Казах.ру
поиск по сайту и Казнету
rus / eng / kaz
Форумы
На русском языке
Қазақша сөйлесу
Словарь-переводчик

Введите русское или казахское слово. Для ввода казахских символов нажмите цифры:
Ә2, I3, Ң 4, Ғ5, Ү8, Ұ 9, Қ0, Ө-, һ+


полная версия










Общение

Общение: Список форумов
Форум: Дін - діңгек
Тақырып: Зікіршілер, Сопылар кімдер?

страницы:    2   1    в начало »   

Авторы Xабарлама
Куаныш2
білгім келеді?
06-05-08 18:14
Осылар туралы естіп жатамыз, ойлары қандай? көпшіліктің пікірін білгім келеді.

Авторы Жауап
әзімхан
azimgan_77
14-06-13 19:40
туркистанда куш атадеген жерде ишан баба бар солмен соилесен дурысын аласын
әзімхан
azimgan_77
14-06-13 19:36
сопылар сматуламен куш атада ишан бабамен
Бір мұсылман
09-11-12 20:13
сопы дегендер Пайгамбарымыз с.а.с. казіргі сопылардын истегенин истесе ол дурыс истемесе дурыс емес. кандай далел бар екен? сопылар жауап беріндер? Зікірді айналып отырып АйАллах деп бастарын шайкап зікір салдыма Пайгамбарымыз с.а.с.?????
нуржан
nnn1993
18-09-12 08:32
сопынын етегин устап кул болгысы келген адамнан корку керек аузу билля екен
Асан
13-07-11 18:00
Алла разы болсын, Раушан деген қарындасыма! Бір деммен оқып шықтым, көңілді де босатып жіберді, өте әсерлі хикая, осындай текті қарындастырым бар кезде кейбір бауырларыма бекер ренжиді екенмін деп қалдым, Аллаһым осындай құлдары барда өзінің асыл дінінің дәрежесін көтере береді деген үміттемін, сопы бола алмасақ та сол адамдардың етегінен ұстаған құл болуды бізге нәсіп етсін, Әмин!
11
as--salam@mail.ru
12-07-11 20:07
тыным таппа, еринбе Рау
Раушан
ХИКАЯ
12-07-11 15:05
Омар (р.а) кезеңінде әрдайым мешіттен шықпайтын бір бозбала болды. Бейне бір мешіттің құсы дерсің. Құлшылықтарына мұқият қарауынан, нәпіл ғибадаттарға тақуа екендігі аңғарылатын. Бір күні Омар әлгі бозбаланы мешіттен көре алмайды.
Омардың жамағаты көп болғанмен, бәрін жақсы танып, олаорды күнде бақылайтын. Намаз уақытында әлгі жас жігітті көре алмаған соң: «Пәлен деген жігіт қайда? Бір нәрсеге ұшырап қалған жоқ па?» деп сұрайды. Жамағаты тым тырыс. Бастарын төмен салбыратып, имамға тіке қарай алмауда. Омар түк түсінбей қайта сұрайды. Бір кезде барып жамағат арасынан әлдебіреуі басын көтеріп: «Уа, мұсылмандардың әміршісі! Оны арға дақ салар бір ұятты жолда өліп жатқан жерінен тауып алдық. Сен қайғырып жүрмесін деп, дереу жаназасын шығарып, жерледік»-дейді.
Омар істің мән жайын ұғады. Көз алдына ғайып әлемі ашыла кетіп, жас жігіттің негізгі болмысын көргендей селтиіп тұрып қалады. Оқиға былай болған екен.
Әлгі жас жігіт әдеттегідей мешітке келе жатса, жолда бір әйел жабыса кетеді. Жас жігіт бойдақ еді. Әлгі әйел оны жолдан тайдыру үшін түрлі түлкібұлаңдық қылықтарға барады. Алайда жігіт оған мойын бұрмайды.
Бірақ, амал нешік, әр пенденің қашан да бір осал тұсы болады. Міне, сол күні әлгі жігіт осалдыққа беріледі. Әлгі әйел барынша жасанып, сыланып, алдынан шығып, бар жылы сөзімен сиқырлап өзіне шақырады. Төзімі таусылған жігіт оның үйіне қарай бір екі қадам басады. Сол стте бірден аузына бір аят түсе кетеді. Бірақ қапелімде қай аят екенін аңғара алмайды. Аздан соң әлгі аяттың мағынасына бойлағанда, қатты қорыққандықтан жүрегі тоқтап қалады. Ол аят мынау еді: «тақуаларға шайтан тарапынан бір сыбыс тисе, олар Алла тағаланы еске алады да, қырағылық танытады». Бозбала бейнебір осы аят көктен түскендей жан жүрегімен сезінеді. Раббысынан ұялып, жерге кіріп кете жаздайды. Одан арғысы белгілі, ол бұл дүниеден ақырет әлеміне жүріп кетеді.
Омар жас жігіттің басынан кешкен оқиғасын ести сала, оның қабіріне қарай асығады. Қабірдің басында тұрып: «ей, бозбала! Раббысынан қорыққандар үшін екі жәннат бар.» деп айқай салады. Дәл осы кезде Омарға бір дауыс: «Ей, мұсылмандардың әміршісі! Алла маған сен айтқанынан екі есесін нәсіп қылды!»- деп жаңғыра береді.


