан сөзі бар. Шынында да, саясаттағылар да, мен де, сіз де Ер-Кенже, олар да ешкім періште емес. Сондықтан анау мынаның жантығы екен, мынау ананың бір бәлесі екен деп осек теріп кеткенге ұқсаймыз. Біз де өзімізше пікір-сараптама жасаймыз, алайда біз "ОЛАРДЫҢ" жеке бастарына тиісіп кеткен сыңайлымыз. Оларды даттағанша, неге бір уақыт өзімізге үңілмеске? Келістім, бір партияны қолдайды екенсіз, брақ қарсы партияны даттаудың қажеті қанща? Тек өзіңнің қолдайтын партиянның жақсылықтарын айт та, қолдауға шақыр, алайда екінші партияны анамен ауыз жаласыпты, ол қуыршақ деп ғайбаттаудын қажеті шамалы. Өзің ойлашы, сонда әділдік қайда? мен АҚЖОЛДЫ қолдаймын, бірак екінші партияны жамандаган жоқпын. Қалың бұқара жамандағанға карап емес, кім кай партия туралы жақсы ақпараттар беріп жатыр, соны оқып, соны қолдайды деп ойлаймын. Ал сіздікі шектен шыққандық қой, әлде сізді де Ер-Кенже біреу сатып алды ма?
еркін
er_er@mail.ru
11-08-07 11:37
Салем ДОСТАР!!!
Наєыз ДЕМОКРАТИЯЛЫЌ партия жоќ ЌАЗАЌСТАНДА. Ќазіргі партиялардын ўстанымы бір болєанмен, баєыты бір. Барлыєыныѕ атќарып атќан жўмыстары шамалы. Барлыєы ґз ќамдарын жаќсарту їшін жўмыс жасауда.
НАЄЫЗ ДЕМОКРАТИЯЛЫЌ ПАРТИЯ елімізде болу їшін, мектептен бастау керек. Жаѕа буын ґкілі керек ДЕМОКРАТИЯЛЫЌ ПАРТИЯ ЌЎРУ їшін. Ќазіргі партияларда отырєандар кешегі КОМУНИСТЕР.
Олардын сана сезімі де сол КОМУНИСТІК ИДЕЯДАН АРТЫЌ жана ештеме ойлап таппайды. Сондыќтан таза ќанды ДЕМОКРАТ керек.
Нуржан
tpic-accounting&nursat.kz
11-08-07 11:26
Даусынызды ЖСДП-ға беруге шакырамын.Нур-Отан 16 жылдыкта тук- те бітірген жоқ.Ауылдың жағдайы нашар.Қазақ тілі құлдырауда.Бұл партияны биліктен аластату қажет.
Аяулым
11-08-07 11:13
Досай дұрыс айтады, мен Досайды толығымен қолдаймын. Қолыңда дәлелді-дәйекті ақпарат тұрмай, қалай ғана адамға күйе жағуға болады. Досай сенімен жақын танысып, саяси ақпарат алмасқым келеді, қарсы болмасаңыз жеке поштаңыздың адресін жазып жіберсеңіз. Жарқын боолашақты қаласың, Төл тіліңнің мәртебесін көтеремін десең, елімізде теңдік болсын десеңіз, бейнетіңнің зейнетін көргің келсе АҚЖОЛ партиясына дауыс бер!
Ер-КЕНЖЕ
erbol_kazakh@ok.kz
11-08-07 00:18
007-ге

Кешіріңіз, мен жынды емеспін. Және сіз ойлағандай ақымақ та емеспін. Уақыт көрсетер кімнің кім екенін. Көрсетіп те келе жатыр.
Ер-КЕНЖЕ
erbol_kazakh@ok.kz
11-08-07 00:14
Аяулымға!
Біріншіден, мен "Ақ жол" партиясының мүшесі емеспін және оны жақтағаным да жоқ. Сіз бәлкім соңына дейін оқымаған да шығарсыз. Мен тіпті ешқандай партияда жоқпын. Және "Жас қазақ үнінің" журналисі емеспін де. Төмендегі екі мақала да бір газеттен алынған. Онда "Ақ жол" мен ЖСДП арасындағы айтыс-тартысты өз сөздерімен берген де, артынан журналист сараптама жасаған. Соңына дейін асықпай оқуыңызды сұранамын.

Досайға!
Мен берген материалда Әлиханның өз сөзімен айтылған сұхбат бар. Әйтсе де, сенің нені айтқың келгеніңді түсінген сияқтымын. Ол өзі саясаткер болса, өзі халықты алдау үшін жүрген қуыршақ болса, "мен солай етіп едім" деп мойындайды дейсің бе? Олай мойындайтын болса, істемес те еді ғой.
Екіншіден, менің жаңа партия ашықысы келіп жүрген жақын танысым жуырда ғана Президент әкімшілігіндегілерге, Президенттің өзіне жолығып қайтты. Сонда Президенттің өзі "Ақ жолға" көмектесіңдер" деп айтыпты. Осыдан-ақ Бәйменовтің кімнің адамы екенін түсінуге болады. Ал Президент әкімшілігіндегілер сайлаудың сценарийін күнде пысықтап жатқанға ұқсайды. Ондағылардың әңгімесі бойынша, Парламентке "Нұр Отан" мен "Ақ жол" ғана өтуге тиіс. ЖСДП-ны өткізбейтін болып отыр екен. "Бәрібір олар көшеге адам алып шыға алмайды, оған қаржылары да жоқ" деп шіренеді-міс.
Бірақ, Президенттің емес, Алланың дегені болады ғой әманда. Сондықтан, біз ЖСДП-ға неғұрлым көп дауыс берсек, билік дауысты соншалықты көп бұрмалай алмай қалады да, оппозиция өкілдері билікке келер еді.
Мен сіздерге Президент әкімшілігінің тағы бір құпиясын жария етейін. Олар нағыз оппозиционер деп екі адамды санайды және сол екі адамднан қорқады. Олар: Болат Әбілов пен Ғалымжан Жақиянов. Жақиянов қазір сайлаудан шет қалды, бір ойлағаны бар шығар. Ал Әбілов ары таза, халықшыл азамат. Қай жерде қазақ баласы қиналса, сол жерде оның көмек қолын созып жүргенін көреміз. ВИЧ-ке шалдыққан балаларға болсын, Шаңыраққа болсын.Сол үшін Әбілов тобы бар ЖСДП-ға дауыс беруге тағы да шақырамын. "Ақ жол, Ақ жол" деп алдана бермеңіздер. "Ақ жол" не, "Нұр Отан" не, бәрібір емес пе?
Айтпақшы, билік Парламентке үшінші етіп "Ауылды" өткізуге тырысып жатыр екен. Бұнысы тіпті ұят қой. "Ауыл" партиясына кім дауыс береді? Соншалықты ардан безуге болады ма?
Досай
08-08-07 15:36
Ер-КЕНЖЕ !
кімнің өтірік айтатынын кейін Тәңір өзі таразылар.
Сіз Ақжол туралы ақпар жазып өз сөзіңізді дәлелдегіңіз келіпті.
Бірақ:
бір мысал; тергеуші істің ақ-қарасын анықтау үшін күдіктінің өзін тергеуге алады. елден естігенге емес.
Ал Сіз Әлиханның өзі айтқан бір де бір дерек келтірмегендіктен мен әлі Ақжол жақтамын.
Алдияр
08-08-07 09:30
aldiar@inbox.ru
Алия Ануар
08-08-07 07:57
ххх саясаттыњ сойлын соѓатын мен жоќ, арыѓа бармайыќ баурым...

Ал ќалѓандарѓа келетін болсам, тілімді ќышытатын сљздер айтпањдаршы а?
Айналып келгенде мейлі ол опазиция болсын, мейлі бол басќа болсын сол ќу аќшаныњ кљзін табу ѕњгіме ѓой,
бѕрі ѕйтеуір жанталысып ќармап ќалѓысы келгісі жатќан адамдар, оныњ љзіндеде кџштілері ќалып ѕлсіздері кетіп жатќан ойын тџрі. Мені бђл іске араластырмањдар, шикі ѕњгімеден ішім ауырады - ))
Аяулым
07-08-07 16:08
Алдияр, сізге не ушин адресім керек, кажет деп тапќан пікірлерімізді осында-ак алмаса берейік. мен адресімді жаза алмаймын, ќ±пия! Сіздіњ адресіњізді к‰темін!
007
06-08-07 17:32
ЕРКЕНЖЕ сен жынжды шығарсың. Басың айналып жүрегің айнымай ма? Бутя деген сақау ролигин көргенде әлемдегі ең сұрқия афиристі көрем. Жармақанның қолын шошайтып сөйлеуі тіпті сүйкімсіз. Бутяны насихатқа шығарып отырған Жармахан да жәрмес. Халық ақымақ емес как ты!
Алдияр
06-08-07 12:59
Сен озіңнің майлыңды берші жан...
Аяулым
06-08-07 12:02
Еркенжеге сурак! Сіз алдында гана Акжолга кара күйе жағып, даттап едіңіз, енді Ақжолды қолдап калыпсыз, не себеп? Сосын созінізге караганда Сіз Акжолдын мүшесі сияктысыз, ал бир караганда Жаз казак уни газетиниң мушесі сияктысыз? Сизди типтен тусинбедим!
Аяулым
06-08-07 08:37
Баріњізге сєлем! Мені Еркенженіњ пікірі тан калдырды. Мен т‰сіне алмадым, онын алдынгы пікірлеріњізде Аќжолга к‰йе жаѓып, каралап жаткан сияќты едіњіз, енді "билікпен ауыз жаласып кетті) дегеніњіздей Аќжолды жаќтап ќалыпсыз. себеп? Сосын жазганыњызга караганда, Сіз Акжолдын м‰шесісіз не болмаса Жаз казак ‰нініњ журналистісіз гой деймін. Бірак меніњ тусінбей отырганым, сіз неге екіжакты пікір айттыныз? Оте білгім келеді.. К‰темін!
Ер-КЕНЖЕ
Досайға және басқаларға
04-08-07 18:26

ҰЛТ ПАТРИОТТАРЫН №1-ге ДАУЫС БЕРУГЕ ШАҚЫРАМЫН!