Раушан
нәпсінің түрлері
12-07-11 14:57
1) Нәпсі Әммәра. Бұл құлды Раббысынан алыстатып, жамандық істеуге итермелейтін ең төменгі дәрежедегі бас көтергіш нәпсі болып табылады. «Әммәра» көп әмір етуші деген сөз. Осы сипаттағы нәпсінің бірден бір мақсаты, әуестігі мен құмарлығын шексіз қанағаттандыру. Құмарлықтың тұтқыны, шайтанның көмекшісі болғандықтан ләззатқа, күнәға құмар етуші нәпсі. Нәпсінің құмарлықтары мен шектен тыс қалауларына қарсы ешқандай шара қолданбау, оның жетегіне көніп, шайтанның жолына түсіп кету де адамның нәпсі әммәра дәрежесіндегі жағдайы дегенді білдіреді. Нәпсі әммәраға бой алдырған адамдар ақыретін құтқаратын жақсылық пен сауап істерге жалқаулық танытып, жамандықтан қашуға немқұрайды қарайды. Осы халдегі мүмин емге мұқтаж науқасқа ұқсайды.
2) Нәпсі Ләууәма. Әммәра күйіндегі нәпсінің қателігін мойындап, оны сын тезіне салып, жауапқа тартып, оның жаман іс әрекеттерінен бойын аулақ ұстайтындар нәпсі ләууәмәға қарай бет алады. Ләум ету айыптау кінәлау деген сөз. Нәпсі ләууәмә істеген жамандықтарынан, Алланың әмірі мен тыйымдарына немқұрайды қарағаны үшін өкініп, ұжданы азап тартып, сол үшін қатты айыптаған нәпсі. Ғапылдықтан азғана болса да құтылып, күнәлі істерге құмарлығы азаяды. Бірақ бұл сезімдер толық кемелденбегендіктен шыдай алмай, қайта қайта күнәға түсуі мүмкін. Нәпсінің бұл мәртебесінде сұлтани рух хайуани рухтың қол астынан босап, одан бөлінгендіктен, күнәлардың артынан дереу өкініш сезімі туындайды. Мұндай адамдар жамандықтан ұжданы мазасынданғанымен, сырттан келген жағымсыз әсерлерге қарсы тұра алатындай шамаға жетпегендіктен күнәлардан аулақ бола алмайды. Жүрегі Алланың нұрымен аздап нұрланып, соған қарай ғапылдықтан оянады.
Кейбір адамдар кішіпейілділікті жаратылысының көрінісі ретінде емес, өздерін «кішіпейіл» дегізіп, нәпсісін қанағаттандыру үшін кішіпейіл болып көрінеді де сондықтан нәпсісін айыптайды. Оның бұл жасанды пиғылы негізінде кішіпейілділіктің мақтаны ғана. Тіубесіне берік болып, жаман істерден арылу тек рухани тәрбиемен ғана іске асады.
3) Нәпсі мүлһәмә. Нәпсі әммәрадан бас тартып, ләууәмәға көтерілген мүмин нәпсінің бұл сатысында да тәубе, истиғфар, күнәлардан сақтану, рухани тазаруға көңіл бөлу, сондай нәпсілік күрестердің нәтижесінде мүлһәмә мәртебесіне көтеріледі. Нәпсінің бұл мәртебесінде құл Алланың көмегімен жақсылық пен жамандықты ажырата біліп, белгілі нормадан тыс болған құмарлық сезімдеріне қарсы тұру күшіне ие болады. Енді халық алдындағы емес, Хақ алдындағы дәрежечін ойлайды. Иман ақиқаттары жүректе алаулай бастайды. Нәпсінің бұл мәртебесінің «мүлһәмә» деген атауы ҚҰран Кәрімдегі: «Нәпсімен және оны жаратылыс мақсатына қарай ажарлап, оған күнә мен тақуалығын аян еткенмен ант етеміз!» деген. Мүлһәмә мәртебесіндегі нәпсі аянға қол жеткізеді. Нәпсінің осы дәрежесіне жеткендер иләһи әмірлер мен тыйымдарды толық орындаудың берекетімен ғайып әлемінің ақиқаттарынан, мағрифат пен көрегенділіктен аз да болса өз нәсібін ала бастайды. Құл сүйіспеншілікпен рухани әлемге бет бұрып, Алла тарапынан кейбір аянға және аздап Раббани самалға ие болатын шамаға жетеді. Бірақ бұл самал мен аянның Рахмани ма алде шайтани ма екендігін ажырата білу үшін рухани жол көрсетушінің бақылауында болуы абзал. Өйткені күресте нәпсі жеңілсе де, қарап тұрмай сұлтани рухты орнынан түсіру үшін жасырын айлакерлікпен жүректі айналдыруды жалғастыра береді. Сондықтан мүлһәмә дәрежесіндегілердің Аллаға деген тәуекелі мен мойынсұнушылығы кәміл түрде іске аспайды. Яғни сырт іс әрекеттердегі кемелдік әлі де ішке орныға қоймаған.
Нәпсінің осы мәртебесінде жаман әрі жағымсыз қасиеттер іске аспағанымен, әлі де болса бар деген сөз. Сыртқы себептер әлемімен ақиқат әлеміне әлі өте алмағандықтан екі ойлылықпен бос сарқыншақтар, іштарлық, күмән мен қырсық мінездер және құмарлықтар толық тасталып, мойынсұнудың тыныштығы мен шаттығына жете қоймайды. Көңіл тіршілік пен келешек қамы сияқты әртүрлі бітпес қалаулармен жаралы жүреді. Бүгінгі рыздығын тапса, ертеңгі рыздығын уайымдайды. Сырттай Алла тағаланың «Рәззақ» сипатын қабылдағанымен, іштей кемелсіз жүрек сезінген уайыммен бұл иләһи сипатқа сенімсіздік таныту байқалады. Міне осы және осыған ұқсас жағдайларда Алланың тағдыры мен жазғанына риза болып, Оған мойынсұнып, тәуекел ету жағы әлі де болса жүрекпен шынайы орындалмай, сырттай әрі жасанды түрде атқарылады. Хайуани рух жеңілгенімен, сұлтани рухтан туындайтын жақсы қасиеттер, тамаша ахлахтар әлі де болса толықпай орнықпаған күйінде қалады. Қай кезде құл өзін емдеп, кемшіліктерін мойындап, терең шабыт пен әрі ләззатпен, сүйіспеншілік ынтамен раббысын зікір етуді бастаса, сол кезде зікірдің шын зейнетіне қол жеткізеді. Сол кезде Раббани аянмен әлемнің сырларына қанық болып, ондағы жайылған иләөи құдірет көріністеріне таңданып, көңілі тыным табады.
4) Нәпсі Мүтмәйннә. Алла Тағаланың әмірлеріне бағынып, тыйым салғандарынан сақтану арқылы рухани аурулардан сауыққан, шынайы иманмен тыныштық шаттық және қанағатқа жеткен нәпсіні мүтмәйннә нәпсі деп атайды. Жүрек Алланы зікір етудің берекетімен шүбәлар мен күмәндардан арылып, әр сәт шүкіршілік пен мадақ халінде болады.
Бұл мәртебеде жаман және жағымсыз қасиеттердің орнын тамаша ахлах басады. Мінез құлықтың шыңына шығып, барлық адамзатқа үлгі болған Хазіреті Пайғамбардың жоғары ахлағы, айтып жеткізгісіз ынтамен қолданыста болады. Құлдың жүрегі тәуекел, мойынсұну мен ризашылыққа толады. Демек, мүтмәйннә осындай Алланы таныған тақуалық пен жоғары мәртебе иесінің нәпсісі. Мұндай адамдардың көңілі үнемі Хақты зікір етумен болады да шариғат үкімдерінің ішкі сырын меңгерген күйде ғұмыр кешеді.
Имам Раббани: «Нәпсі мүтмәйннәға дейінгі жасалынған құлшылықтар шынайы емес, еліктеушілік. Нәпсі мүтмәйннәда еліктеушіліктен шынайылыққа айналады.»-деген.
Құлшылықта шынайылыққа жету шариғат, тариқат, ақиқат және мағрифат сатыларындағы «ақиқат мәртебесіне» жету деген сөз. Бұл кемелдікке жеткенде, жауапкершілік түсінігі де өте сақтықпен қарайтын болады. Нәпсінің бұл мәртебесінде көзге перде болған адами кесапаттар жойылып, нәзік сезімдер мен ақиқат нұры шашылғандықтан, мүтмәйннә нәпсі қанағаттанға нәпсі болады. Көріп отырғанымыздай, мүтмәйннәдан төменгі дәрежедегі нәпсілер иләһи ілтипатқа бөлене алмаған.
5) Нәпсі Разия. Үнемі Хақ Тағалаға бет бұрып, АЛламен бірге болу сезіміне жеткен, Оның хикметі мен үкіміне бас иген, Раббысына разы болған нәпсі. Бұл мәртебеге жеткен құл өз ерік қалауынан бас тартып, Раббысының ерік қалауына жан тәнімен беріледі. Хақ тағаладан келген барлық ауыр сынақтарға сабыр көрсетіп, бұл турасында Оның қалауын жан тәнімен қабыл алу. Аят кәримада: «Ант етеміз, ендерді аздап қорқыныш, аздап аштық, аздап мал жандарыңды, өнімдеріңді азайтып сынаймыз. Сабыр етушілерді сүйіншіле!» дейді.
Міне осылайша нәпсі разия иләһи қалаудың жақсылық пен жамандық түрінде көрініс тапқан барлық үкімдеріне күмәнсіз мойынсұнып, ризашылық таныту, ешқашан шағымданбағандардың қатарыннда бола алады. Бұл мәртебедегілердің сынақтары бұрынғыларға қарағанда өте ауыр болады. Өйткені адам рухының көтерілген сайын пәлелер көбейеді. Адам тек нәпсі деген бөгеттен құтылғанда ғана пәлекеттер мен машақаттарға лайықты түрде сабыр ете алатындай, оларды берушіге ризашылық білдіре алатындай қабілетке ие болады. Бұл мәртебедегі мүминнің назарында, өмірдің ауыртпалығы мен қуанышы бірдей. Өйткені дүниеге жүрекпен байланбағандықтан, өмірдің қуанышы мен қайғысы оларға бірдей болған. Жақсылық немесе жамандықтың қайсысы келсе де барлығын Алла тағаладан деп біліп, риза болады.
Бұл нәпсі мәртебесіндегі құл иләһи әмір мен тыйымдарды ықыласпен орындайды. Құлшылықтан зерікпейді. Себебі құлды шаршататын нәрсе құлшылық етудегі ниетінде не мәртебеге жету, не керемет пен көрегендікке ие болу, немесе осыған ұқсас мақсаттарға жетем деген ниеті. Адам осындай мақсаттардың артына түссе, сол ниетімен өзінің жолын бөгеп, барлық еңбегін босқа жіберген болады. Мұндай жағдайда зікір мен пікірді ұмыттыратын шаршау пайда болады. Сол үшін рухани тәрбие жолында Алла ризашылығынан басқа ешбір ниет болмау керек.
Хақ Тағала құлдарына күре тамырынан да жақын. Ең маңыздысы құлдың осы жақындықты жүрекпен сезініп, раббысына жақындай білуінде.
6) Нәпсі Мәрзия. Нәпсі Разия – Аллаға риза болғандардың , ал мәрзия- Алла оларға разы болғандардың мәртебесі. Алла тағала риза болған нәпсі мәрзияда жаман қасиеттер жоғалып, тамаша қасиеттер мен жағымды әрекеттер дамыған. Тіпті жаратқаны үшін жаратылғандарға арналған мейірім, сүйіспеншілік, жомарттық, кешірімділіктен ләззат алады. Бұл мәртебедегі адам нәпсісін кәміл түрде сын тезіне салып, оны бақылауға алады. Әр дем өз нәпсісі мен ой санасын аңдып, шайтани алдауларға қарсы немқұрайдылық танытудан сақтанады. Осы мәртебедегі құл әрбір жағдайда жан тәнімен Хаққа мойынсұнады. Алладан келген қаһар немесе мейірімділік көріністерінің екеуіне де көрсеткен ризашылығының берекетімен мәңгілік әлемге көшкен кезде, иләһи ризашылықпен сүйісшіленіп, оған жәннат шекпені кигізіледі. Осы халге жеткен құл енді оқиғаларды «хаққал яқин» яғни «қолмен ұстағандай» мәртебесінен тамашалайды. Алланың рұқсатымен кейбір ғайби сырларды да білуі мүмкін. Алла тағала ризашылығы, тәуекелі және мойынсұнғаны себебімен мұндай құлдарының бейне көретін көзі, еститін құлағы, сөйлейтін тілі, ұстайтын қолы болады. Олардың халі мінезі тамашакөркем ахлағы өзгелерге әсер ететін болады.
7) Кәміл нәпсі. Бұл нәпсі нәтижесінде жамандықтардан арылған, таза, пәк, ұлық және кемелденген нәпсі деген сөз. Бұл мәртебеде барлық мағрифат сырлары ашылған және тек Алла тарапынан сыйлық ретінде берілген мәртебе болып табылады. Бұл мәртебеге тек еңбекпен, құлшылықпен қол жеткізілмейді, қасиеті мен басқа да ерекшеліктері тағдырдың сырында жасырылған. Толығымен иләһи сый. Кәсіл нәпсіге жеткендерге көбінесе жол көрсету иршад қызметі берілетіндіктен, бұл мәртебені иршад мәртебесі деп те атайды. Алла тағала осы мәртебедегілердің халдері іс әрекеттеріндегі кемелдіктері арқасында адамдарды надандықтан оятады.


Раушан
12-07-11 14:51
Аллалық және адамдық ілім.
Имандылық іс шара, кісі ақысын жемеу, біреудің наласына қалмау туралы- құрғақ сөз емес, нақты іспен мысал көрсетіп жүргендердің ұстанымдары әркімнің көңіліне ерекше сабақ береді. Сопы барша жалған дүние қызықтарынан бойын аулақ алып қашып, көңіл суытады, екі нәпсіден тыйылып, екі көз дүние малға қызығудан үмітсізденеді, көңіл алаңсызданып жан дүние пәктенеді. Олар «илмул якун» (ақиқат жолына нық сеніп түскен адамдар) көзі және «әйнул якин» (өз көзі) арқылы сырлы әлемнің жұмбағын шешеді. Хаққул-яқин – ішкі көзі ашылады. Ешнәрсеге ұқсас келмейтін хақтың кереметін көреді. Олар пенденің әл әзіргі ақыл қасиетіне сыймайтын білім ғаламатын барлап барғанда, Ұлы жаратушы Иенің түрлі нығметтері көздеріне шалынады. Имандылық сатылары мен жоғары көтеріле бастаған Адам дүниелік сыртқы айқын білімді (исламда мұны «Захиран» деп атапты) игеру арқылы өзінің тәні мен жанын тазарта алатын еді және ақиқатында жаратушының жәрдемімен көкірек көзін яғни екінші тынысын да аша алған. Бұл хикмет жоғарыдағы Ие өзінің қалауымен адамға ішкі жасырын ілімді (бұл ілімді «батини» деп атайды) беруі арқылы жүзеге аспақ.
Қанша амал жасағанмен жүрегі пәктенбеген жанның сана миындағы даналық нүктесі оянбайды, көкірек көзі ашылмайды, халықтық сөзбен айтқанда, ешнәрсе (өлең сөз, емшілік, көрегенділік, көріпкелдік, ілім, бақ дәулет) қонбайды, жоғарыдағы көрсетілген дарын мен даналық сатыларына көтеріле алмайды. Жаратушы иенің кереметі сол, кейде сары майдан қыл суырғандай, өзгеше ерекше белгі берілмей адам бойына бір сый дари салуы тағы ғажап емес.