Міне, тәуелсздік алғанымызға биылғы жылы он алты жыл болады. Осы он алты жыл ішінде қазақ халқы бірнеше Президент сайлауын, бірнеше Мәжіліс депутаттарының сайлауларына қатысты. Алайда, келешегінен үміт күте сайлауға барғандарымен, сол келешегі үміттеріне үкі таға қойған жоқ. Нақтырақ айтсақ, осы күнге дейін қазақ тағдырын ешқандай Парламент түзей алған жоқ, тіпті түзеуге тырысқанында онша байқай алмадық. Қазақ тілінің жай-күйін айтудан да шаршай бастаған тәріздіміз. Билік басындағылар да ештеңе естімейтін тас мүсіндей қатып-семіп отыра беретін болған. Еліміздегі ең кедей халық та — қазақ. Жалпы, мемлекетті құрушы халықтың тұрмысын жақсарту, оның өзекті мәселелерін шешу жолында өкімет нақты қадамдарға әлі барған жоқ. “Жас мемлекетпіз, алдағы уақытта бәрі де шешіледі. Мұндай мәселені асықпай шешу керек” деген сөздерден жалықпай келеді. “Болар бала он бесінде баспын дер, болмас бала отызында жаспын дер” дейтін сөз болушы еді, сол сияқты “жаспыз” деп мәселенің бәрін кейінге ысыра беруге әбден дағдыланып қалдық қой.
Әйтсе де, бұл билік елімізді мекендеген өзге ұлт өкілдерінің мәселесін шешуде жастығын ұмытып кетеді. Оларға деген көңілдері кең сахара. Халықтар Ассамблеясы дегенді құрғандарымен қоймай, оларға депутаттық орындарды да халықтың дауысына телміртпей-ақ бере салатын болды. Орыс тілін реси тіл дегені аздай, оны ұлтаралық тіл деп әспеттеді, одан қалса ағылшын тілін үйреніңдер деп тоқпақтауға көшті.
Халық осының бәрінен тойып бітті. Қайта сайланып, орындарынан түспейтін Президент те, депутаттар да қазақ халқының төбелеріне шам жаға алмады. Ендігі үміт қайда? Рас, ендігі үміт тағы да алдағы сайлауда. Қазақ өзі үмітшіл халық қой, үміттің өзі де жақсы нәрсе бір шетінен. Үмітсіз тек шайтан ғана емес пе?
Ендеше ұлт жанашырлары бұл жолы қай партияға дауыс беруі қажет? Қай партия қазақ халқының болашағын жарқын ете алады? Бұл сұрақ әрбірімізді мазалауға тиіс сияқты. Өйткені, Қазақстан — қазақ халқының төл отаны, Қазақстанның болашағы да қазақ халқымен тікелей байланысты. Қазақстан даму үшін алдымен қазақтардың мәселесі шешілуге тиіс. Ал оны шешетін партия қайсы?
Сайлауда негізінен үш партия бәсекеге түсіп отыр. Олар — “Нұр Отан”, ЖСДП, “Ақ жол” партиялары. Енді осыларға жекелеп тоқтап өтсек.
“Нұр Отан” партиясы осы күнге дейін онсыз да билікте отырған партия. Осы күнге дейін қазақ мәселесін шешпей келе жатқандар да солар. Жалпы, бүгінгі билік жүйесі, туралап айтсақ, “Нұр Отанның” жүйесі қазақ мүддесі үшін жұмыс істеп отырған жоқ.
Көпшілік қазақи партия санап жүрген “Ақ жол” партиясына да сенім аз. Себебі, партия ұлт мәселесін айтып ұрандатқандарымен, олары көбіне құр популизмге ұқсап кететіндей. Кешегі Конституцияға жасалынған өзгерістерге “Ақ жол” партиясының да айеңбек сіңіргенін жақсы білеміз. Ал ол өзгерген Конституцияның да қазақ мүддесіне келгенде кедей екенін көріп отырмыз. Және мемлекеттік комиссия Халықтар Ассамблеясының жалпыхалықтық сайлаусыз-ақ Парламентке баруына жол ашып берді. Бұл комиссияда “Ақ жолдың” белсене жұмыс жасағанын және комиссия жұмысына толықтай болмаса да, көңілдері толатындықтарын біз ескеруіміз қажет сияқты. Осындай партия ертеңгі күні билікке келгенде қазақ мүддесіне жұмыс кетеді деп толық сеніммен айта аламыз ба? Меніңше жоқ.
Ендігі үміт ЖСДП ғана тәрізді. Себебі, қазақ халқының еңсесін көтертпей тұрған біріншіден бүгінгі саяси жүйе болса, сол саяси жүйені өзгертуді ЖСДП өздерінің басты мақсаттары санайды. Расында да, бүгінгі саяси жүйе өзгермей, қазақтың нұрлы таңы атарына ешкім сенбейтін болып алды. “Нұр” дегеніміз тек “Отанға” ғана туды емес пе?..
Екіншіден, ЖСДП-ның сайлауалды бағдарламаларындағы мына қатарлар “Біз қоғамымызда арсыздық пен жәдігөйлік, пайдакүнемдік ахуалын орнықтыру тәжірибесіне қарсымыз. Адамгершіліктің мәңгілік мұраттары мен қоғамға риясыз қызмет ету құндылықтарын кеңінен насихаттап, енгізуіміз қажет.
Қазақтың ұлттық сана-сезімінің қалыптасуы талай-талай тарихи үзіліске ұшырады. Оның өзі бүгінгі күннің өзекті проблемаларын туғызды. Ұлттың әлеуметтік-мәдени бірігуін қамтамасыз ету керек.
Мемлекеттік институттар қоғамда жүріп жатқан зияткерлік-рухани ізденістер, ұлттық идеяны анықтау процестеріне белсенді қолдау көрсетуі тиіс. Және ол идея қолайсыз әсерлерге дес берумен қатар қазақ халқының жан-жақты жаңғыруына жеткізуі тиіс.
Біз жан-жақты әрі келісімді ұлттық саясат жүргіземіз, ол қазақтың саяси ұлт ретінде қалыптасуын жеделдетеді, ортақ Отанымыздың гүлденуі идеясы төңірегінде елдегі барлық ұлыстарды топтастырады.
Өзінің төл аумағында қазақ тілі жетімнің күнін кешіп жатқаны ешкімге де құпия емес. Өзінің биік мәртебесі заңмен бекітілсе де, ол әлі де мемлекеттік құрылымдардың, көпұлысты әрі көпконфессиялы қоғамның қолдауына зәру. Шынайы мемлекеттік нышандарына ие болған қазақ тілі ғана нағыз достықтың алтын көпірі бола алады!
Біз қазақ тілін дамытудың жаңа Мемлекеттік бағдарламасын қабылдау керек деп санаймыз. Оның аясында дәрістік курстарды ұйымдастыруға, мұғалімдерді даярлауға, кітаптар мен оқулықтарды, методикалық құралдарды басып шығаруға жыл сайын кем дегенде 15 млрд теңге жұмсалуы қажет” көңілімізге үміт ұялатады.
Бұнымен қоса ЖСДП бағдарламасында ауылдықтарға қалай көмектесу, тұрғын үймен мәселелерін шешу, тегін медициналық көмек пен білім беру жөнінде нақты айтылған. Осы жағынан келгенде бұл партияның бағдарламасының “Ел болашағы” Халық қозғалысының ұстанымына ұқсас тұстары бар. Біз де тұрғын үй, жер мәселесінің шешілуін, білім мен медицина саласындағы мәселелерді, тіл мәселелерін үнемі айтып келеміз. Сондай-ақ, ЖСДП-ның Шаңырақ, Бақай сияқты биліктен теперіш көріп келе жатқан ықшам аудандарындағы қазақтарға көмек қолын созып келе жатқандығы жасырын емес. Сондықтан, “Ел болашағы” Халық қозғалысының тең төрағасы ретінде мен осы қозғалыстың барлық мүшелері мен қолдаушыларын және де өзге де қазақ жанашырларын алдағы сайлауда Жалпыұлттық социал-демократиялық партияға дауыс беруге шақырамын. Ендігі үмітімізді осы партияға аманат етейік. ЖСДП-ның сайлаудағы нөмірі — №1. Бәлкім, қазаққа №1-ші жаны ашитын партия осы болар. Дауыс берейік, қазақ болашағының жарқын болуына өз дауысымыз арқылы септігімізді тигізейік.

"Ел болашағы" Халық қозғалысының тең төрағасы Е.МОЛДАБЕКҰЛЫ.
Ер-КЕНЖЕ
Досайға
04-08-07 18:23
Шамасы, сен көп өтірік айтатын болып шықтың ғой. Ондай жаман әдетті тастау керек.
Ер-КЕНЖЕ
Досайға және басқаларға
04-08-07 18:22