Раушан
12-07-11 14:48
Төрт ғалам.
1) Шариғат. Ұлықтық ғалам. Шариғат тармағында мұсылманға заң ретінде тұжырымдалған бүкіл құндылықтарды меңгеру, мүлтіксіз орындау жүзеге асырылады. Ұстанатын тәртіп заң шарттары:
1. иман келтірмек.
2. Алладан басқа ешбір Тәңір жоқтығына, Мұхаммед оның елшісі болғандығына.
3. Алланың періштелеріне.
4. Алланың кітаптарына.
5. Алланың бүкіл пайғамбарларына.
6. Өлгеннен кейін тірілуге «ақырет күніне»
7. Жақсылық, жамандықтың Алланың тағдырымен және жаратуымен болатындығына сену. Сонымен қатар, мынадай парыздарды орындау да жатады.
8. Намаз оқу,
9. Ораза ұстау,
10. Зекет беру,
11. қажылық
12. Мәдениеттілік, сыпайы қарым қатынас жасау, білім үйрену, Пайғамбарымыздың сүннетін мүлтіксіз орындау, жамағатқа дінислам жайлы насихат айту.т.б

2) Екінші ғалам – Тарихат. Періштелік ғалам. Тариқа – ҚҰранда «жол» деген мағына береді. Шындықты құпия құбылыстар арқылы тани білу. Тарихат тармағында әрбір сопы әуелі өзін өзі дін жағынан да, рухани жағынан да жетілдіре отырып, жаратушының құдіреттілігін біледі, оған жақындап, іштей біріге бастайды. Ұстанатын тәртіп заңы:
1. Тәубеге келу.
2. Пірге қол беру- мүрит болу.
3. Қауіп пен рижа, яғни Жаратушы иенің рахымынан үміттеніп, жазасынан қорқу.
4. Тәннің ұятты жерлерін жабу.
5. Шаһуат ләззатынан тыйылу.
6. тамақ нәпсіден тыйылу.
7. Пір қызметінде болмақтық.
8. Насихат уағыз тыңдау.
9. Оңашалықта, жалғыздықта болу.


3) Мағрифат. Үшінші ғалам. Алла тағалалық ғалам. Мағрифатта дән, білім, ғылым жолдарының амалдары жүзеге асыра отырып, Алланы тануды мұрат етеді. Ұстанатын тәртіп заңы:
1. Пәнилік болу.
2. Дәруіштік салтты мойындап, қабылдау.
3. Әрбір қиындыққа шыдамдылық көрсету.
4. Адалдық жолымен, таза талаптанбақтық.
5. Терең білім алу.
6. Шариғат және тарихат жолымен бірдей амал жасау.
7. Дүние, мал мүліктен қол үзіп, көңіл суыту, баз кешу.
8. Ақыреттің барлығын мойындау.
9. Болмыс тылсымы туралы мақам жолды игеру.
10. Ақиқат сырларын игеру.

4) Төртінші ғалам. Ақиқат. Ақиқат ғаламына жоғарыда айтылған шариғат, тарихат, мағрифат жолдары амалдарының баршасын жүзеге асыра отырып, Алланың барлығын және бірлігін тану баспалдағын басып өтіп барып, жетеді.


ЗЕИНОЛЛА
TADZHAL_84
22-05-11 20:33
Жардын шашы сансыз коп Ол санауга келмеи тур Анык нуры осы деп Аркiм бiр тал устап жур
ЗЕИНОЛЛА
TADZHAL_84
21-05-11 22:39
ШЫН НАРСЕ КОРГИЛЕРИН КЕЛЕМЕ ?
аман
aman9@mail.ru
05-05-11 20:09
Исматулла деген мафиягоооо онын сыртынан корип уагыздашы деп ойлайсыз...
Адамның емес, Алланың ғана құлы
27-04-11 10:28
Ей, бейшара, сорлылар! Адасқандар! Иассауишылар, зикиршилер, исматуллашылар дегендердин бари - ата-бабаның атын жамылып, халқымызда жоқ надандық жолы мен жаһил ағымды ойлап тауып, өздери адасқанымен қоймай, өзгелерді де адастырып жүрген ақымақтар ғой. Бір жағы олар - осы арқылы қараңғы халықтың сеніміне кіріп, ата-бабаның аруағын саудаға салып, бизнес жасап, қалталарын қампитып, өздерінің ұпайын түгендеп жүрген ұятсыздар! Олардың қатарында басы анау сиқыршы, жәдігөй Исматулладан бастап, надан Нарынбай Разбекқажыұлы, миын құрт жеген мияу Мекемтас Мырзахметұлы, сандалған Саят Ыбырай, кезінде "Қазақстан" телеарнасынан құйрығына "зікірші" деген қоңырау байлап қуылса да, қазір "Азаттық" радиосының басшыларының бірі болып, алшаң басып жүрген Ғалым Боқаш, зіркілдеген Зікірия Жандарбек, ақын болғансып жүріп, арамзалықпен айналысатын Светқали Нұржан, оның дура қосағы, әдебиет түгілі әліпті таяқ деп білмесе де доктор атанып жүрген долы қатыны Бибайша Нұрдәулетова, өтірік "Әр қазақ - менің жалғызым" деп ойбайлағанмен, шындығына келгенде, әр қазақты малша бауыздаудан тайынбайтын зұлым Сабыр Адай, Алла Тағала берген өнерін арамдықтың жолына жұмсап жүрген ақымақ Елдос Емілов, буаз кесіртке құсап бөтекесі бұлтиып, зікірдің арқасында бизнесін де, шығармашылығын да жолға қойып алған Әнуар Бимағанбет, "Үш қиян" деген газетті басқарып, осылардың үнжариясы болып отырған Алмас Ұқан, т.б. толып жатқан өздерінше "сүт бетіне шығатын қаймақ" саналып жүрген сүмелектер бар. Бұлар әсіресе Қазақстанның Алматы, Семей, Маңғыстау өңірінде кең қанатын жайып, күшейіп алған. Соңғы кезде муфтият пен ҰҚК тарапынан жүргізілген пәрменді күрестің арқасында бұлар к...ін қысып, індеріне кіріп, үндері шықпай қалды. Бірақ олар ешуақытта өлмейді де, өшпейді. Олар өздерінің күні туатын кезді күтіп, әліптің артын бағып, сәтті күнін аңсап, екі алақандарын ысқылап отыр. Сондықтан бұлардың ешқайсысының "Елім, жерім, ойбай, қазағым, халқым" деп өп-өтірік мүләйімсіп зарлаған мүттәйім сөздеріне сенбеңдер!!! Олар бұған дейін де талайды жарға жыққан, әлі де сол әрекеттерін жалғастырып келе жатыр. Тілімді алсаңдар, ондай қолдан жасалған идол-"құдайларға" емес, бір Аллаға ғана табыныңдар, бір Алладан ғана қорқыңдар, бір Аллаға ғана сыйыныңдар! Қарапайым қазақ ретінде айтар ақылым осы. Ақылымды алсаңдар, аларсыңдар! Алмасаңдар, амал қанша... Алла сендерге сабыр берсін, адасып жүрген жолдарыңнан түзу жолға салсын! Сөз соңында бірден ескерте кетейін, менің осы сөзімнен кейін, исматуллашылар, бәрің өре түрегеліп, бөрінің к..індей шулайтындарыңды білемін. Бірақ сендерге сөзім шығын, ешқайсыңа да жауап бермеймін. Өйткені, сендер сөздің иесі емессіңдер! Көрге кірмей, көздерің ашылмайтын бейбақсыңдар! Құдай қор қылып қойған қолбала кісәпірлерсіңдер! Мен тек осы әңгімем арқылы сендерге еріп, сеніп жүрген қарапайым қараңғы халықтың біреуінің болса да көзін ашып, дұрыс бағыт-бағдар сілтеп, жүректерін оята алсам, болды. Онда мақсатымның орындалғаны.
далел
26-04-11 11:34
Сопылардын бет-пердесiз ашык бейнесi:


мына жерде накшБАНДЫ сектасынын алемге айгили "шейхы" папа римский мен "бауырласып" жаткан кези:

http://caucase.wordpress.com/2010/08/29/%D1%81%D1%83%D1...B0%D1%80%D0%B8/

шешенстандагы сопылардын тирлигин мына видеодан анык коре аласыздар.

http://www.youtube.com/watch?v=4OE7SaIvPgI
Ерлан
26-04-11 09:56
Исматулла Тақсыр - қолыңнан келмейді ғой! Тыңдап ал - пайғамбарымыздың (с.а.у) сүнетінен дейсіңдер өздеріңді, қай сүннетке жармасып жатсыңдар? АЛЛАХтың алдында жауап бересіңдер істеп жүрген істерің үшін, АЛЛАХтан қорық!!!! Итақиллаһ!!!
Сосын, жалпы софылардан сұрарым - пір ұстану және пір арқылы шығу жөнінде - пайғамбарымыз (с.а.у) АЛЛАХ тағалаға Жәбірейл арқылы шыққан, ал оның сахабалары пайғамбарымыз арқылы АЛЛАХ тағалаға шыққан дейсіңдер! Осыған дәлелдерің бар ма? Құраннан аят, пайғамбарымыздың (с.а.у) хадистерінен дәлел алып келіңдерші, көрейік!

Исматулла Тақсыр
kaisar.01@mail.ru
24-04-11 18:09
Менің атыма ешқайсысың тіл тигізбеңдер!!!!! ауыздарыңды айырып жіберем
Біржан Бегалиев
24-04-11 18:06
Қазіргі кезде қауымдар арасында есімдері модыға айиналған кісілер бар,Мысалы зікіршілер Санжар керімбай,Рахат Мамырбек,Еркін стмшал.....
Салафиттер-Ринат,Дарынмубаров Мухамеджан тазабеков осылардың басын қосып қонаққа шақырсам киде келініздео
Ерлан
18-04-11 15:41
Зикиршилер, софылар, аруакшылар, палшылар, пирим - пирпим дегендер, философтар - ДЕМАЛЫНДАР!!! КУМАНДАР!!!
Ой аңдығанға
15-04-11 20:52
Білгің келсе мешіттегі имамнан, не мешіт, муфтият сайтынан сұра, мына жерде тағы бір фитнаға жол ашып отырғаныңды, бір ұшы өзіңе де тиетінін білетін боларсың? Дін деген ток шоу емес қой, ертең сұрауы болады.
Муслима
internet.islam@mail.ru
15-04-11 16:24
Аллага иман келтиру жайлы казакша китап. Книга посвящена вере в Аллаха, раскрывает виды дозволенных и запретных поклонений Всевышнему Аллаху. Книга в формате PDF.
Для того чтобы скачать книгу вам необходимо перейти на ссылку:
http://d1.xlget.com/download/54520?language=russian
либо: http://d1.xlget.com/download/54520
-Выбрать страну, в которой вы находитесь, выбрать мобильного оператора, которым вы пользуетесь и отправить указанное сообщение на указанный номер.
-На ваш мобильный придет код, который надо поставить в окошко «скачать» и начинайте скачивать.