ЖСДП-АҚ ЖОЛ
ЕСКІ ЖАРАМЕН ЕКІ ЖАҚ ТА ҰПАЙ ЖИНАУҒА КӨШТІ

Әне-міне дегенше сайлау уақыты да жақындап қалды. Қазір сайлауға қатысатын саяси партиялардың насихат жұмыстарының шарықтау шегіне жетіп қалған кезі. Рас, сайлауға қатысатын партиялардың бірнешеуі өздерінің үгіт жұмыстарын белсенді түрде жүргізе алмай отыр. Өздерінің айтуларына қарағанда, оған қаржы қолбайлау болып жатқан көрінеді. Мәселен, Халықтық коммунистер өз ұрандарын картон қағаздарға жазып жүр. Қалай десек те, мұндай партиялардың алдағы сайлауда жолы болады деуге ешкім сеніңкіремейді. Олар не өз-өздерін алдап жүр немесе халықты алдау үшін сайлауға қатысып отыр. Ал негізгі бәсеке үш партияның арасында өтетін тәрізді. Олар — биліктің “Нұр Отан” халықтық демократиялық партиясы, оппозициялық Жалпыұлттық социал-демократиялық партия және жұрт билікке де, оппозицияға да жатқыза алмай жүрген ортада “орнын таппаған”, өздерін конструктивті оппозиция санайтын “Ақ Жол” партиясы.
Саяси сарапшылар да, тіпті партия басшыларының өздері де алғашқы орынның “Нұр Отан” партиясына бұйыратынын әлдеқашаннан-ақ айтып жүр. Негізгі талас екінші орынға. Ол орынға негізінен таласушылар ЖСДП мен “Ақ жол”. Алайда, соны өздері мойындаса болады ғой. Мәселен, ЖСДП өзінің негізгі бәсекелесін “Нұр Отан” партиясы деп санайды. “Ақ жолды” көзге ілмейтіндей. “Ақ жол” болса өздерін сайлау басталмай тұрып-ақ екінші орынға қойып қойған. 30-35 орын алатындарына өте қатты сенімді. Әйтсе де, осы екі партия сайлау қарсаңында ескі жараны тырналап, бір-біріне қарай ақпараттық соғысты ашып жіберді. Ашығын айтқанда, ЖСДП-ға қосылған “нағыз ақ жолдықтар” мен “ақ жолдықтар” арасында. Бұл сол баяғы партияның екіге жарылуы туралы. Бір-бірлеріне тағар кінә күшейіп келе жатқан тәрізді. Бір шетінен, осындайдан шындық ашылады ғой деп үміттенеміз.
Енді соларға нақты тоқтала кетсек.
“Біріншіден, партия бөлінген жоқ. Партия со қалпында қалды. Партиядан бір топ адамдар “Нағыз Ақ жолға” кетті. Ол адамдар, шын мәнінде, өздері бірге құрған партияның жанашыры болып, жалпы демократиялық жолды қалайтын болса, бұлай жұртты шатастыратын атқа бармас еді. Қазір олар партия атауы саяси ойын үшін керек болғанын өз істерімен дәлелдеп отыр (әйтпесе, таратпас еді ғой).
Екіншіден, олар бізді қаралауды басты іс санағанымен, біз ондай іске барған жоқпыз.
Үшіншіден, демократпын деген адам, мемлекет басқаруда демократиялық жолды таңдаймын деген адамөзінің жақтастарының, партияластарының ішінде демократиялық жолмен жұмыс жасау керек. Бұл — не деген сөз? Біріншіден, өзіңді сайлаған, саған партияның жетекшісі деген лауазым мен мүмкіндікті қоса берген партияластарының алдында ашық пікір алмасу болып, сол адамдардың даусымен санаса жүріп-тұруың қажет.
Жаңағы кеткен топ неден пайда болды? Парламент сайлауы басталғанда, 2004 жылы қаржыландырушы топтар партиялық тізімге де, кімнің қай округтан түсуіне де араласқысы келді.
Бірақ басынан бастап мен мынандай позиция ұстандым. Сіздер қаржыны өздеріңіздің мүдделеріңізге бір партия жасау үшін берген жоқсыздар. Қаржыны Қазақстанды демократиялық бағытта дамыту үшін беріп жатырмыз деп өздеріңіз айтқансыздар. Қазақстанның демократиялық бағытта дамуы үшін күшті демократиялық партия болуы керек. Күшті демократиялық партия болу үшін оның қатарындағы мүшелері осы партияның ішінде менің де дауысым естіледі, билік сайлауда дауысты ұрлап жатса, бұл азаматтар өзіміздің ішкі сайлауларымызда дауысты ұрламайды, мен қалай ойлаймын, соның әсері болады деген сенімде болуы тиіс. Егер де, сіздердің ғана айтқандарыңыз болып, ақшаның ғана дауысы шешсін десеңіздер, онда биліктен не айырмашылықтарыңыз бар? — дегенді білдірдім.
Міне, партияның сол қатардағы мүшелерінің дауысы ештеңе емес, партияның қаржыландырушылары ғана барлық қағидалық мәселені шешуі керек деген топ сол сайлаудан кейін-ақ жік шығара бастады.
Екіншіден, сол кезде Әкежан Қажыгелдиннің барлық басқа демократиялық партиядағылар өз партияларыңды тастап, “Ақ жолға” кіріңдер деген үндеуі шықты. Бұл мықты, көрегендікпен айтылған ұсыныс еді. Осы ұсыныстың нәтижесінде “Ақ жолдың” бұрынғыдан да нығаятынын білген соң, ұсыныстың нәтижесінде “Ақ жолдың” қатарына жаңа мықты серкелер қосылып, ішкі бәсекелестік ашық жағдайда күшейетінін сезген соң, үшіншіден, осы ұсыныс өтсе, “Ақ жол” Президент сайлауына өзі дербес үміткер ұсынатынын білгеннен соң, төртіншіден, ол үміткердің Парламент сайлауынан кейін-ақ кім болатыны белгілі болғаннан соң, белгілі бір деңгейде өзіміздің қатарластарымыздың ішінен ешқайсысының озық ойы алда болмасын деген ойдан қызғаныш та болуы керек. Содан көлденеңнен демократиялық күштердің үйлестіруші кеңесі құрылды. Ондағы мақсат “Ақ жолға” басқа демократиялық күштерді кіргізбеу. Менің бұған бүгін көзім жетіп отыр. Содан соң сол мүддеге сәйкес халықтың арасына жаңа пиғылда, жаңа идеялармен әлі танылып үлгермеген, оны халыққа таныту үшін көптеген миллион қаржы мен көптеген адамдарды қажет ететін тұлғаны тауып, балама етіп ұсына қойды. Мен бұл Астанада ойластырылған жоба ма, басқа жақта ойластырылған жоба ма, оны білмеймін.
Сондықтан кейбір алпауыт күштер осындай саясатты ойлап тапты. Олар, тіпті, сол кезде ол тұлға өтпесе, өтпей-ақ қойсын, бірақ Президентпен келіссөздер арасында бірдеңе жүретін болсын деп ойлауы да мүмкін.
“Ақ жолдың” қатарынан сол “Ақ жолдың” мүшелерінің дауысына бағынбаймын дегендер, былайша айтқанда, ауызы қисық болса да, бай баласы сөйлесін, — дейтін топтар бізден кетті. Және олар өздерін сайлаған, өздері сол күнге дейін орталық кеңестің мүшесі, президиум мүшесі болып сайлаған съезге, орталық кеңеске келмей, сырттан бөлініп кетті. Олардың қолында маған, Людмила Жулановаға, Бөріхан Нұрмұхамедовке және филиал төрағаларына қарағанда қаржы жүздеген есе көп болды. Бірақ сонда да үш жылдың ішінде біздің қатардағы мүшелеріміз кімнің кім екенін танып қалғандықтан, 19 филиал басшысының 15-і болып жатқан олардың жаласына, өсек-аяңдарына, лақаптарына қарамай, партияда қалды” дейді “Ақ жол” партиясының төрағасы Әлихан Бәйменов “Жас қазақ үні” газетіне берген сұхбатында. Айта кетейік, “Жас қазақ үні” негізінен осы партияның сойылын соғатын басылым, өйткені, басылым басшысы Қазыбек Иса “Ақ жол” партиясының саяси еңесінің мүшесі болып табылады. Қазір осы партияның атынан Мәжіліс депутаттығына үміткер.
Бәйменов тағы да осы басылым арқылы “Нағыз ақ жолдың” басшылары туралы былай дейді:
“Біз съезде өзіміздің құндылықтарымызды теңдік, еңбек және имандылық деп айттық. Біз бір Аллаға сыйынып, аруақтарды сыйлап өскен халықтың ұрпағымыз. Осы тұрғыдан алғанда кейбір басылымдардың, кейбір адамдардың ауыздарымен жантүршігерлік қадамдарға барып жатқанын көріп жүрміз. Олар тірі жүрген адамдардың арасындағы саяси бәсекеге әруақтарды араластыруға кірісті. Бұл олардың әлсіздігін һәм имансыздығын көрсетеді. Жақындарының әруағын саяси саудаға айналдырғысы келген адамдар, тірі кезінде екі мәрте сол кісілердің қауіпсіздігі үшін біраз қадамға барған адам туралы осылай айтуды мен арандату деп түсінемін. Бірақ олар қаншама мұндай қадамға барып, халық алдында жағымсыз қылып тырысқанымен мен әруақты аттап, әруақтарды саяси саудаға салуға қарсымын”.
“Жас қазақ үні” газетінде “Ақ жол” партиясы төрағасының орынбасары Бөріхан Нұрмұхамедов те бұрынғы әріптестерін сын садағына ілген. Ол “Жас Алаш” газетінде жарияланған Ораз Жандосовтың мақаласына орай төмендегідей жауаптар қайтарған:
“Менің ойымша, Ораз Жандосовтың айтып отырған сөздерін «қолымызда құжаттар бар» немесе «анау-мынау» деген әңгімелерін қолданылып жатқан бір технологиялық әдістер деп айтуға болады. Соның арқасында біздің партиямызға сенімсіздік тудыру. Мақсаты да сол. Екіншіден, біз емес, олар партияның атын «Нағыз Ақ жол» деп жалған жамылып, ақырында тастап кетіп, басқа партияға кіріп отырған. Бұлардың мақсаттары сол, Парламент сайлауынан кейін «Ақ жол» партиясын жоққа шығару пиғылы пайда болды. «Ақ жол» партиясының ғана емес, елдің де мүддесін жоққа шығару деуге болады мұны. «Ақ жолдың» тек өзі ғана жұмыс істеп жатқандығын да жоққа шығарып, «Нағыз ақ жолды» құрып, «Ақ жолды» көрсеткісі келмеп еді. Бұлардың жасап жатқан іс-әрекеттері «Ақ жолға» қарсылықтан басқа ештеңе емес.
Ал енді құжаттарға келетін болсақ, Ораз Жандосовтан сұрайтын едім, өзі жауап берсінші, өткен сайлауда, жеке өзі сайлау округіне қанша қаражат шығарған екен? Қаншасын жаратқан екен? Оның бәрі көрініп тұр ғой. «Ақ жолдың» қанша қаражат жұмсағандығы құжатта көрсетілген. Біздің жұмсаған қаражатпен оның жұмсаған қаражатының арасы жер мен көктей. Ал алған дауысы 19-ақ мың. Мысалы, одан екі еседей артық дауыс жинап, «Ақ жолда» ең көп дауыс алған сізден ол жүз есеге жуық артық ақша алды. Міне, әңгіме қайда жатыр?
Сонан соң менің тағы бір айтарым, Ораз Жандосов сайлау кезінде партияның орталық штабын басқарған. Биліктің бұрмалауына партияның дайындығы болмағандығы, билікке қарсы ешқандай әдістік технология жасамағандығы Орталық штаб бастығы Жандосовтың басты кінәсі. Біз әрқайсысымыз жеке өзіміз күрестік. Бізге жұмыс істеген үгітшілерді аумақтық сайлау комиссияларына апарып жұмыс істеткізгенде, дауысты көп бұрмалауға ұшырамас еді. Керек десеңіз бұрмалаудың өзінде де бізге екі-үш апта алдын ала дайындалып, мысалы үшін мына Украинадағыдай жағдайда да дайындық жасау керек еді. Ал ол өзінің жеке мандаттық округімен айналысып кетті де, бүкіл партияны отырғызды. Сайлаудан соң екі апта өтіп кеткеннен кейін барып, митинг өткіземіз деген мәселе көтеріп еді. Бұл өз уақытында болмаған соң өте қателік еді. Адам бірдеңені айту үшін өзінің жағдайын түсініп алуы керек емес пе. Алдымен, Жандосов өз жөнін білсін! «Құлап жатып, сүрінгенге күледі» деген осы ғой?
...«Ақ жолды» алғашқы кезде, яғни бұрынғы кезде орта буынның деңгейіндегі саяси күштердің партиясы деп есептедік. Былай қарасаңыз, Алтынбек, Ораз, Әлихан, Болат бәрі де бір деңгейдегі жастары шамалас адамдар. Олар сол айналып келгенде көре алмаушылықтан болып отыр. Болмаса басқа ештеңе де жоқ. Ал қазір оның бізге айтып отырған әңгімелері тек өсек әңгіме. Жалпы партияға сенімсіздік тудыру. Бұл қадамынан олардың өздерінің күштеріне сенбестігін байқауға болады. Уақтысында партияның ішінде жүріп Әлиханның қадіріне жетпеген. Енді бұл лас тірлікке партияның жетекшілері Жармахан, Әміржандар қосылып, барлығының атынан жасалынып отыр ма, әлде жеке Ораздардың мәселесі ме, білмеймін... Мен Жармахандар, Әміржандар осы мәселені көтеріп жатыр деп ойламаймын. Біздің бұрынғы әріптестеріміз осыны шығарып отырған. Бұлар бізді қаралап ұпай жинамақшы. Біз оларға тиісіп отырған жоқпыз. Ал енді мыналар қосылып істеп отырған болса, онда шамалары белгілі болғаны. Өздеріне сенбей жатқандығы”.
Сонымен қатар, дәл қазір “Алма-Ата инфо” газеті мен “Ақ жол” басшыларының арасында қаржыға байланысты дау туып отыр. “Ақ жол” партиясы газетті Президент сайлауы алдында сатып алатын болып, оны пайдаланып, сайлаудан кейін “лақтырып” кеткен. Бөріхан Нұрмұхамедов “Алма-Ата инфоны” айтақтатып отырғандарды бұрынғы әріптестері деп ойлайтынын жоғарыдағы сұхбатында жасырмаған.
Негізі, Әлихан Бәйменов өзінің жоғарыдағы сұхбатында “олар бізді қаралауды басты іс санағанымен, біз ондай іске барған жоқпыз” дегенімен, бұлар да қалысып жатқан жоқтай. Керісінше, бұрынғы әріптестеріне байланысты материалдарды қарша боратып жатыр. Соған қарағанда “Ақ жол” алдағы сайлауда ЖСДП-дан жеңілетіндей болған соң, олардың жаңа лидерлерінің абыройларын түсіруге шындап кіріскендей. Керісінше, Әбілов-Жандосовтар бұлар туралы көп сөз қозғай бермейді. Олардың “шабуылы” негізінен “Нұр Отанға” бағытталған. Өйткені, олар алдағы сайлауда өздерінің негізгі бәсекелестері деп соларды санайды.
Сонымен, бәйменовшілердің бұрынғы әріптестеріне деген “сөз сойылдарының” біршамасына тағы да тоқталып өтейік.
“...2004 жылы қазақ тіліне екі спикерінен бастап (О.Әбдікәрімов пен Ж.Тұяқбай) 90 пайызы қарсы шықты, бізде бәрінің тізімі бар. Сол кезде біз «Обалың «Отан» партиясына, байғұс қазақ тілі» деген мақала жаздық.
Ал, «Ақ жол» партиясының басқа партиялармен салыстырғанда ұлт мүддесіне жақындығы айқын сезіледі. Мұхтар Шаханов бастаған «Халық рухы» партиясы сайлауға дейін тіркеле алмайтыны мәлім. Сондықтан да ұлт қозғалыстары қазір «Ақ жол» партиясынан үміт күтіп отыр. Біз партия бағдарламасында ұлттық даму мәселесін басым бағыт етіп алуымыз керек. Мемлекеттік тіл туралы орыс тілімен қосамжарластырмай, мерейін үстем ететін заң қабылдау керек. Қазір басшылары кезінде қазақ тіліне қарсы шыққан, тіпті төлқұжаттан «қазақ» деген сөзді алып тастайық деген, кейін Мәскеу радиосына барып, қазақтың үстінен ат айдаған партиялар да ұлтты есіне түсіріп, ұпай жинауға көше бастады.
Осы жерде айтып кететін тағы бір мәселе бар. Саясат ауаны қызған сайын кейбір саясаткерлердің де қызуы көтеріліп кететін болуы керек, не айтып, не қойғанын білмейтіндер жала жабу жарысын тағы бастады. Олар тіпті бұл жолда әруақтарды да саяси саудаға пайдаланудан тайынбауда.
Екі мерзім Парламентте отырса да, ұлт үшін ешнәрсе тындырмаған, кезінде қазақ тілін жақтауға шамасы жетпей, енді ұлттың қамын ойлағыш бола қалғысы келіп жүрген Амалбек Тшан мырза бірнеше басылым беттерінде «Ақ жол» партиясы, оның төрағасы Ә.Бәйменов жөнінде жағы талмай жала тарата бастады. Оның 2004 жылы «Ақ жол» партиясының Президиум мүшесі бола тұрып, «Ақ жолдың» атынан сайлауға түсуден жалтарғаны, Шымкенттегі белгілі де беделді саясаткер Өмірзақ Мелдехановтың атынан қорқатын Астанадағы атқамінерлер арқылы Орталық Сайлау Комиссиясы шешімімен оны сайлауға қатыстырмай тастағандықтан барып, екінші турда зорға депутат болғанын оңтүстіктегілер жақсы біледі. Ата сақалы аузына біткенде Амалбек көкеміз, шамасы жаңа партия басшысына, жас серкелерге жағынудың оңай, әрі лас жолын осылай тапса керек.
«Ақ жол» партиясындағылардың руын түгендеп жүретін Болат Әбіловтің өтірікті шындай ғып соға беретініне де біздің таяуда көзіміз жетті. «Жас Алашқа» берген тікелей сұхбатында оның «Ә.Бәйменовті Алтынбек Сәрсенбаевтың қазасында көргем жоқ, ол болған жоқ»,—деп шындықты жасыруы нені білдіреді? Қаралы жиында қасында жүрген адамды теледидар арқылы бүкіл Қазақстан көргенде Әбіловтің өзі көрмей қалғанына кім сенеді? Әлде «Нағыз Ақ жол» деген жалған атауларын лақтырып тастап, қолтығына қысып алған социал-демократтардың милықтата басып кигізіп жіберген тымағы көзін жауып қалған ба? Бұл деген — саясат үшін жалғандыққа барып, адамгершілік, имандылық дегендерді жиып қоюдың масқара үлгісі болса керек. Ал кеше президенттен Болат Әбіловке араша сұраған ашық хатқа қол қойғандардың ішінде «Ақ жолға» мүше ақындар да барлығын және «Жас қазақ үні» газеті бұрын үнемі қолдап келгенін оқырмандарымыз жақсы біледі...
Алтекеңнің ағасы — біз сыртынан сыйлап жүретін Рысбек Сәрсенбаевтың қайғысын біз жақсы түсінеміз. Жауыңа тілемейтін жағдай. Бірақ бұл Рысбек Сәрсенбайұлының не десе де еркі бар деген сөз емес. Әлгі екі саясаткердің «қызуы» бұл кісіге де әсер еткен болса керек, Алтынбектің қазасына Ә.Бәйменовты кінәлай бастауын қалай түсінеміз. «Өлінің жаманы жоқ, тірінің жаманынан аманы жоқ»,-дейді дана қазақ. Қайтыс болған адам туралы жаман сөз айтпайтын, жақсы сөз ғана айтатын қазақпыз. Осындай ұєымды тосқауыл етіп пайдаланып, шектен шығып кетуге бола ма? «Сатқын» деп ұйымды тастап, сатып кеткен адамдарды айтады. Ә.Бәйменовтың «Ақ жол» партиясының қазығын қағып, аяғынан тік тұрғызғаны елге белгілі. Және әлі де осы партия төрағасы. Ол кісінің «кінәсі» — партияны алпауыттардың ойыншығына айналдырғысы келгендерге қарсы тұрып, партияны сақтап қалуы. Ал, «Ақ жолды» қолбала ете алмағандар аз ғана жақтастарымен партиядан шығып кетті. Және бір кезде өздері болған партияға зиянын тигізіп, елді шатастыру үшін жаңадан құрған партияларын «Нағыз Ақ жол» деп атады. Бұл туралы А.Сәрсенбаев қорының сарапшысы Айдос Сарымовтың өзі баспасөзде мойындады. Бұл сайлауға аттас кандидаттарды салатын биліктің лас әрекетінен асып түспесе кем емес қаскүнемдік қой... Барлығы осы. Яғни екі жердегі екі — төрт деген секілді қарапайым анықтама.
Айтпақшы, Айдос Сарымов жөнінде бірер сөз. Әлихан туралы не айтсаң да басуға дайын басылымдардың бірінде ойына келгенін көкудің көкесін көрсетіпті. Жылыжайдағы жып-жылтыр болып, жылмиып өсетін дәмсіз қияр сияқты жайлы кабинетінен шықпай-ақ ешқашан тура келмейтін нәрсіз ойларын малданған ол сағыз шайнап отырып-ақ сайрай береді. Мейлі, сайрай да берсін, шайнай да берсін, бірақ халық ақымақ емес, кімнің кім екенін Сарымовтың сандалма сарабынсыз-ақ жақсы біледі...
Ал тарих бәрін орын-орнына қойып келеді. Кезінде «Ақ жолды» бөліп кеткен «Нағыз Ақ жол» қайда қазір? Кімнің нағыз, кімнің жалған «Ақ жол» екенін уақыт дәлелдеп отыр. Жалпы бұл негізсіз жалған жалалар туралы Әлихан Бәйменовтың өзі мәлімдеме жасаcа дұрыс болар еді деп ойлаймын.
«А.Сәрсенбаев қаза болған кезінде өзі редактор ќойған бір топ курстастары басқарып отырған газеттер бұл туралы бір ауыз дұрыстап жаза алмады, қорықты» деп «Дода» хабарының белгілі жүргізушісі Берік Уәли үнемі айтып жүр Дұрыс айтады. Ал біздер «Жас қазақ үні» газеті «Алтынбек те кетті. Ал тағы кім?» деп бірінші беттен бастап бердік және жүйелі түрде жазып тұрдық. Мен бұны басқаша ойлап отырғандар болса, солар үшін келтіріп отырмын. Кезінде Алтынбек марқұмды қолдадық та, кейін сынадық та. Ол газет үшін де, ақпарат министрі болған саясаткер үшін де қалыпты жағдай болатын...Яғни, конструктивті бола ма, радикалды бола ма, демократиялық күштердің бәрінің илегені бір терінің пұшпағы. Ал Заманбек Нұрқаділов «өзін-өзі үш рет атып, зорға өлтіргенде» де өзге газеттер кідіріп ќалғанда біз: «Атқызған кім? Атқан кім?» деп айқайлатып сұрау салдық. Жалпы Зәкең туралы ең көп жазған газеттің бірі — «Жас қазақ үні» екенін тырнақ астынан кір іздеп, тырысып жүргендер үшін айта кеткім келеді.
«Балшық жаққанда, қолыңның былғанатынын ұмытпа» деп белгілі саясаткер Сейдахмет Құттықадам жетеге жеткізіп айтқан. «Кетпеннің басын бассаңдар, сабы маңдайларыңа сарт етеді» деп біз де жазудай-ақ жазып келеміз. Ұғынатын олар жоқ, кетпеннің сабы тие беріп, тас маңдайға айналды... Әрбір сөздің жауабы болады. Кейде сауалынан жауабы асып түсуі мүмкін. Енді кетпеннің сабы тиген соң есеңгіреп, не айтып, не қойғанын білмейтіндерге тағы да куә болып жатсақ, таңқалмайтын жағдайға жеттік” дейді тағы да “Жас қазақ үні” газеті.
ЖСДП атынан Мәжіліс депутаттығына үміткер болып отырған Амалбек Тшанды “Ар,kz” газеті де сүріндірмек болғанға ұқсайды. Оқырмандардан келген сауал ретінде көрсеткен, расында солай ма, олай емес пе, оны өздері білер, әйтеуір осыдан он шақтыжыл бұрынғы “Ордалы жылан” кітабын ортаға киліктіріпті. Оған да тоқталайық.
“— Амалбек мырза, Теміртас Тілеулесовтың «Ордалы жылан» деген кітабында сіз туралы «Амалбек Тшанов бірінші президенттік сайлау кезінде Назарбаевқа 91% дауыс жинап берді. Кейін соның өтеуі ретінде оны Шымкент қаласының әкімі қылып тағайындады» деп жазылған. Осы рас па?
— Мен кімнің не үшін әкім қылғанын білмеймін. 1991 жылы Н.Назарбаевтың Оңтүстік Қазақстан облысы (ОҚО) бойынша сенімді өкілі болғаным рас. Сол уақытта М.Үркімбаев ОҚО-на әкім болып келген еді. Ал мен оны әуелден жақсы танитынмын. Ол маған «Шымкент қаласына әкім бол» деді. Мен келістім.
— Осы кітапта сондай-ақ Жармахан Тұяқбай және сіз туралы «Олар жеке басының қамы үшін депутат болды. Мақсаты — жылы орынға, жоғарғы қызметке жету» депті...
— Сондай бір алаяқтың сөзіне мен неліктен жауап беріп отыруым керек? Пошел он на хер! Мен бұл тақырыпта сөйлеспеймін! Неге тырнақтың астынан кір іздейсіздер? Бұл —- өткен күннің әңгімесі.
— «Жел тұрмаса, шөптің басы қимылдамайды» деген бар емес пе?! Егер осы жазылғандар жалған, жала болса, неге кітаптың авторын сотқа беріп, ар-ожданыңызды қорғамайсыз?