Нуржанга Nur_kz
Жана п1радар
24-03-11 09:16
Нуржан ес1мд1 мусылман "з1к1рд1н журекке эсер1 бар ма екен?" деп сурапты,жамагат руксат болса мен жауап берей1н. Нуржанга да, баска мусылман агайындарга да айтарым, П1рге кол тапсырып з1к1р салып кор1н1з,эсер1н оздер1н1з байкайсыздар, не б1р шокынып кеткен бауырлар немесе шектен шыккан атеистер б1р з1к1рден таубес1не кел1п жатканын кор1п журм1з. Журекке берет1н эсер1 керемет, ондай нэрсе бул дуниеде бар екен1 туралы мулдем ойламаган екенм1н. Ал егер з1к1р салу унамай жатса коя саларсыз, сопы п1радар болу мусылманга парыз болмаса керек, ауыр десен1з, кажет1 жок нэрсе десен1з коя салыныз, кайтес1з жанынызды кинап. Мен1н айтканымды журег1нде иманы барлар тус1нер, ал кок1рек коздер1 сокырлар мын жерден мусылманмын десе де журектер1 тас карангы, тус1нбес. Сондыктан олар 1л1мд1 журеупен емес, т1лмен, акылмен кабылдайды, ал ол тозакка апарар жол екен1 айтылып ед1 гой.
Алланың құлы
20-03-11 15:25
Сопылық жол ешқашан жабылған емес, ашылатын, ит үрді, керуен көшті дейді қазақ. Биттің енегіндей уаххабиттер бірдеме деді деп салды суға кетірмейік, уаххабиттердің жолының жабылатына көзім анық жетеді, логикамен, мені сопы деп қалмаңыз, бірақ болсын деп дұға жасаңыз.
Толеген
n.tole
19-03-11 16:58
Курметтi бiздiн сопы атты бауырларым. Быз каншама рет зикир салдык намазымызды узбей окыдык уазипаларымызды окыпта журмыз оыны биздин Таниримиз корип тур АЛЛАНЫН сынауы деп есептеуимиз керек . Жай олар Биздин ким екенимизди билмейд билгисиде келмейд ертен олар биздин артымыздан жугретиндерин билмейд. Жай гана сабыр тутындар Жолымыз ашылып кетед али САБЫР САКТАНДАР БАУЫРЛАР , САБЫР
мұсылман
14-03-11 18:20
Суфизм туралы мына жерде ақпарат бар екен. http://islamdini.kz/articles/view/323
Абдуллах
14-03-11 10:48
Аса қамқор, ерекше Мейірімді Аллаһтың атымен!


«Зікір» дегеніміз – Аллаһты еске алу. Аллаһты еске алып, зікір етудің маңызы мен пайдасы өте үлкен, әрі сауабы да көл көсір. Аллаһ Тағала Құранда: «Әй, иман келтіргендер, Аллаһты өте көп еске алыңдар», - деген (Ахзәб сүресі, 41-аят). Сондай-ақ: «Аллаһты көп еске алушы ерлер мен әйелдерге Аллаһ Тағала кешірім мен ұлы сыйлар әзірледі», - деген (Ахзәб сүресі, 35-аят). Жалпы, Аллаһты еске алу, жиі-жиі есімін алу, тәһлил («Лә иләһа илләл-лаһ»), тасбих («субханаллаһ»), тахмид (әл-хамду лилляһ), тамжид айту өте маңызды. Мұсылманның сипаты. Көп зікір ету – шайтанның арбауынан да сақтайды. «Әлде кім Рахманды еске алудан көз жұмса, оған шайтанды ерікті қыламыз да, сонда ол оның жолдасы болады» (Зухруф сүресі, 36-аят).
Көп зікір ету – адамның жүрегінде қуаныш, көкейінде тыныштық ұялатады. Аллаһ Тағала Құранда: «Әлбетте, жүректер тек Аллаһты еске алумен ғана тыныштық табады», - деген (Ра`д сүресі, 28-аят). Тәннің азығы тағам болса, жанның азығы – Аллаһты еске алу.
Көп зікір ету, Аллаһты еске алу арқылы Аллаһ та сізді еске алады. Құрандағы: «Мені еске алыңдар, Мен де сендерді еске аламын» деген аят осының айғағы. (Бақара сүресі, 152-аят). Және тағы басқа да пайдалары өте көп. Жалпы бұл жайында жазылған еңбектер де өте көп.
Енді сопылық ағымынан шыққан кейбір жандар осы аяттар мен хадистерді оқып алып, қатты әсерленіп, діннің бәрі осында екен деп ұғып, зікірді, бірінші орынға қойып, артынша «зікіршілер» деген ағым пайда болды. Бұл ағымның ұстанымы қате, шариғатымыздан алшақтау.
«Аллаһты еске алу» дегеніміз әркез Аллаһты есте ұстап, бос уақытта тасбих, тәһлил, такбир айту. Ал енді «һу-һу» деп, отырып алып теңселіп, жын соққандай билеу, өзін-өзі сабау және тағы басқа әрекеттер дінімізге қырық қайнаса сорпасы қосылмайды. Бұл қазіргі таңдағы өзін «зікіршілер» деп атайтын топтың әрекеттері.
Зікір ету – құлшылық. Ал енді құлшылық ісі дәлелмен ғана жасалуы керек. Бірақ ешбір жерде пайғамбар мен сахабалардың уілдеп, айналып, теңселіп, билеп жүріп зікір еткені айтылмайды. Бұл – бид`а (дінге еңгізілген жаңалық)!
Зікір ету жақсы іс, алайда Исламның ұстыны болған нәрселерден жоғары болмайды бәрібір. Исламның бес ұстыны – иман, намаз, зекет, ораза, қажылық. Кейбірі тіпті зікірді намаздан жоғары санайды. Мұның өзі де адасушылық. Себебі олар «зікір» дегенді тек теңселіп, отырып алып ара сияқты гуілдеу деп түсінеді. Бірақ, намаз дегеніміз Аллаһты еске алу болмағанда кімді еске алу? Намаз – Аллаһ пен құлдың байланысының ең кемел түрі, ғибадаттың ең көркем түрі.
Зікір ету жақсы, әрі ең абзал зікір – Құран оқу. Аллаһты еске алудың ең жақсы түрі де осы. Қазіргі таңдағы «зікіршілер» «зікір» сөзін Аллаһты еске алу деп білмейді, бәлкім, зікір етуді өздері арнайы құлшылық түрі етіп орнатып алған. Ол зікірлері көбіне «һу-һу» немесе «Алла-Алла» деп, сан мәрте қайталап, айналып, жай ырғақпен бастап, қатты ырғаққа өтеді. Артынша бастарын, денелерін шайқап, сілкіп, естері танады да, жын соққандай құлап жатады. Осылай құлағанды «көтермелеп», құламай қалғанын «дұғаң қабыл болмады» деп түсінеді. Мұның бәрі де ақымақтық, адасушылық, дінімізде жоқ жаңалық!!! Сақ болыңыз. Елде осы зікіршілер жайында бір ғалымнан сұрағанымызда ол кісі: «Зікіршінің айтатыны зікір, оның бетіне түкір» дегені бар болатын.


Анти
12-03-11 10:37
Ай жалгыз коздi вахабтар сол кiсiнi жамандап куйе жакканнан баска каямда билмейсиндер
конырат
24-02-11 19:01
алла тагала барлык казак бауырларымызды бір журек бір бауыр етсін, жане бір алкада отырып зікір салуымызды насіп етсін амин
Қазақ
27-11-10 11:53
Зікірше!!!!
Дініңде артық кетпе! Піріңді сыйла, құрметте, қастерле, бірақ дініңде артық кетпе! Тарихаттың түбіне жететін осындай оспадарсыз сөздер мен жалған ұрандар!
Индира
air_indira07@mail.ru
27-11-10 08:53
3ікір дегеніміз- Аллаћты еске алу емес пе, Субханаллах, Аллаћу акбар, Иншаллаћ деген т.б. создерди журекпен сезинип тилмен айту
Зікірше
27-11-10 08:34
Исматулла Мақсұмның әлемді құтқарушы Мәһди екеніне иманымыз кәміл.
Қызтекелерді қырып салатын күн алыс емес!

Пiр
23-11-10 12:04
сопылардын ким екенин билгин келсе олардын iстеп журген iстерiне кара!!! Мында сопылардын бираз iс-арекеттерi корсетiлген:

www.youtube.com/watch?v=vWhkO8MyO3k&feature=related

http://www.youtube.com/watch?v=dzBWwy7Q3SE

http://www.youtube.com/watch?v=MDj3wEaQtP4 http://www.youtube.com/watch?v=mqW1PT0M2E4


http://sufizm.ucoz.ru/news/2009-02-17-112
Жан
j
21-11-10 18:30
Мен озiмдi ешкашан баскалардан биiк санаган емеспiн,не десендер о дендер бiрак Алла каласа осы алдагы уакытта сондай заман келедi Буткiл Адам баласы осы Исматулла кариямыздын устанып журген жолын мойындап дурыс екенине коздерi жетiп,таубаларына келiп сол жолды буткiл адам баласы устанатын болады! Буны тек шiркiн сол Зiкiрдiн шынайы дамiн татып корген адам гана тусiне алады! Аулие кудай емес Кудайдан былай емес! Кудаймен ойнама - Шапанынды шурык теседi!
Алім
Ассалаумағалейкум жамағат!
19-11-10 19:53
Бір өмірде болған оқиға туралы айтайын. 4-5 жылдықта болған оқиға. Осы Маңғыстау жеріне сонау Ташкенттен бір диуана Бекет Атамызды зиярат етуге келген екен дейді. Арқасында асып алған бір сөмке. Іші толы Құран, діни кітаптар. Содан бұл кісі танымайтын жер, адасып Жетібайдан шығыпты. Сол жерден біреулерден таяқ жеген, тас сыбаған тентек балдар, әйтеуір қиыншылық, азап шегеді. Сөйтіп таба алмай қайтып кетеді. Бұл диуана Маңғыстауға жасаған үшінші сапарында Өтес аулының бір адамына кездесіп, себепкер болып, машинасымен Бекет Атаға апаратын болыпты. Үйіне әкелген, қой сояйын десе, сойдырмапты. Дастарханынан ауыз тиіп, тек бір құрма жепті, өзі тіпті тамақ жемейді екен-дейді. Өзінің адасқанын, таяқ жегенін айтып, жаңағы балдарды ешек қылып жіберер едім, Алладан қорықтым деген сөздіде айтыпты. Содан келесі күні Бекет Атаның басына барып, зияратын жасап, кешке қарай отырғанда, жаңағы диуана зікір салайық деп айтыпты. Бұлар үндемеген. Жаңағы диуана зікірін салып отырғанда жерден 20-30 см-дай көтеріліп, қайтадан түскен кезде тізесі тарс етіп түседі дейді, сосын тағы көтеріліп, тағы да сондай. Бұлар шошып кетеді ондай көрмеген. Осындай кереметін көрсетіпті. Сосын ауылға қайтып, шығарып салады.Осы жаңағы ағамыздың ауылға келіп айтқаны. Бұл шындық, болған оқиға.
Бетке айтар
Карсы шыкпа жаман болады!
17-11-10 17:09
Тарихат Сопылык жол бар ол рас !! бирак жалган тарихатшылар да бар !!! оларда динди бузушыларго!!!! сендер сопы Аллаяар дейтин бир гуламанын китабын Сабатул Ажизин ! окып каран сонда тусинесиндер!!!! Сопылар бурыннан келе жатыр!!! бирак жалган сопыларда бар!!!Соларга алданып калып журмен!!!Динде зорлык жок !!! бирак Сунна,Хади Куранмен журемиз дейтиндерден сак болын!!! Олар отирикшилер!! олар ешкашан олип кетседе ол жолмен журе алмайды!!! тек 4 Мазгаб бар сол жол бар!!! Шаригат-ты толык тусинип ал !!сосын Тарихатка тусерсин!!!!! Суннашылар жалганшылар!! отирикшилер!!!
m
jeniskhan94@mail.ru
17-11-10 16:22
Allanin has kuldari
Нуржан
Nur_kz
25-10-10 12:36
айналайын мусылман бауырлар єкем айтушы еди сол 1949-50 Жылдары соѓыстан кейігі уакытта жасым 12 жас кезімде анаммен бірге б‰кіл ауыл жиналы зікір салатынбыз. казір єкем болса 70 те айтады сол кезде Алќа к±рылып Аранын даусы секілді аралап шыѓатын Ж‰регин л‰пілдеп кызып жана туган баладай болып калушы едік. Содан бери ол зікір кµп жылдарда жойылды деп айтушы еди. Мен де сол єкем салган зикірді салѓым келіп турады шынындада журекке асери барма екен.
Фатима
asem321@mail.ru
27-08-10 22:30
зікіршілер-Алланын суйікті құлдары.
Сабит
baitenov_90@mail.ru
23-04-10 14:28
Е-е-ей бауырлар ењ ±лыќ кітаптыњ бірі ќ±раннан.сол ќ±ранда баѓыну б±йырылѓан пайѓамбар Мухаммад (С.А.У)-тан теріс б±рылып ќайда бармаќсыњдар зікір салмаѓан ќазаќ емес деп айтќандарыњды ќойсањдаршы.Жєне де Исматула Таќс±м дейтіндеріњ кім .ол таќс±м деп аталуѓа лайыќ па.

Сендер не десењдерде айта беріњдер барібір де меніњ ќан тамырларыммен ќазаќтыќ ќызыл ќаны аѓып жатыр.намазым т.б. ќ±лшылыѓым ‰шін мені арабтанды деп жала жауып єуре болмањдар Бєрі-бір Ислам Аллаћтыњ діні ешкім Аллаћпенен тењесе алмайды жєне ешкім µз сектасын аллаћтыњ дініндей ж‰ректерге орната алмайды.
Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!Аллаћ ±лыќ!
Тарғын
t_targyn@mail.kz
24-09-09 11:50
Тағы да Әбубәкір Кердері зікір туралы:
Ала таңмен аралас
Зікір айтып зарлаған-
Бір құдайдың достары.

Тарғын
t_targyn@mail.kz
24-09-09 11:45

Төменде келтірілген термелердің үзіндісінің өзі зікірдің болғанына дәлел. "зікір деген дұрыс емес, зікірді ішінен айту керек, зікір салу дұрыс емес" деп ауыздарыңды шаршатпай-ақ қойыңдар!!! Сендердің, зікірді дұрыс емес дейтіндердің, шайтани пиғылдарың белгілі болып қалды. Сендер біздің қара қазақты шатастырмаң! Ақын- жырауларымыздың өзі сөйтіп айтып кеткенде сендердікі не? ең болмаса Абайдың қара сөздерін оқып қараңшы! сендерді білем, сендер біздің ата-бабамыздың өзінің тұрмыс-салтына дұрыстап сіңдіріп кеткен исламды, арабтың бұл күннің шатақ исламымен алмастырмақсыңдар! Көттерің ашылып қалды!!! Айтыңдаршы немен жабасыңдар??? Сол баяғы дәлелі жоқ құр сөздермен ба?
Сүгір Бегендікұлы бұл туралы:
Қожа Ахмет Ясауи
Зікір айтып зарлаған,
Жүзінен иман шашылған,
Зікірмен шайтан қашырған,
Көкірек көзі ашылған, –
деп жырласа, Ақтан Керейұлы:
Зікірмен зарлап түн қатып,
Нәпсісін шапқан балталап.
Шайтанды сеспен қашырған,
Көкірек көзі ашылған
Мен – Адайдың Ақтаны,
Сөйлеген сөзді тақталап.
Жүгенсіз талай тарпаңды
Жүргізген соңнан ноқталап.
Мәужімі қатты дариядай
Кетемін кейде ақпалап.
Ақпалап, құрғыр, кеткенде
Бір Алла өзі сақтамақ….
Елімнен Бекет пір шықты
Құдайы – қорып, бақ – қалап.

Әулие Бекет пірімнің
Оғыландыда ошағы –
Жалыны шалқып шақырған.
Дін-исламның жолында
Баспаған қадам ғафылдан.
Мүриті қойдай маңырап,
Соңынан еріп қапылған.
Зікірмен зарлап ерте-кеш,
Аллаға жылап аһ ұрған.
Дәріс айтқан ұстазы
Үргеніште Бақыржан.
Ұстанған үлгі жолы бар
Құл Қожа Ахмет тақсырдан.
Алласы қалап әуелде
Уәлилерге бас қылған.
Миғражда нұрын көргесін
Хақ Расулі паш қылған.
Арыстан баптай досына
Аманат-құрма тапсырған.
Солардың үлгі жолымен
Бекетім шықты дін түзеп,
Көкірек көзін аштырған.

moldir
18-09-09 14:48
bari jalgan,bari otirik.zikirshiler mumkin Allaga kulshilik kilip jurgen shigar,birak ol oladin ishki jan duniesinin tazaliginin kepili emes.
jane de kazir kazak jerine kelip jatkan missionerlerdin eshkaisisinin kazakka jan aship jatyr degenine senbeimin,jane biz olardin jai koldarindagi fishkasimiz!!!!!
KZKZ
Ғалым gala-ospan@mail.ru
13-08-09 15:34
"Лә иләһә иллаллаһ" депсін онына Алла разы болсын. Бірак!!! ОНын жалгасы баргой. "Мухаммадур расуллуллах" деген. Жане Пайгамбарымыз Мухаммедте деп айтып кетіпсін. Пайгамбарымыздын аты аталган кезде арбір мусылман "салла Аллаху ьалайхи уа саллам" деп дуга айтуы тиіс.
Абу Умар
a_eriko89@mail.ru
13-08-09 06:30
Сопылар кимдер? Сопылар бимен зікір салып, озі сиякты адамнын (пірдің) колын суйетін және діңді оздеріне оте ауыр кып алатын (яғни олар куніне киналыспен 70 000 рет зікір тартуымыз керек дейді) және гибадатында ширк кунасін жасайтын (ягни биздер аруак және т.б. аркылы Аллах СубханАллах Таъалага шыгамыз дейді. Ал Аллах Таъала биздін созимизді, дугамызды естімей калатын санырау емес ко).Міне сопы деген ким!
AL_Hanifiya
AL-Hanifiya.kz
30-07-09 08:10
Бауырларым осымен жетер, неге таласып ұсрысып бөліне бересіңдер??? Сіздерге не жетпейді? Құран мен хадис Қияметке дейін жетіп асады, суннадан берік ұста бидғаларға жақындама, не қажеті бар ұрысып қырқысың?! мұсылмандар өзерінің арасында қырқысып жатса, дінге шақырушылардан емес керсінше діненн бездірушілерден боламызгой?! неге ойланбайсыздар, кезін бір бадауй кісі мешітте тұрып кіші қажетін өтеп алған, сол кезде адамдар жекіген сонда Ардақты Пайғамбарымыз с.ғ.с " олай жасамаңдар, сендер жеңілдетуші болып жіберілдіңдер ауырлатушы болып емес" сахих әл-Бухари, сонда біз жеңілдетішілермен шақырушылардан бола алмаймызба?! қандай надан болып барамыз, Егер бір кісі осы форумға "Ей залымдар" деп жазып койса қырқысасыз ба сонымен, бұл форумдан кімдер болмайды дейсіз, Исамның жаулары да бар! Олардың мақсаты Мұсылмандардың арасына фитна салу, соңыра құрту, Оларға жол бермейік, Расында тозаңның түйіріндей жақсылық істесең соны көресің, тозаңның түйіріндей жамандық істесең соны көресің, Бауырлар Бірігейік, Таухидтің астына бірігейік, Исламға бүтіндей кіріңіздер, суннадан берік ұсаныңыздар, Сіздерді Бірлік пен татулыққа, силастықпен ынтымаққа шақырамын... Аллаһ баршаңызға тауфих берсін.
шыншыл
Муслим
30-07-09 06:08
Сопылар мынадай тyсiнikтер таратуда ---

«Кім тариқатқа қосылмаса адасады, шайтанның жолына түседі, діннен шығады, пірге қол бермесе болмайды, пірсіздің пірі - шайтан» деген сияқты орынсыз сөздерді айтып, діннен хабарсыз адамдардың зәресін алады.
Міне, осындай қайшылықтар нәтижесінде ел арасында көптеген сауалдар туындады. Мысалыға: «Соңғы кезде тариқатшы дегендер шықты, олар кім өзі»? «Тасаууф дегені не»? «Пәленше пірге қол беріп мурид болыпты. Ол ісі дінге қайшы емес пе»? «Тариқатшы дегендердің пірі қыста да, жазда да бірдей мәсі кию қажет, әйтпесе кәпір болады» депті. Оның сөзі жөн бе»? «Тариқатшы дегендердің киімі шынымен Пайғамбар (с.ғ.с) киген сүннет киім бе»? «Біздің бір тариқатшы танысымыз пірге қол бермесе болмайды, пірсіз адам жолдан адасады дейді. Оның сөзі дұрыс па»? «Пірге қол бергендер бізбен жақсы араласпай қойды. Тіпті олар бізді адам қатарына санамай да қойған сияқты. Тек пірге қол бергендер ғана бір-біріне пірадар болады деседі. Мұның соңы не болмақ»? «Пірге қол беріп, тариқатқа кірген адам зікір салса болғаны, қаза намаздарын, тіпті парыз намаздарын да оқымай-ақ жәннатқа бара береді» деген әңгіме жүр, осы дұрыс па»? «Ілім үйренуді парыз деуші едіңіздер, бір тариқатшы танысымыздың пірі ілім үйренудің қажеті жоқ. Тіпті ілім үйрену арам. Өйткені, ілім үйренген адам тәкәппар болып кетеді. Сендер үшін піріңнің ілімі жетеді депті, осы дұрыс па»? «Пірге қол берген адам біз пірдің қатыны сияқты болуымыз керек, яғни, ол не десе де, сөзсіз орындауымыз, ол рұқсат етпеген нәрсені істемеуіміз, оның рұқсатынсыз басқа пірге кетпеуіміз керек дейді. Бұл не деген әңгіме, ар-намыс деген қайда қалды»? деген сияқты сауалдар. Бұл сауалдардың тізбесін одан әрі қарай шұбалтуға да болар еді, бірақ, қажеті не?