— Ол кітапта менің ар-намысыма тиетін еш нәрсе жазылмаған. Сен маған бұдан басқа сұрақ қой. Ол туралы мен ешнәрсе айтпаймын.
— Онда мына сұраққа жауап беріңіз. Сіз биыл да аяқ астынан ЖСДП-ға мүше болып, тағы да сол Ж.Тұяқбаймен тізе қосып, депутаттыққа түсіп жатырсыз. Бұл жолғы арманыңыз да жұмсақ креслоға жету ме?
— Қалай жазсаң, солай жаз. «Жұмсақ» десең, жұмсақ, «қатты» десең, «қатты» де. Мен — өзіндік пікірі бар адаммын. Мен жұмсақ кресло іздесем, әлдеқашан «Нұр Отанның» ішінде жүрер едім”.
Міне, сұхбат осылай шағын түрде аяқталған. Жалпы, бұл басылымның да “Ақ жолға” бүйрегі бұратыны ондағы жарияланатын материалдардан анық байқалады. Әйтсе де, бұл басылымда Болат Әбіловтің де сұхбаты жарияланған екен. Рас, сайлау уақыты белгіленбей тұрғанда, сәуір айында. Дегенмен, сол кездің өзінде Болат Әбілов бүгінгі шуылдап жатқан “ақ жолдықтардың” ауызына әдемі қақпақ дайындап, “Ақ жол” туралы ащы шындықтарды ашып айтқандай. Ендігі кезекті бүгінгі ЖСДП-ның лидерлерінің бірі, ЖСДП-ға қосылған “Нағыз Ақ жолдың” тең төрағаларының бірі Болат Әбіловке берейік.
“— Біз – 2004 жылы Парламент сайлауында жеңіске жеткен «Ақ жол» партиясының мұрагеріміз. Билік барын салып, «Отан» мен «Асарға» дауыс беруге шақырғанмен, шын мәнінде біз жеңдік. Бұрынғы «Ақ жолдың» 90 проценті біздің партияның құрамында – интеллектуалды, саяси және басқа да ресурстардың бәрі түгелімен «Нағыз Ақ жолға» өтті. Ал «Ақ жолда» әлсіз, саяси принциптік өресі төмен конформистер қалды. Олар — төрағасы бастап, қалғаны қоштап, билікпен ауыз жаласып кетті. Мықты адамдар, принципшіл саясаткерлердің бәрі біз жақта. Көптеген облыстардағы адамдар түгел бізге өтті. Ал «Ақ жолдың» аймақтық филиалдары аты болмаса, шын мәнінде қазір жұмыс істемейді. Бұл – анық мәлімет.
Президенттік сайлауда да біз көп тәжірибе жинадық. Сол сайлаудағы оппозиция блогының – «Әділетті Қазақстан үшін» қозғалысының локомотиві «Нағыз Ақ жол» болды. Қазақстан тарихында бірінші рет оппозицияның басын біріктіріп, ортақ кандидат етіп Жармахан Тұяқбайды алып шыққан да – біз. Неше түрлі қорқыту-үркіту – саяси көзқарасы үшін адам өлтіру, баспаханаларды өртеу, газеттерді жабу сияқты небір қияметті, қысымшылықты көп көрдік. Осының бәріне шыдадық, тойтарыс бердік, қасқайып қарсы тұрдық. Қазір біз – рухы мықты партиямыз, сондықтан да кез-келген саяси науқанға дайынбыз.
Біз әрдайым сайлаудың өз мерзімінде, ашық әрі әділ өтуін айтып келеміз. 2004 жылғы сайланған Парламент Мәжілісі легитимді емес. Қазір оның жұмыс жасай алмай, шарасыз отырғанын көріп те отырмыз. Билік ойындағысын жүзеге асырды – Парламентте оппозицияның бірде-бір адамы жоқ. Бұл – қоғамның дамуы үшін қасіретті жағдай. Өйткені, Парламенттің өзіндік идеясы, бағыт-бағдары жоқ. Ондағылардың 90 проценті – «отандықтар». Солай бола тұрса да «отандықтар» өздерінің 2004 жылғы сайлауалды платформасын – халыққа берген уәдесін орындап жатқан жоқ. «Отан» 1999 жылғы уәдесін де орындамады. Олар әуелі 1999-2004 жылдардағы жұмысына есеп беріп, сонан соң ғана сайлауға түсуі керек еді. Бұл туралы мен талай рет айттым. Бірақ олар есеп беруден тайқып, тіпті аты өзгергесін, бұрынғыға еш қатысы жоқтай сыңай танытып жүр.
— «Отанның» — «Нұр-Отанның» жағдайы түсінікті. Болат мырза, оппозицияның жағдайы қандай? «Президенттік сайлаудан кейін және Алтынбектің қазасынан соң оппозиция быт-шыт болды, тұтастығы жойылды, әлсіреді, өзара алауыз» деген сөз айтылып жүр. Осы рас па?
— Бұл пікірмен тіпті келісе алмаймын. Біріншіден, кез-келген сайлау, әсіресе Президенттік сайлау – саяси өмірдің, саяси күрестің шарықтау шыңы. Сайлаудан кейін саяси күрестің де, қоғамдағы саяси температураның да қызуы басылатыны – заңды құбылыс. Сондықтан сайлаудан кейін саяси партиялар одан әрі не істеу керектігін ойлана бастайды. Оппозиция да солай. Саяси жүйені өзгертіп, реформа жасау қажеттігін түсінді. Онсыз сайлауда жеңіп шығу еш мүмкін емес. Өйткені, сайлауға атқарушы билік араласып, сайлау нәтижесін әділетсіз бұрмалап отырады. Сондықтан оппозиция саяси реформаның қажеттігін талап етіп келеді. Екіншіден, оппозицияда бірнеше лидердің, сондай-ақ бірнеше партияның болуында сөкеттік жоқ. Бір атаумен, бір партия болып бірге жүру міндетті емес. Ќоғамның дамуы жөнінде әркімнің өзіндік пікірі бар – бірі социал-демократиялық, екіншісі оңшыл либералды жолды ұстанады. Саяси науқан кезінде ортақ мақсат үшін бірігуі мүмкін. Ал қазір оппозиция барлық бағыт бойынша жұмыстанып жатыр: қоғамдық маңызы бар идеялар ұсынады, акциялар өткізеді, маңызды оқиғалардан да тыс қалып жатқан жоқ. Қарағандыдағы кеншілердің қайғылы қасіреті, Шымкенттегі балалардың жаппай СПИД-ке шалдығуы, Атыраудағы қазақ-түрік жанжалы, Шаңырақ-Бақай оқиғасы, Маловодныйдағы қазақ-шешен азаматтарының қақтығысы болсын, оппозиция бәрінде де бірінші болып жетті, қай-қайсысына да өз позициясын білдірді. Ал «Нұр-Отан» қайда қарап отыр? Оны ешкім білмейді. Мейлі, олар телеарналарды пайдаланып, өзін жақсы жарнамалап жатқан шығар, бірақ халық «Нұр-Отанның» қолдауын көріп жүрген жоқ. Ал біздің ондай әкімшілік, қаржы және басқа да ресурсымыз болмаса да, кез-келген қоғамдық мәселеге дер кезінде араласып, әрекет етіп, жұмыс жасап жатырмыз. Халық мұны сезеді, сондықтан да «Біздің соңымыздан ереді» деп ойлаймын.
— Кейбір оппозиция лидерлерінің мінез-құлқынан, «Анау – біздің адам, мынау біздің адам емес» деген баррикадашылдығынан, саяси әсіре өшпенділігінен тіксініп, «Қазіргі оппозицияшылдар билікке келе қалса, көрген күніміз не болады?» дейтіндер бар. Көңілі күпті болып, қорқып жүрген сондай адамдарға не айтасыз?
— Қазіргіден жақсы болмаса, жаман болмайды. Оппозицияның елді дамыту туралы нақты бағдарламасы бар. Қоғамды кеулеп жеп жатқан жемқорлыққа қарсы күресуді де біледі. Бүгінгі биліктің болмысында, өзегінде коррупция жатыр. Ол қалайша өз-өзімен күреседі?! Коррупцияны жою үшін қазіргі билікті ауыстыру керек, кетіру керек. Өйткені, билік пара арқылы, жең ұшынан жалғасқан аяр схема арқылы өмір сүріп отыр. Оппозиция жағдайды түзеуді біледі. 2005 жылы Конституцияның жаңа жобасын жасағанбыз. Оны «Ж.Тұяқбайдың конституциясы» деп атаймыз. Онда мемлекет президенттік басқарудың формасынан парламенттік басқару жүйесіне өту керектігі айтылған. Бір адамға бүкіл билікті беріп қоюға болмайды, қауіп көп. Өйткені, елдің тірлігіне туған-туысқаны араласады, жақын жүрген адамдары араласады. Бұдан елге жақсылық болып жатқан жоқ. Жиі-жиі жұртты дүрліктіріп, халықтың мазасын алып жатыр. Билік демократияның заңына сай ауысып отыруы қажет. Билік шарасыз кезде орнына сайлау арқылы оппозиция келуі керек. Осындай саяси бәсеке ғана қоғамды дамытады. Сонда ғана адамдардың тұрмысы жақсарады, мемлекеттің ұстанымы мықты болады.
Сталинді де, Түркіменбашыны да адамдар мәңгі өмір сүретіндей, өлмейтіндей көрді. Бәріміздің тағдырымыз – бір Алланың қолында! Сөз жоқ, мен Нұрсұлтан Назарбаевқа өмір тілеймін, жүз жасасын. Бірақ олай-бұлай боп кетсе, билікті кім басып алады? Бүкіл елдің тағдыры кімнің қолына қарайды? Әлиевке ме, Шодиевке ме, Машкеевичке ме, әлде Кимге ме? Міне, ең қорқынышты нәрсе – осы. Біз осыны ойлауымыз керек.
— Егер президенттік сайлау биыл бола қалса, оппозиция сайлау додасына тағы да Ж.Тұяқбайды сала ма? Оны әлі де «Оппозицияның көсемі» деп айтуға бола ма?
— Мен Жәкеңді – Тұяқбайды құрметтеймін. Ол – нағыз ер, үлкен жүректі, әділ әрі шыншыл азамат. Саясатта ондай адамдар өте аз. Әсіресе билікте айтқан сөзінде тұратын адамдар тіпті жоқтың қасы. Жармахан үшін басты нәрсе — сөзде тұру, позициясын өзгертпеу, принципшілдік, демократиялық құндылықтардан айнымау, еліне берілген патриотизм. Егер ертең сайлау бола қалса, бәріміз бірігіп, Жармаханды басшы етіп, саяси науқанға ойланбастан барған болар едік.
— Кейбір партиялар өздерін «оппозициямыз» деп халықты алдап жүрген сияқты. Сіз қайсы партияны оппозицияға жатқызасыз?
— Оппозиция – негізінен өткен жылғы сайлауда «Әділетті Қазақстан үшін» блогына кірген партиялар. Олар: «Нағыз Ақ жол», Жармахан басқаратын ЖСДП, А.Қожахметовтың «Алғасы», С.Әбділдиннің Коммунистік партиясы, Ә.Қажыгелдиннің серіктері, Ғ.Жақияновтың Жақтастары.
— «Ақ жол» оппозициялық партия емес пе?
— Жоқ. Ә.Бәйменов баяғыда билікпен келісім жасап, қазіргі режиммен ауыз жаласып кетті. Билік сызып берген ереженің шеңберінен шықпай, саяси ойын ойнап жүр. Билік оны өз мақсатына жақсы пайдалануда. Ол «Парламентте де оппозиция бар» деген сөз үшін керек. Ә.Бәйменов «Ақ жолдың» мандатымен депутат болып отыр. Ал кезінде «Депутаттық мандатты алмаймыз» деп бойкот жариялағанбыз. Кейін президенттік сайлауға дайындық жасап жатқанда оны ортақ кандидат етіп ұсынбақ та болғанбыз. Бірақ ол «Назарбаевпен күреспеймін, оның алдында міндеттеме алып, сөз беріп қойып едім» деп қиналды. Бізден бөлек кеткен соң президенттік сайлауға түсіп, кандидаттардың санын көбейтіп, тағы да биліктің саяси технологиясының ойыншығы болды. Ал «Ақ жол» туралы айтсақ, ол — шын мәнінде аты бар да, заты жоқ партия. «Ақ жол» деген – тек Ә.Бәйменов қана, қалғаны – соның туыстары, жерлестері.
— Шынын айту керек, «Ақ жолға» жұрттың көбі үміт артып еді. «Мықты партия еді» деп, әлі күнге қимастықпен, бір жағы өкінішпен еске алады. «Ақ жолдың» бөлініп-жарылуына Ә.Бәйменов пен А.Сәрсенбайұлының жеке бас амбициясы, солардың талас-тартысы себеп болды» деген қаңқу сөз бар. Осы рас па?