Соның нәтижесінде жақын-алыстан келген түрлі сенімдегі, түрлі пиғылдағы тариқат өкілдері өз үгіт-насихаттарын емін-еркін жүргізіп, ел арасында қайшы пікірлердің туындауына себеп болуда. Ал сопылардың кейбір сенімдері мен орындап жүрген амалдары, мысалыға: олардың тауассул жасауы, шайхына рабита жасауы, өтіп кеткен әулиелерден көмек сұраулары, «Құдай ұрған оңады, әруақ ұрған оңбайды» деп әруақты Аллаһтан күшті санаулары, пірлерін Пайғамбарымыздан (с.ғ.с) артық көрулері ашық шірк. Сондықтан, тасаууф адамдардың сана-сезімін улайтын апиын.


Сондықтан, кейбір пірсімақтардың шариғат ісіне араласуы барып тұрған надандық. Сондай-ақ, шариғатты керексізге шығарып, тек тариқатпен ғана жүре беруге болады деп сену пендені иманнан айырады. Себебі шариғат - Құран және сүннә өкімдерімен нық бекітілген діни заңдардың жиынтығы. Оны керексізге шығару - Құран мен сүннәні керексізге шығару. Әрине мұндай әрекет пендені күпірге тап қылады.


Осы тұста аса мән беретін мәселенің және бірі – соңғы кездерде тариқатшылар арасында «Пірге қол бергендер ғана бір-біріне пірадар болады, әйтпесе пірадар емес» деген бір оғаш сенім етек жайып барады. Бұл қоғам үшін аса қауіпті. Пірадар дегені өзбек, парс тілдеріндегі биродар, яғни, бауыр деген сөздің қазақ тіліне енгізілгенен түрі.


Көрмейді соны қазақтар біздің көзі аққан

Ағылған солай парақорлардын парады

Маскүнемің әне қолтығына қысқан арағы

Жемқорын анау отырған әрең тыныстап

Зинақорың жүр шоколад, шампан, гүл ұстап

Сопылар кетті Аллаға пірін серік қып

Зіркілдеп зікір салғандарыңнан зеріктік

Дымыңды білмес дүмшелер кетті молда боп

Құдайым оңда, әруағым өзің қолда деп

Сопыларга жауап-
Адасушы сопылар Абай,Шәкәрім аталарымыз сопы болған деп өтірік айтуда, оларға жауап берейік: ОТЫЗ СЕГІЗІНШІ СӨЗ-ден үзінді:
Молдалар тұра тұрсын, хусусан бұл заманның ишандарына бек сақ болыңдар. Олар - фитнә/булдіруші/ ғалым, бұлардан залалдан басқа ешнәрсе шықпайды. Өздері хүкім шариғатты таза білмейді, көбі надан болады. Онан асып өзін-өзі әһіл тариқат біліп және біреуді жеткізбек дағуасын қылады. Бұл іс олардың сыбағасы емес, бұлардың жеткізбегі мұхал, бұлар адам аздырушылар, хаттә дінге де залалды. Бұлардың сүйгені - надандар, сөйлегені - жалған, дәлелдері - тасбығы менен шалмалары, онан басқа ешнәрсе жоқ.

Яғни, пенделіктің кәмәлаты әулиелікпен болатұғын болса, күллі адам тәркі дүние болып һу деп тариқатқа кірсе, дүние ойран болса керек. Бұлай болғанда малды кім бағады, дұшпанды кім тоқтатады, киімді кім тоқиды, астықты кім егеді, дүниедегі Алланың пенделері үшін жаратқан қазыналарын кім іздейді?Хәрами, макруһи былай тұрсын, Құдай тағаланың қуатыменен, ижтиһад ақылыңменен тауып, рахатын көрмегіне бола жаратқан, берген ниғметтеріне, онан көрмек хұзурға суық көзбен қарап, ескерусіз тастап кетпек ақылға, әдепке, ынсапқа дұрыс па?

Басына һәм бір өзіне өзгешелік бермек - адам ұлын бір бұзатын іс. Әрбір наданның бір тариқатқа кірдік деп жүргені біз бұзылдық дегеніменен бір болады.

Бұл заманның сопы молдалары хакім атына дұшпан болады. Бұлары білімсіздік, бәлки, бұзық фиғыл, әл-инсан ғәдду ләма жәһилгә хисап. Олардың шәкірттерінің көбі біраз ғарап-парсыдан тіл үйренсе, бірлі-жарым болымсыз сөз бахас үйренсе, соған мәз болып, өзіне өзгешелік беремін деп әуре болып, жұртқа пайдасы тимек түгіл, түрлі-түрлі зарарлар/зиандар жасап/ хасил қылады «һай-һой!» менен, мақтанменен қауымды адастырып бітіреді. Бұлардың көбі әншейін жәһил түгіл, жәһиләләр кібік талап болса, қайда хақ сөздер келсе, қазір нысапқа қайтсын һәм ғибраттансын. Рас сөзге ор қазып, тор жасамақ не деген нысап, құр өзімшілдік һәм әр өзімшілдік - адам баласын бұзатын фиғыл./Абай атамыз айтады олар яғни суфистер хақ сөзге қайтсын ойлансын дейді,біреуге ор қазып тәкәпар пиғылдан қайтсын деп ескертеді/

енді Абайдың сопы болмағанына куа болыдыңыздар.Енді Абайдың шәкірті не дейді оқиық:

Шәкәрім Құдайбердіұлы айтты:Көнбеймін дінді теріс бұрғаныңа
Сопының бара қойман құрбанына.
Ақиқат сырымды айтсам-Толстойдың,
Мың сопыны алмаймын тырнағына.
/яғни мың сопы Толстойдың тырнағына татымайды дейді/Толстойдың бірҚұдайшыл мұсылмандықты қабылдағанын тарихтан оқуға болады.

Мен мешітке келмеді деп,сөкпе сопы молдалар.
Еркін аяқ кетті билеп,шын хақиқат жолды ұнап.
Сіз бойаулы дін тұтасыз,мақтану мен пайда үшін.
Сусыным деп у жұтасыз,кетпегейсіз бір құлап.

Таза ақылмен таппаған дін,шын дін емес жындылық.
Қармаланған бір соқырсың,өлген ой мен көз құлақ.
/мына өлең мағынасы сопылық-жындылық дейді/
/олардың ой,көз,құлақтары өлген бітелген/

Дін тазасын діннен ізде, - /Діннің тазасы Шариғат,тариқат мағрипат емес/
Дін шатағын сынға сал. - /дін шатағы яғни адастырушы тариқаттар/
Анық айна өзіңізде, өзіңе,өз амалыңа қарап ойлан
Айда ақылды қаттырақ!. Ақылыңды жұмыс жасат деп ескертуде сопыларға.
( Шәкәрім Құдайбердиев,Жазушы баспасы:203-204ші бет )


Женісбек
zhenis_1989@mail.ru
16-07-09 22:59
Ей, бауырым! акылын таяз екен. Ясауи, Абай, Шәкәрәм атамыздың пікірлерін одан бурынғы пайғамбарлар патшасы Хз.Мухаммад сгс. хадистерін ізде, Курандагы 196 жерде кездесетін зікірді жок деп атайтын сен кандай акымаксын! Осыган ойлануга басын кауак па? неге коп ізденбейсін! аліде кеш емес! Ойлан ойлан баганнын тубі ойран! Жан Алла барлыгымыздын тілегімізді бір кылсын! (Амин)
azik
asan_azamat@mail.ru
12-06-09 19:55
Шәкәрім атамыз бұл турасында былай дейді:
Несін сүй, несін сүйме ерік өзіңде
Нәпсің де ақылың а тұр көзіңде,
Сынау үшін жаратқан бір иең бар
Тексерілмей қалмайсың бір кезіңде.
Пәленшенің қисығын түзеткенше атамыз және айтқандай;
Жұрттың аузын күзетсең күн көрмессің,
Өз өзіңді күзеткін кел шырағым ,-дегендей ішіміздегі сайтанды жеңе алмай даурығып біреуге тас атамыз;
Ел бұзылса салады шайтан өрнек
Періште төменшіктеп қайғы жемек,
Өзімнің иттігімнен болды демей,
Жеңді ғой деп сайтанға болар көмек,-дегендей іштегі дұшпанға дос боламыз!
Бұл өсетін елдің әңгімесіне ұқсамайды, себебі болар елдің балдары бірін-бірі батыр дейді.
Болмасаң да ұқсап бақ демекші өз мінімізді қарап,тазалауға асығайық! Құдай жәрдем берсін
Берик
Берик1986
11-06-09 18:25
курметти Достар! егер бурынан намаз окып келе жаткан аталарынызга немесе баска омирди корген намаз окыган аксакалга
АТА Аллага Зикир етуге болмайды екен, солай-солай екен, Зикиршилер нагыз экстремисттер екен деп айтып кор Колына устап отырган таягы басына калай тигенин билмей каласын. Зикир тек ЛЯ Иллаха ил Аллах емес, онын да оку шарттары бар.
ауели Алка Зикиринде айтылатын создерге кулак туриндер, онда да еститиндерин тек Бир гана Улык Алла, тек кана Алла. Алланы журекке кондыру ушин, кирлеген журекти тазалау ушин орындалатын арекеттер. сондыктан олардын арттарынан тон пишпен. биринши корип алын аркимнин айтканына ере бермей, содан сон барып корытынды шыгарарсындар.
аман журиндер!