— «Ақ жолдың» бөлінуіне біздің де аз-маз кінәміз бар. Бірақ негізгі жауапкершілік, басты кінә — Ә.Бәйменовтің мойнында. Оның менмендігі, мансапқорлығы, «Тек мен ғана болайын» деген өзімшілдігі «Ақ жолдың» түбіне жетті. «Сонда сенің Назарбаевтан қандай айырмаң бар?» деп талай рет оның бетіне айттым. Әлихан о бастан партияны бірнеше тең төраға қатар басқарғанын қаламады. А.Сәрсенбайұлы биліктен кетіп, «Ақ жолға» келгенде Әлиханның тіпті мазасы кетті, партия ішіндегі интриганы қоздатты. Әлиханның бұл әрекетінен демократ адамның емес, бықсық аппаратшының болмысын көруге болады. Президент әкімшілігінде, Үкіметте жүріп үйреніп, қалыптасқан аппаратшыға тән көзқарасы, қатып қалған ойлау жүйесі, бықсық ойыны партияны бөліп тынды. Ол партия жұмысында ашықтық, демократия болғанын қаламады. Сондықтан да партия аппаратына өзінің туыстарын, жерлестерін, руластарын тықпалады. Біз бұлай жасаудың дұрыс еместігін түсіндіруге тырыстық. Бірақ ол түсіне алмады. Бөліндік. Қазір қараңызшы, Әлиханның қасында беделі бар, белгілі адамдардан кім бар? Ешкім де жоқ. Тек өзі ғана танитын өңкей туыстары мен руластары қалды.
— Белгілі саясаттанушы Бөріхан Нұрмұхамедов бар емес пе?
— Бөріхан да, Әлихан да – Қожа. Міне, солай! Бәрі түсінікті емес пе?! Әлихан әдемі сөз айтады, сондықтан ол былайғы жұртқа демократ болып көрініп жүр. Оның бетперде жамылып, рөлге кіріп алатын мінезі бір қарағанда Е.Ертісбаевты еске салады. Әдемі сөздерді тізбектеп, бұлбұлша сайрайды. Бірақ екеуі де биліктің айтқанынан шықпайды, соның ойынын ойнап жүр.
— Сонда «Ақ жолдың» қирауына А.Сәрсенбайұлының, сіздердің еш кінәңіз жоқ па?
— Жағдай былай болды: Парламент сайлауы әділ өтпеді. Өзара «Бұдан әрі не істейміз?» деген сұрақты талқылағанда Әлихан «Ештеңе істемейміз, әліптің артын бағамыз» деді. Біз «Алда – президенттік сайлау, бір жылға жетер-жетпес уақыт қалды. Оппозицияның басын қосып, ортақ кандидат шығарып, күресейік. Дайын болсаң, додаға сені салайық» дедік. Ал ол болса, «Билік Президенттікке Қ.Тоқаевты салса, мен түсем. Н.Назарбаев тағы өз кандидатурасын ұсынса, қарсылас бола алмаймын» деді. «Сайлауға биліктен кім түсетіні белгісіз, біз күтіп отыра алмаймыз, уақытты текке өткізіп аламыз, осы бастан дайындала берейік» дедік. Ол оппозициялық күштерді біріктіріп, блок құруға қарсы болды. «Алға» деген кім?», «Коммунистермен тіпті сөйлесуге болмайды!» деп қисайып алды. Өзі көнбеген соң ортақ кандидат ретінде Ж.Тұяқбайды ұсынғанымызда, ол үзілді-кесілді қарсы болды. Сөйтіп, бара-бара «Ақ жол» бөлініп-жарылу процесіне бет алды.
— Болат мырза, кеткен адам – кетті. Бірақ сіздер Ә.Бәйменовтің қыр соңына түсіп алған сияқтысыздар. Ә.Бәйменовті күстаналаған қаншама мақала жазылып, қаншама сөз айтылды. Кейде жұртқа «Нағыз Ақ жолдықтардың» барлық саяси жұмысы Бәйменовке тіреліп тұрған сияқты болып көрінеді. Осының себебі неде?
— Бәрін кешіруге болар, бірақ ортақ идеяны тәрк еткен сатқындықты кешіру қиын.
— «Оппозиция – қазақ мәселесіне келгенде тайғанақ, қазақтың мұң-мұқтажын күйттемейді, орысшыл» деген пікір бар. Марқұм Болатхан Тайжан да кезінде «Әділетті Қазақстан үшін» блогынан осы үшін шығып кеткен еді.
— Оппозицияны қолдайтындардың 90 проценті – қазақтар. Ал орыстардың басым көпшілігі Н.Назарбаевқа сеніп, иек артып отыр және соны қолдайды.
— Болат мырза, оппозиция бәрібір орыс электоратына және оларға әмісе іш тартып, тіпті кейде қоздырып отыратын Ресейге арқа сүйейтін сияқты. Сіздер де 2005 жылы Мәскеуге барып, «Эхо-Москва» радиосына сұхбат беріп, орысшыл, ресейшіл екендеріңізді білдіруге тырыстыңыздар. Мұның себебі неде?
— Біз Ресейге емес, өз халқымызға арқа сүйейміз. Бір сұхбат бергеніміз үшін бізді «Орысқа бұрды, ресейшіл» деп айтуға болмайды. «Өз пікірімізді, алған бағытымызды халыққа жеткізейік» десек, бізді көбіне еліміздегі ақпарат құралдарына жібермейді, телеарналар мен газеттерге билік тыйым салып тастаған. Сондықтан кейде шетелдің ақпарат құралдарына жүгінетін жағдай болады.
— Сіздердің сол жолғы әңгімелеріңізге қарап Қазақстанда да Ресейдегі сияқты қоғам құруды көксейтіндей болып көрінді бізге. Ресейде империяшыл пиғыл күн өткен сайын күшейіп барады. Тіпті мұны «Неофашизмнің ордасы» деген сөз де айтылып қалып жүр. Солай болса да, біз Ресейден үлгі алып, даму жолында оны стратегиялық әріптес ретінде қарастырғанымыз қалай болар екен?
— Рас, Ресейде тоталитарлық болмаса да, авторитарлық билік үстемдік құрып тұр. Елді коррупция жайлаған. Бірақ бізге қарағанда онда ашықтық, шынайы демократияның нышаны бар. Бірақ «Осылай екен» деп Ресейге бет түзеуге болмайды. Біз Еуропадағыдай қоғам құруымыз керек, мемлекеттік басқару жүйесін реформалағанда да, билік пен халықтың ара қатынасын анықтағанда да Еуроподан үлгі алған дұрыс.
— Америка да — демократиялық мемлекет қой. АҚШ-та адам құқы мүлтіксіз сақталады. Өзі — әлемдегі ең мықты ел. Неге АҚШ-қа бет түземеске?
— Кейінгі жылдары АҚШ-тың сыртқы саясаты әлемдік қауымдастықтың ренішін туғызды. Ирактағы соғыс, Иранға қатысты саясаты дұрыс емес. Көптеген елдер Дж.Буштың әрекетінен шошынып отыр. Сондықтан «Қазақстан үлгі тұтатын ел – Еуропалық Одақ» деп білеміз”.
Міне, осы сұхбаттан-ақ Бәйменовтің бұрынғы әріптестерінің ұстанған жолдарын анық байқауға болатын сияқты. Және барлық сұрақтарға жауап табылып тұр. “Ақ жол” қалай бөлінді? Жармахан Тұяқбай оппозицияның аренасында қалай пайда болды? Билікке сатылған кім? Оппозиция қазақтың жағдайына мойын бұрады ма? Осы сияқты сауалдардың барлығына да жауап табуға болады. Кімнің кім екенін де біле аламыз. Саралап көрейікші.
Амалбек Тшанның жағдайына келер болсақ, біріншіден, ол әкім болған аймақтардан Тшанов туралы теріс сөздерді аз естиміз. Керісінше, халық оның жақсы әкім болғандығын, ол әкімдік қызметте істеген кездерінде көптеген тірліктердің атқарылғанын ауыздарының сулары аға айтып береді. Жамбыл облысында да, Шымкент қаласында да осы көрініс. Екіншіден, Амалбек Тшанның депутаттық кезеңіндегі іс-әрекетіне халықтың көңілдері толады. Принципшіл азамат екенін де мойындайды. Көптеген депутаттар сияқты биліктің ұсынған заңдарына қос қолды көтере берген жоқ. Керек кезінде ащы сындарын білдіріп те жүр. Үшіншіден, Амалбек Тшан Бәйменов туралы пікірін бүгін — ЖСДП қатарына кіріп, депутаттыққа ұсынылған соң ғана білдіре бастаған жоқ. Сонау “Ақ жол” бөлінген кезден бастап-ақ сұхбаттарында Бәйменов жайлы ащы пікірлерін ашық білдіріп жүр. Ал ол кезде Амалбек Тшан “Нағыз Ақ жолдың” да қатарында болған жоқ. Партия бөлінген соң, ол кісі де партия қатарынан шыққан болатын. Содан енді ғана ЖСДП қатарына кіріп отыр.
Марқұм Болатхан Тайжанның “Әділетті Қазақстанның” қатарынан шыққаны жайлы да сөз болып қалды ғой. Бірақ, кейін ЖСДП-ның алғашқы құрылтай жиналысында Болатхан Тайжан ЖСДП-ны қолдайтынын, қажет болса сол партияның қатарына кіретінін де айтқан жоқ па еді?
Бәйменовті билікпен ауыз жаласып кетті деген сөздер де шындыққа жанасатын тәрізді. Себебі, “Ақ жол” бұған дейін биліктік партия ретінде есептелінген “Әділетпен” “мақсат-мүддеміз, бағдарламаларымыз ұқсас” деп, қосылған жоқ па?! Тамыздың 3-і күні “Қазақстан 1” ұлттық арнасынан берілген партиялардың теледискуссиясында да Ораз Жандосов осы туралы айтып кетті. Ол Бәйменовтің оппозицияға емес, Назарбаевтың жақын жолдасы Мақсұт Нәрікбаевқа қосылғанын айтқан болатын.
Тағы бір мәселе, “Нағыз Ақ жолды” тастап, ЖСДП-ның қолтығына кірді деу де артығырақ тәрізді. “Нағыз Ақ жол” бұның алдында да “Әділетті Қазақстан үшін” қозғалысының туының астына кірген болатын. Екіншіден, оппозиция біріге алатынын көрсетті. Ал, бірлік бар жерде тірлік бар. Атауда тұрған ештеңе жоқ, бастысы — оның жасайтын тірлігінде. Оның үстіне, партияның сайлаудан кейін атауын өзгертетіні де сөз болып жүр. Бәлкім, ЖСДП-ның атауы ендігі жерде “Нағыз Ақ жол” болып өзгерер. Мүмкін емес нәрсе жоқ қой. Ал егер солай бола қалса, “Нағыз Ақ жолдың” ЖСДП-ға қосылғанын айтып саяси ұпай жинағысы келген “ақ жолдықтардың” ауыздарына құм құйылмайды ма?
Тағы бір айта кететін нәрсе, Бәйменовтің сөздерінен Президент сайлауына өзін түсіп кетеді ме деп қорыққан серіктері “ғайыптан” Жармаханды пайда еткенін түсінеміз. Алайда, Болат керісінше, Бәйменовтің өзіне ұсыныс жасағанын, ал Әлиханның “Назарбаевқа сөз беріп қойғанмын” деп қарсылық танытқанын айтады. Бір қызығы, бұл жерде Бәйменов айтып отырған адамының Жармахан Тұяқбай екенін жасырып, “өзіңіз талдаңыз да түсініңіз” деп отырса, Болат Әбілов бәрін ашық айтып отыр. Ендеше шындықтың Болаттың сөздері болғаны шығар.
“Ақ жол” басшылары “әруақты саудаға салуға болмайды” деп бұрынғы әріптестерін кінәлағанын да оқып отырсыздар. Алайда, өздері жағынан да марқұмдар туралы қанша мақала жазылғаны, оларды қанша рет құтқарғандары жөнінде санамалау бой көрсетеді.
Айтпақшы, “ақ жолдықтар” ЖСДП-ны қазақ мүддесін ойламайтын партия ретінде де көрсеткісі келеді. Біз мұнымен келіспес едік. Партияның сайлауалды бағдарламасында бұл туралы арнайы қатарлар бар. Мұны сайлау алдындағы желеулету деулеріңіз де мүмкін. Алайда, сайлаудың өтетіні түгілі, әлі Конституцияға өзгерістер енгізілмей тұрып-ақ, осыдан бірнеше айлар бұрын ЖСДП-ның қазақ тағдырына байланысты арнайы отырыс өткізгені оқырман есінде болар.
Міне, ескі жара осылай тырналып жатыр. Бірақ, біздіңше, осындайлармен, өткен іс-әрекеттермен халықтың басын қатырып, шатастыра берудің қажетіжоқ тәрізді. Біздің осы саралауға тырысқан мақала сол бір ескі жараның аузын бітеп, қайтадан бірін-бірі қаралау арқылы ұпай жинау әдісіне нүкте қойса дейміз. Бәрібір кімнің екенін уақыттың өзі көрсетіп келе жатыр. Перде бірте-бірте ашылуда. Одан да келешекте нендей іс атқара алады, соған көшкендері жөн-ау.
Мақала соңында оқырман қауымға айтарымыз, алдағы сайлауда өз таңдауларыңызды дұрыс жасаңыздар. Сіздер берген дауыс — сіздердің болашақтарыңыз. Естеріңізге сала кетейік, Әлихан Бәйменов басқаратын “Ақ жол” партиясының бюллетендегі нөмірі — 5. Ал, біріккен “Нағыз Ақ жол” мен ЖСДП-ның, яғни, Жармахан Тұяқбай, Әміржан Қосанов, Болат Әбілов, Ораз Жандосов, Төлеген Жүкеевтер жетекшілік ететін Жалпыұлттық социал-демократиялық партияның нөмірі — 1.
Сіздерге сәтті таңдау жасауға тілектеспіз!
Farkhat
03-08-07 22:06
Ayaulim men senimen kelisemin. Seniki duris. Bostan-boska otirik taniskannan natizhe az bolady.
Odanda kerek takiribtardi talkilagan duris.
Birak ozim sayasattan alis adammin.