zhanibekov85
14-04-09 07:31
таухид
umar_8484@mail.ru
05-04-09 16:15
ассалаума алейкум! атырау обылысы, кызылкога ауданы, миялы селосында 03.04 09. сагат 16.00 де "сеним,билим,омир" когамдык бирлестиги келип уагыз аитты. исматулла максумныннын дини уагызын таратты.уагызынын ишине елбасымыз Н.Назарбаевтын созин косып алып елди сендирип жур. оларга тиым салынды емес пе? бир кызыгы оларды аудан акимшилигинин ишки саяси болими шакырып алдырганы?
Iliyas
i.e_vip@mail.ru
01-02-09 06:49
Zikir salu degen jok...Munday tipti sozdin ozi durys emes...Zikir degen eske alu degen magynani bildiredi...Al kazaktyn buryngy shamanizmnen kalyp ketken bul areketteri muldem durys emes...Al negizinde ZIKIR etu ol durys, yagni ALLLAHTY eske alip, odan korkym jane kulshylyk etu...Osy kyska malimet tusinikti bolgan bolar...
азамат
авм
31-01-09 13:35
руханилық деген не
Аман
Жан
30-01-09 14:04
Қуаныш,Қанат және Имамдарға.Құдайды алқа құрып зікір ету туралы аят,хадис жоқ деп сенімді түрде айтқандарыңа жол болсын.Болмаса құдайдың дінін шәйіп ішкен адамдар секілді көрінгілерің келеме? Құранда келген зікір туралы аяттардың бірінде:Қашан алла зікір етілсе залымдардың жүрегі жиренеді,қашан дүние зікір етілсе олардың жүрегі қуанады дейді. Әби Зар есімді сахабадан жеткен хадисте: Екі дүниенің бақытын қолына түсіретін адамдар туралы айтайын ба? дейд.Арықарай Ол адамдар алқа зікір етушілер деген.Енді аят- хадиске иман келтірмесеңдер арам өлесіңдер.(Имансыз кетуден Алла сақтасын).
Aika
aik-kap07@mail.ru
27-01-09 07:20
Осы бізде саентология, дианетика деген ілім шықты. Бұл діни секта ма? Осы бағытпен емделушілер арамызда бар ма? Солардың пікірін білсем деп едім
Құралай
21-01-09 09:12
Олар дінді уағыздаушылар.....
Пердегүл
13-01-09 14:58
Ата дініміз ата ғұрпымызбен астасса


Өзіміз құрметтейтін Дінбасы ағамыз Әбсаттар қажы ДЕРБІСӘЛИЕВКЕ


Құрметті Әбеке!

Ең алдымен айтарым: Сізге осы хатты жазудағы мақсат, ниетім – біріншіден, өзіңіз басшылық жасап отырған Қазақстан Мұсылмандары діни басқармасының қазіргі жұмысына баға беруге ұмтылыс емес; екіншіден, бұл хаттың ішінде руханият, дін туралы өзімді көптен мазалап жүрген ой-пікірлерімді ортаға салуға тырыссам, оным – аннан-мыннан, өмірден көрген-түйгендерімді алға салып, білімсіну емес; үшіншіден, дінге қатысты (әсіресе, ата дінімізге) пайым-түсініктерімді ашықтау айтсам, оны Ағаға деген наз деп түсініңіз, бірақ үлкеннің, «жақсының жағасына жармасу» емес – қырық жылға жуық қалам ұстаған қазақтың бір адамы, өзіңізге ширек ғасырдан бері таныс іні, әдебиет, мәдениет, руханият саласы жағынан өзіңізге әріптес, замандас ретінде және мұсылман деген арғы тегі бар, кешегі бір иманды қара шалдың баласы ретінде ой бөлісу деп біліңіз.


Иә, иманды деген бір қара шалдың! Ол шалдың арғы тегі жеті атасынан бері мұсылман еді. Ал, өзі (біреулердің құлағына түрпідей тисе де айтайын) – жарты ғасырдан астам коммунист болған. Сосын… біздің елде коммунистік партия жұмысын тоқтатқан кезде, сол аяулы әкеммен болған бір әңгіме әлі күнге есімде.

– Мынаны не істеймін енді? – деді мен елге барғанда қызыл билетін маған көрсетіп. Көзінде жас, дауысында діріл бар. Мен партияда жоқ едім. Кейде әкеммен әзілдесіп те қоятын әдетім бар-ды.

– Басыңнан үш айналдырып лақтырып жібер! – дедім.

Жетпістің тоғызына келген әкемнің кенет тілі байланып қалғандай, недәуір уақыт шаршай, түңіле қарап отырып:

– Шырағым-ау, бұл менің елу жылдан бергі жолдасым ғой, серігім ғой. Мен бұған сендім ғой. Мен саған адам деп, балам деп айтып отырмын ғой бұны! Не істеймін?! Не істеймін енді бұны?!

…Әкем дүниеден өткенде ағайын-туғандардың бірі «анауысын», бірі «мынауысын» алды тәбәрік деп. Мен баяғы партбилетін алдым қойын-қалтасынан. Ішінде жарнаға төлейтін 1 сом ақшасы жүр екен. Иіскедім. Кеудедегі ащы тердің исі. Көзіме жас тығылды. Неткен адалдық… сенімге деген!

Әбеке, бұны мен неге жазып отырмын? Түбі атеизмге негізделсе де, коммунистік идеология да – сенімнің бір түрі еді ғой. Ал сенімнің бір атасы дін еді ғой. Бірақ бұл жерде мен баяғы партияны дәріптейін деп тұрғам жоқ, сол партияның: «қоғамға, мемлекетке адал бол, кісінің ала жібін аттама, ұрлама, жырлама, ұрпағыңды тәрбиеле, адал еңбек ет» деген ең негізгі қағидаларын тастүйін ұстап өткен кешегі көптеген ақ жүректі, ақ ниетті қара шаруалардың істеген ісін, адал жүрегін әспеттеу үшін ғана тілге тиек етіп отырмын. Әбеке, бір сөзбен айтқанда, меніңше имандылық, адамшылық, құдайшылық дегеніміздің алтын ұясы – адамның отыз тісті аузында емес, Алланың нұры қонақтаған аппақ жүректің төрінде шығар! Құранды жатқа білетін, басында сәлдесі, иегінде сақалы, қолында тасбиғы бар, бірақ әншейінде аузынан ақ ит кіріп, көк ит шығып жүретін кейбір молдадан гөрі, әліпті таяқ деп білмейтін, дегенмен тірі жанға қылдай қиянаты жоқ қарапайым пендеге деген біздің құрметіміз әлдеқайда жоғары. Әбеке, табиғатынан шын Құдайшыл адам сол шығар. Әлде мен қателесіп отырмын ба?

Осы жерде бір ойланайықшы. Қазақ халқының ғасырлардан бергі бүкіл болмысы, бар қасиеті жаңағы айтқан Құдайшылықтан, имандылықтан алыс па еді. Рас, ол жаз жайлаған, қыс қыстаған жерінің бәріне мешіт салған жоқ. Көшпелі тірлік. Бүгін Ұлытауда, ертең Қаратауда. Бірақ киіз үйдің құбыла тұсында жайнамазын жайып жіберуге қашанда орын табылған. Сөйте жүріп о дүниелік болған аяулысы мен арысының «жетісін», «қырқын», «жылын» беруді де негізінен ұмытпаған. Бұл – ұлттың болмыс-бітімі мен тұрмыс-тіршілігіне ғасырлар бойы сіңіп кеткен дәстүр.

Дәстүр! Ол – ұлттың алтын қазығы! Ол – ұлттың ұлттық белгісі. Ол – өзгеше өнер мен мәдениеттің қайнар көзі. Ақыр соңында дәстүр – философиялық категория. Отырықшыларға қарағанда, көшпелі халықтың өмір-тынысы мүлде бөлекше болғанын, дәуірлер бойы солай орныққанын тарихтан хабары бар ешкім де жоққа шығара алмаса керек. Сол көшпелі салтына орай, оның ешкімге ұқсамас имани дәстүр-салты да қалыптасқан. Сол дәстүр-салттың, тұрмыстық ерекшеліктердің арқасында қазақ ұлт ретінде құрып кетуден сан мәрте аман қалған. Мәселен, қазақ қонақжай болмаса, жолаушылап келе жатып жол үстінде арам қатар еді. Сондай-ақ, қазаққа жылқының етін жегізген – қасқыр тәбеті емес, немесе жылқысының көптігінен емес, немесе алыс жолға ылғи атқа мініп жүргендіктен ашықса, астындағысы азық болғандығы емес, қазақты жылқы етіне жерік қылған – өзі өмір сүріп жатқан ортаның жағдайы, қатал табиғаттың заңы. Киіз үй дегенді мақтаймыз. Бірақ ол бәрібір астына қанша киіз төсесең де, еденді, қабырғалы отырықшының үйіндей болмайды. Астынан өтер сызы бар, іргеден соғар ызғар бар. Өкпе ауруы деген содан болар. Соған ем болар немене? Етін жесең бойыңды жылытар, майлы сорпасын ішсең таң атқанша табаныңа дейін қыздырар жылқының еті. Ал қымыздың құрт ауруына (туберкулез) бірден-бір ем екенін еуропалықтар баяғыда-ақ мойындаған. (Сенбегендер Толстой мен Чеховты оқысын). Әбеке, бұл көшпелі халық тұрмысының өзі өмірге келтірген, соған бой ұсындырған дәстүр емес пе екен? Ендеше, қазіргі кейбір қазақ азаматтарының «жылқының етін жеуге болмайды, бұл дінімізде жоқ» дегеніне қалай қараймыз. (Өкінішке орай, қазақ тойының үстінде қазы-қартаны көргенде, «бұны мен жемеуші едім, мен ұстанған дінде бұл жоқ» деп дастарханнан тұрып кеткен қазақты да естігенбіз (Мүмкін өтірік шығар. Сізге тек естігенімді айтқаным ғой, аға).

Әбеке, мен өткен-кеткен барлық ғұламаның сөзінен мысал келтіріп жатпай-ақ қояйын (біле-білген адамға бұның өзі де біліктілік емес), тек осы тұста американдық қоғам және мемлекет қайраткері Томас Джеферсонның мына сөзін еске түсіріп отырмын. «Жақсы заңың болғанда, жақсы дәстүрің болсын!». Біз осындай жақсы дәстүрден кем халық па едік? Тек соның көбіне сызат түсірген – отаршылдық қой. Обалымыз соған болсын! Айтпақшы, негізгі әңгімеге енді келдік, Әбеке!

Кеңестер Одағы кезінде бізде бір-ақ «дін» бар еді. Ол – өзіңізге белгілі коммунистік идеология еді. Шүкіршілік, ол кетті. Бірақ ең өкініштісі, біздің елде қазір қаншама дін бар? Кешіріңіз, мен санынан жаңылыстым. Олардың қайсысы біздің халықты қайда тартып барады. Меніңше, бұл сізге де, маған де белгісіз. Өте өкінішті!

Әбеке, Сізге елдегі қазіргі жағдайды айтайын, өз басым, ислам дініне аса құрметпен қарауым себепті, елдегі (облыстардағы) жағдайға көбінде құлақ түріп отырамын. Дәл қай облыста болған жағдай екенін айтпай-ақ қояйын, бір ауылда ислам дінінің екі бағытын ұстаған бір отбасында бір жігіт әкесі мен шешесін үйден қуып, қаңғыртып жіберген. Себеп: әлгі азаматтың (егер оны азамат десек) шешесі, бар болғаны жұма күні әруақтарға бағыштап «жеті шелпек» пісіргені екен! Әбеке, менің сіздей діннен аса үлкен білімім жоқ, сондықтан айтыңызшы, әлгі адамның істегені дұрыс па? Сіз айтпасаңыз, бұған менің өрем жетер емес.