Аяулым
03-08-07 12:36
Алдияр, қайырлы күн! Электронканызды жазып жіберініз!
Алдияр
03-08-07 08:17
Міне енді мұныңа келісемін.Менің саясатым ол- озімді кемелдендіру!Мен қаншалықты кемелденем соншалық қоғамға пайдам тиеді.Ал соз деген орнымен жұмсамаса адамды озіне мас етіп істен алшақтата береді.
Аяулым
03-08-07 07:28
Сәлем Алдияр! Дұрыс айтасың, саясатты әңгіме етпейді, істейді. Дұрыс-ақ, бірақ бізге әңгіме еткеннен басқа біздің қолымыздан не келмек? Біз әлі жаспыз, іс-жүзінде саясатқа араласуға, тек сырт көз сыншылдың кебін киіп өзімізше сараптама жасаудан басқа не шара?
Менің басым тек саясатты ғана көтеріп жүрген жоқ, мен де басқа адамдар сияқты сезімім, өзімдік мақсат-мүддесі бар өмірдің бір бөлшегімін. Сондықтан сен былай етпе, былай ет деудің қажеті жоқ. менің алда койған мақсат-арманым бар екен, демек ол біз өмір сүріп жатқан қоғамға тікелей байланысты. Ал бүгінгі коғамды тану ол- САЯСАТ!
Алдияр
02-08-07 13:26
Аяулым, саясатты аңгіме етпейді- істейді! Публиканы сүйетін демагогтар ғой. Ондай жандардан гөрі көзінде еркіндіктің еркелік ұшқыны бар қыздар бақытты.Одан да жанарыңдағы сұлулықты сүйдірсеңші таңдағаныңа
Досай
02-08-07 11:52
Ер-КЕНЖЕ !
Ақжолдың сатқын екенін дәлелдеші?!

Досай
02-08-07 11:50
Ер-КЕНЖЕ !
Мұсчылман болу үшін темекі тартпау, өтірік айтпау керек секілді...

Бекен
02-08-07 11:06
біз кандай когамда өмір сүріп жатырмыз??? алдымен соны анықтандар. сосын саясатпен айналысып жургендер қандай қоғамнан шыққан адамдар. Сол адамдар кетпей ештене өзгермес Қазақстанда
ххх
02-08-07 08:55
Ер Кенже, Әлия пікір жазгандарына куаныштымын! Әлияға сурак: 2-ной агентті дәлелтейтін дәйекті мысалыңыз болса неге ашық жазбадың? Сіздің дәлеліңізге құлак түрелік!!! Ал Ер Кенжеге келсек, сіздің пікіріңізге түбегейлі қарсымые! Көзі ашық адамдар Бәйменовты таныды депсіз, қателесесіз, керсінше еліміздің танымал, мықты саясаткерлері Ә.Бәйменовты қолдап, оның салмақты саясатын қолдап отыр. Бұган менің дәлелдерім коп, Тек осы сайтқа енумен шектелмей, интернеттегі барлық БАҚ карау керек! Мен Бәйменов мырзаны толық қолдап отырған себебім, ол турал және Ақжол партиясы туралы, баска партиялар туралы да көп ақпаратты мақалалар, сұхбаттар оқыдым, сайып келгенде, сарапшылар да, өткір тілді журналистер де, тіпті Елбасының саяси кеңесшісі Ертісбаевтың пікірі Ә.Бәйменовке оң! Сондықтан, кез-келген дақпырт ақпаратка желігіп, түп-торкінін тусінбей жатып біреуге күйе жағуға болмас. Дәйекті, дәлнлді ақпаратты өзің тауып оқыған дұрыс болар! Ақжолдың болінуіне келсек, Абилотар акшаның соңына түсіп, қиыншылық кезде сатып кеткендердің нақ өзі де осылар, істерін ісеп, жейтіндерін жеп алып енді барін Бәйменовке жауып отыр, ал осы адамгершілікке жата ма? Егер шын мәнінде Ақжол Абиловтардың күшімен тұрган болса, онда казір Аты танымал Акжол партиясының шаңырағы баяғыда-ак ортасына түскен блар еді. Алайда, жок, Ақжол танымал болганның үстіне танымал болып келеді, атазаңға да ел жанына жагатын біраз заңдарды ұсынды. Ақжолдын бағдарламасы да казіргі елдегі проблеманы шешетін әлеуметтік жоба! енді қолдамай кор! Мен баска партияларга карсылыгым жок, бірак газет беттеріне, интернетке үңіліп көріңіз, олардын не істеп жаткандарына. Әділ бәсекени ойынга айналдырып жіберді, ойыншығын қызғанатын акылы жок балалардың кебін киіп істеп жаткандарын караңыз! Ал Бәйменовпен әңгіме баска! Барлық ақпаратты анықтап оқығаннан кейін, сіздің де пікіріңіз өзгеретініне еш күмәнім жоқ! Құлағыңа алтын сырға, барлғына!
Ер-КЕНЖЕ
01-08-07 19:45
Аяулым, Бәйменовтің "сырғанақ-саясаткер" екенін түсінетін уақыт жетті ғой. Күшейіп келе жатқан Ақ жолды бөлуге апарған, нағыз демократтарды қуып шығып, өзі билікпен ауыз жаласып кеткен адамды "сатқын" демей қалай дейміз. Әбіловтермен бірге кезінде оған "Президенттікке түсуге дайындал" дегенінде, ол "Назарбаевпен қарсыласа алмаймын" деп, кейін демократтар Жармаханды ұсынғанда, биліктің айтуымен өзі де ПРезиденттікке түсетін болып, сондағысы демократтардың дауысын бөлу үшін "сатқындық" жасады ғой. Мәжілістегі орынның өзіне бір барамын, бір бармаймын деп халықтың әбден зықысын шығарғаны есіңізде болар. Партиясының басшылық органдарына өңкей туыстарын жинап алған. Әлі де сол билік жазып берген сценарий бойынша қуыршақ оппозицияның рөлін ойнап жүр. Бірақ, көзі ашық адамдар оны біліп те қалды.
Аяулым
01-08-07 13:53
Сјлем бердик Алдияр! Менен сондай коркатындай мен кубыжык болып кориндим бе? Бар жазыгым саясаттан кулагдар болганым ба? мен сизди тусинбедим!!
Алия Ануар
01-08-07 13:28
Негізі саясат деген ќызыќ ќой!!! Мен береліп, соњына тџсем деп айта алмаймын. Шынымды айтсай солай...
Мына ќызыќты ќарањыз!!! кеше айлыѓымызды кљтеріпті, жанымдаѓылар айтады ол ана сайлау ќарсањына байланысты деп, мейлі ѓой не џшін болсада... Негізі айтпаѓым, кљрші жатќан кырѓыз, љзбек бауырларымыздан ќараѓанда жаѓдаймыз жаман емес екенін айта кетуміз керек шыѓыр. Ал сайлауѓа келетін болсаќ, ѕрине Нђр-Отаннын жењетіні аныќ ќой. Сосын кейде бізде наѓыз опазиция жоќтын ќасыма деп ќалам. Себебі бѕрі жасанды спектатель, ондаѓысы Казахстанда демократия жок деп айтпасын деген саясат. кљз бояушылыќ ѕњгіме ѓой. Ал оппазиция бар деп ќызыл кењірдек болып жатудын керегі шамалы. Туяќбайѓа да кџмѕнмен ќараймын, жоѓарѓыдаѓылар жіберіп жатќан жоќ па деген...
...
Неге десењіз сіздерге ђнайтын, кљпшіліктіњ кумири Байменов мырза 2-ной агент болып жџрген сияќты, 2-ной агент деп айтуѓа болатын шыѓар, мен оѓан дѕлел келтіре алам. Сіздер бђл тђрѓыда не ойлайсыз?
Меніњ есіме ана жолѓы президент сайлауы оралып отыр. Онда президенттіке џміткер Ѕбілќасым мырза ше? Џгіт насихат кезінде мені халыќ ќолдайтынына 100 пайыз сенем деген жок па еді. Барып тђрѓан клоун екен!
Не болды аќыры! Егер ол президенттіњ жіберген адамы болмаса прес конференцияда мойындамас еді ѓой жењілгенін. Таѓы Нђрекење тењ келетін адам жоќ екеніне кљзім жетті деген жоќ па еді? Есіњізге тџсріњіші, ќандай кџлікілі аныќ сол Нђрекењ жібергені де кљрніп-аќ тђр... Таѓы да сол бѕрі жасандылыќ!
Біраќ айтар аќылым кљп берліп бас ќатырмай-аќ ќойыњыз, бір мѕнсі болады да...
Алдияр
01-08-07 12:20
Сәлем бердік жарандар. Екі алақанымен қос маңдайын тіреген, ойлы коздерінде табиғаттың сұлулығынан гөрі саясаттанған қызықсыз жанарды козіме елестетсем сенен қорқамын қарағым...
Аяулым
01-08-07 07:54
Барлығыңызға сәлем! Барлық пікірлерді шолып шықтым. Не қорытындыларымды білмеймін, көпке топырақ шашқым келмейді, дегенмен қазақ жастары саясаттан құр алақан екенсіздер! Алған білімдеріңіз, көңілге тоқығандарыңыз, өмірдегі құбылыстарды көріп жүрген АЛЛАҺ ТАҒАЛА жаратқан көздеріңіз қайда кеткен? Намыстарыңыз қайда, оянсаңыздаршы?! Мен сіздерді тіптен түсіндеймін, қалай ған өмірде болып жат қан небір оқиғаларға қол қусырып қана қарап отыра бересіздер... Дегенмен, мен сіздерді үйретпек емеспін, әркімнің өз жеке шаруасы...
Әйтседе сайлау науқаны туралы өз пікірімді жаза кеткім келеді, менің ойымша екінші орынға Ақжол партиясы келеді. Бірінші деп Нұр-Отан екенін айтпасам до өздеріңізге белгілі. Нұр-отан саясаттан тыс, шыны керек нұр-отандықтар халықтың әбден зықысын шығарып, шаршатты. Қайда бара калсаңыз да, газет беттеріне үңіле қалсаңыз да, теледидар құлағын бұтрай қалсаңыз да-Нұр-Отан партиясына дауыс беріңіз деген әйтеуір бір бітпей жатқан үгіт-насихат.
Ен мықты саяси-әлеуметтік қорытынды нәтижесі көрсетіп отырғандай екінші орында "свободно" Ақжол алып отырған көрінеді, ал үш партияның қосындысы ЖСДП Ақжолдың шаңынада ілесе алмаған көрінеді. Осындай жорамалдар тағы да сайлаудың жасанды, әділетсіз өтетінін айқындап берген сияқты. Қалай ойлайсыздар? Ал менің өз басым "Ақжол" партиясын, Ә.Бәйменовтың салиқалы жүргізіп отырған саясатын қолдаймын! Ал сіздер ше?
Әсел
31-07-07 15:39
Мен де Соц. демок 1 партиясына дауыс берем. Озим еш партияның мүшесі емеспин. Бирак олар женбейди., сонда да дауыс берем. Оларга көп нарсе жасайтын шыгар
Аяулым
31-07-07 07:02
Еркенже сізге сұрақ: неге "Ақжол" партиясын саткын дейсіз? Солай деуге дәйекті дәлеліңіз бар ма?
Ер-КЕНЖЕ
20-07-07 13:26
Егер сайлау јділ ґтсе, НўрОтан мен ЖСДП теѕ тїседі. Тіпті, ЖСДП-ныѕ алєа шыєуы да мїмкін. Себебі, жўрт НўртОтаннан шаршады. Ал АќЖол їшінші болып келер. Ол бўрынєы абыройынан айырылып ќалды єой. "Сатќынєа" кім дауыс берсін? Биліктіѕ тартќылауымен 10 пайыз дауыс жинар. Ґздерінше 35 пайызды армандап жїр. Біраќ оєан жете алмайды.
Руханият, ЌХКП, Патриоттар, Ауыл партиялары 3-5 пайызєа да жете алмайды. Солай.
Жылпы, НўрОтанныѕ осы кїнге дейінгі алдауларынан жалыєатын кез жетті єой. Бјріміз ЖСДП-єа дауыс берейік. Ќазаќстанды, ќазаќ халќын жарќын болашаќќа апаратын тек ЖСДП єана!
АЗАТТЫЌ, ЈДІЛЕТТІК! ЫНТЫМАЌ!
Дауыс беріѕіздер!

(Кешіріѕіздер, мені сол партияныѕ мїшесі, їгітшісі деп ойлап ќалмаѕыздар. Мен ґзім ешќандай партияда жоќпын. Тек, "їлкен" адамдармен араласќанмын, кімдердіѕ кім екенін біліп ќалдыќ).
Аяулым
14-07-07 09:30
Феномен; неге мен жаспын, сіз менің неше жаста екенімді білмейсіз гой. Мен араласпасам да араласуға тура келеді, өйткені менің жумысым буган тікелей қатысты. Шын, бурын тусінбейтін едім, ал казір комптың алдында интернетте отырсам, ең алдымен саясат сайттарына көз жүгіртіп, бүгінде не болып жатканын біліп алам. Сіздер танысу сайттарына калай кызығып кірсеңіз, мен де осы салага зор ынтаммен кірем. Оның үстіне ЖОО бітірдің бе, сен уже саясат үшін жас емессің. Ақыл тоқтатқаннан кейін, өмір көрпесінің әйтеуір бір жетіне жармасатынымыз хак, осы кезде сен кандай қогамда өмір суріп жатырсың, менің алдағы болашағым жарқын ба, калай мен дұрыс жолға түсем, кайтіп өмірден өз орнымды табам деген жауабы бұлыңғыр коп сурактардың жауабын біз осы САЯСАТТАН таба аламыз. Сондықтан казір жүріліп жаткан саясат кандай...осы туралы мен де, сіз де, ол да, бәріміз білуіміз керек-деген жеке басымның пікірі. Құптау, құптамаау өз еріктеріңіз
Ер-КЕНЖЕ
13-07-07 22:28
Оппа!.. Досай, сен мўсылман емессіѕ бе? Ќай сектаєа ґтіп кеттіѕ? Ґткенде Тастаќ базары жаќтан Иегова кітабын таратып жїрген бір ќазаќ жігітін кґріп едім. Сол сен емес пе екенсіѕ...
fenomen
vanady@inbox.ru
13-07-07 10:44
Аяулым, сен, меніњше жассыњ немесе саѓан саясатпен айналысу єлі ерте.
Аяулым
11-07-07 19:55
Феноменге сурак.. не ушин Нур-Отан женип шыгады деп ойлайсыз? неликтен сенидисиз, есинизде болса билик куши-халык. Халык кимнин жагында, сол партия жениске жетпек. Ал Нур-отан халыкты оз еркимен емес, акимшилик кушпен мажбурлейди. осыган козкарасыныз?
Казак кызы
gulnaz_85a mail.ru
11-07-07 13:12
Аяулым!Сен ушин оте куаныштымын.Осы бетиннен кайтпа.
fenomen
vanady@inbox.ru
11-07-07 11:57
Меніњ ойымша Н±р Отан партиясы ќайсысын ќалайды сол жењіп шыѓады.

Досай
maza.77@mail.ru
11-07-07 11:15
Омермухтар! Мен мұсылман емеспін! Жалпы, араласу араласпау әркімнің өз еркі болар...

Қиқардың досы!
Ұнтақталмайтын қатты жаңғақтар ғана араласа алады...
злой
жестокмен
11-07-07 09:24
эзирше саясатпен танысу саитында кателикпен киргенсизгой дурыс сайт табыныз бул жакта журт таныскысы келип жургендермиз
Аяулым
11-07-07 09:16
Баринизге салем! Пикир жазгандарынызга ризамын. Бирак неге казак жастары саясаттан ат-тондарын ала кашады. Озин омир сурип жаткан когамда не болып жатканы кызыкты емес пе.. Омир суру тек ауа жуту, тамак ишу, одан калса осындай усак-туйек танысу сайттары ма? Кудайга шукир бас бар. билим бар, ал енди не жетиспейди? Кыз балага типтен саясат керек емес дейсиз, пикиринизге тубегейли карсымын. Ояныныз, казир 21 гасыр, бул бурынгы уакыт емес айел заты тек отбасы ошак касында журу, казир кудайга шукир айелдер билимди, еркектермен тен дарежеде кызмет етип, акша таба алады. Кызмтине де, отбасына да улгерип журген айел кауымына ризамын! Оз басым саясаттан кур алакан емеспин, маган кызыкты. Сиздер сиякты ер-азаматтарымыз саясатка бел шешип кирисе аомаса, неге кыз балаларга аралсаспаска?
Қиқардың досы
kikardos@mail.ru
10-07-07 14:06
Айттың не, айтпадың не, жаздың не, жазбадың не.
Саясаттың диірмені біреулердің қолымен жай ғанааа айналып жатыр...
Араласамын деп ұнтақталып кетер жай жоқ.
Омермухтар
10-07-07 07:35
Далбаса шынайы мусулман саясатка араласпауы керек!
Оиткени казирги саясат кир.
Гайбат биреуге айтыуыныз мумкин! Кыз балага саясатка жоламай ак койганы дурыс!
Досай
maza.77@mail.ru
10-07-07 07:20
...келісі мәжіліс төрағасының орынтағына Тасмағамбетовты күшпен апарып отырғызуы мүмкін деген болжам айтамын...



Сіздің жауабыңыз
Есіміңіз:
Сіздің e-mail:
Мәтін:
Кескіндегі код:

Кодты жаңарту
 








© 2002—2017   | info@kazakh.ru   | Блог  | О проекте  | Реклама на сайте | Вакансии 
Группа Вконтакте Страница в Фейсбуке Микроблог в Твиттере Сообщество на Мейл.ру Канал пользователя kazakhru - YouTube