Мені қатты ойлантатын жағдай – қазір қазақтың қай дінді қадірлеу керектігі жөнінде, әсіресе, басқа бір топтардың (егер оны топ десек, дәлірегінде біздің тарихымызды, табиғатымызды білмейтін, бірақ ақыл айтуға өте құштар адамдардың) ұсынысы, ақылы, «зерттеу еңбектері». Олардың ойынша, қазаққа қазіргі ең оңтайлысы, дұрысы – баяғы Тәңіршілдікке қайта оралу, яғни Тәңірге табыну екен. Сонда қалай? Президентіміз Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев айтқандай, біз алға жылжудың орнына баяғы көнедегіге қайта оралуымыз керек пе? Өкінішке қарай, осы ойды қолдайтындар да бар. Реті келгенде айта кетейін, біз өткен тарихымызды, бастан кешкенімізді, кезінде нені қасиет тұтқанымызды, бәрін-бәрін ұмытпаймыз, қадірлейміз, қастерлейміз, оларды зерттейміз, қажеттісін, керегін пайдаланамыз, бірақ тарих доңғалағын кері бұруға келісе алмаймыз.

Салт-дәстүр дегенде еске түседі. Жуықта оңтүстік өңірдің бірінен келген бір егде азаматтың бізге мына бір жайды күйіне айтқаны бар.

– Ауылымыздың үлкен бір ақсақалы таңертең дүниеден қайтқан еді. Дереу үйге жетіп келген түбітиек жап-жас молда: «Марқұмды бүгіннен қалдырмай жаназасын шығарып, жерлеу керек» деді. Біз: «Ау, бұл ақсақалдың бір баласы Созақта, бір қызы Алматыда. Олар келмей қалай жерлейміз дегенімізге: «О жағында біздің шаруамыз жоқ, дін жолы солай!» дейді ол міз бақпай. Өлім үстінде айқай-шу шығару салтымызда жоқ, бірақ молданың айтқанын істегіміз де жоқ. Алайда, ауылдың зиялы бір азаматы қаралы үйдің есік алдында тұрып бізге: «Осы балаларды шетелге жіберіп оқытып аламыз да сосын бұл не дейді екен деп аузына қарап тұрамыз. Ал бұлардың айтатыны мынау. Бір-екі жыл сырттан оқып келеді де, өмір бойы осында тұрған бізге ақыл айтады. Біз дегенім – халық қой. Ал халық – Құдайдың бір аты емес пе», – деді қабағын кіржитіп. Сонда оның жанында тұрған ауыл мұғалімі: «Қызық, осы балалар бізді мәйіт түске дейін иістеніп кететін Кербаланың шөлінде тұратындай болады», – деді күліп.

Егер, түбіне үңілер болсақ, осы сөздің астарында да біраз сыр бар сияқты.

Ойдан ой туады, Әбеке, біздің жастарымызды ит арқасы қияндағы, салт-дәстүрі, тілі, ділі бөлек алыс шетелдерге оқыту қалай болар екен? Өз басыңыз шетелде көп білім алдыңыз, көп болдыңыз. Қазаөша айтқанда, «Жеті жұрттың тілін, жеті ғаламның сырын» білесіз. Бірақ біздің қазіргі жастарға қарағанда, Сіздің жөніңіз бөлек қой. Өйткені, Сіз ең алдымен арабтанушы, шығыстанушы ғалым емессіз бе?! Бұл өрісте Сіздің атқарған, тындырған жұмысыңыз басқа қызметіңізге қарағанда әлдеқайда жемісті, әрі игілікті деп білем өз басым. Алайда, ғылым жолындағы кешегі азапты еңбегіңізден гөрі Сіздің бүгінгі Дінбасылық қызметіңіздің әлдеқайда ауыр екенін мен және жақсы түсінемін. Баяғы Кеңестер Одағы кезінде дәл осындай ауыртпалық пен жанкешті тірлікті Қазақстан мұсылмандарының рухани жетекшісі, дәлірек айтқанда, қази қызметін атқарған, жаны жәннатта болғыр, марқұм Сәдуақас Ғылмани тартқан екен. Бірақ ең игіліктісі сол, ол кісі атеизмнің Әзірейілдей ысқырып тұрған кезінің өзінде өз сенімі мен принципінен қайтпаған, қайтпақ тұрған бетқаратпас ағысқа қарсы тұрып, артына ұланғайыр рухани мұра қалдырған және Құранның өзіне жоққа шығаруға тырысқан әр заманның әпербақандарымен жан аямай күресе де білген. Оны, Әбеке, Сіз жақсы білесіз.

Сәкең – Сәдуақастың ол еңбегі мен ерлігін кешегі ұрпақ ұмытқан жоқ, бүгінгі ұрпақ әспеттеп отыр. Қазір Астанадағы үлкен бір мешіттің бірі Сәдуақас Ғылмани атында. Сондай-ақ, осы жолдардың авторы (біз – Д.Ә.) жазушы Н.Қазыбековпен бірлесіп, ең алғашқылардың бірі болып, сол ғұлама ағаның шағын жинағын шығарып, баспахананың иісі же кетпеген бірінші данасын Сізге сыйлағанымыз да есіңізде болар. Ал алдағы уақытта ол кісінің ұзақ жылғы еңбегінен туған арабша-қазақша (синонимді түсіндірме түрінде) сөздігі бір баспадан шыққалы жатқанын естиміз.

«Жақсының аты өлмейді» деген осы ғой. Шіркін, не істесең де, қандай қызмет атқарсаң да халықтың, әсересе, өз туған халқыңның жадында жақсы атыңмен қалғанға не жетсін!

Дей тұрғанмен Ғылмани заманы бір басқа, бүгінгі уақыт бір басқа. Егер, шындығына келсек, дін мәселесі жағынан бүгінгі уақыт кешегіден әлдеқайда күрделеніп кеткенін байқар едік. Бұл жөнінде бұқаралық ақпарат құралдарында қандай-қандай жантүршігерлік оқиғалар мен жағдайлар жазылып жатқанын Сізге тағы да тәптіштей айтуды жөн көрмеймін. Кеңестер Одағы кезінде анау молда өйтіп қойыпты, мынау молда өлім үстінде дүние-боққа таласыпты дегеннен оғаш бірдеме оқымаушы едік, ал қазір шетелден діни білім алған біреу қарулы топ құрып, біреуді тонапты, біреуді өлтіріпті дегенді («Айқын» газетінің соңғы санын қараңыз), баласы әкесіне, қызы шешесіне қаныпезерлік жасапты, т.б. дегенді, апыр-ау, қашан естіп едік. Ініңіз, замандас қаламдасыңыз ретінде, мен Сізді түсінуге өте тырысамын: кешегі талантты ғалым, білікті ұстаздың маңдайына тағдыр дәл осындай күрделі уақытта еліміздегі дінді басқаруды жазыпты. Қиын! Өте қиын!

Сонда, Әбеке, Сізге мен не айтқысы келіп отыр дейсіз? Ұсыныс па? Жоқ! Жол сілтеу ме? Ол ізетсіздік және делетанттық! Сонда? Ағымнан жарылайын, аға, менікі тек – ертең ушығып кете ме деген кейбір мәселелерге алаңдаушылық. Тек, соны ғана сыр етіп айту.

Өкінішке қарай, осы алаңдаушылықтың алғашқы белгілерін соңғы жылдары мен анық көре бастағандаймын. Ел ішінде, әсіресе, аға буын үлкендердің арасында кейбір діни «жол сілтеушілерге» деген наразылық бар. Ол, ең бірінші, жоғарыда атап өткенімдей, қазақ ішінде қадымнан бері келе жатқан өлім жөнелтуден кейінгі еске алу күндеріне байланысты. Ашығын айтайын, аға, ата-бабамыздан келе жатқан әдет-ғұрып, салт-дәстүрімізге «ананы істеуге болмайды, мынау артық» деп билік айту, ел ішіне іріткі салуға көп ұқсайды. Кез келген діннің дәні басқа бір елдің топырағына барып түскенде, сол ел, сол жердің «ыңғайына», «климатына» қарай көктейді дегенді ұмытпағанымыз жөн-ақ! Сосын «шірік» деген, яки Аллаға серік қосу деген күнә туралы. Иә, бұл – үлкен күнә. Алладан құдіретті ештеме жоқ. Бірақ осы мәселеге орай, мен өзімнің жеке бір пікірімді айтқым келеді (Иә, Алла, қателессем , кешіре гөр!).

Байқауымша, біреулер үшін әруақты ауызға алу, бейіттің басына барып, әруаққа тәуәп қылу, іштей кешегі өлген аяулыңмен «сырласу» күнә секілді. Ау, өлгенімізді қадірлемесек, рухына тағзым етпесек, онда біздің адамдығымыз қайсы! Жалпы, өз басым, «әруақ» жөнінде мынаны айтамын. Менің өмірімдегі ең аяулым, ең қамқоршым, ең панам – осыдан бес жыл бұрын дүниеден өткен Әкем. Сол Әкемнің бейнесі, рухы менің жанымда, жадымда, кеудемде, жүрегімде әлі күнге дейін «тірі». Мен сол «тірі» бейнемен, рухпен, әрқашан сырласып, мұңдасып жүремін. Кейде қиналған сәттерімде, алдымен «біссімілләмді» айтып, (яки, алдымен Алланы аузыма алып) сосын кеудемдегі «тірі» әке рухымен сырласып, мұңдасып кететін жайым бар. Осы күнәға жата ма? Кейде әке рухын тірідей көріп, әруағынан жаныма медет сұрағаным – «шірік» пе? Мұндайды мен сияқты мың-мыңдаған қазақтың бастан кешіретіні анық қой.

Енді «жеті ата» туралы. Қазақ бір дүниесімен мақтанса, осынысымен мақтанбас па? Ал әр қазақтың жеті атасын білуінде, әруақтар атын әр кезде еске алып отырудың әсері жоқ па екен? Мысалы, өз басыма жеті атамды білуіме – коммунист әкемнен бұрын, ақтық демі жайнамаз үстінде үзілген (105 жасында) әжемнің ықпалы көбірек болғаны анық. Ол кісі әрбір «тие берсінін» айтқан сайын бірнеше ата-бабамыздың атын естіп отырушы едім. Бұл барлық қазаққа ортақ жағдай шығар.

Осының бәрін жоққа шығарсақ, біздің қазақтығымыз қайсы? Қазақ демекші, Әбеке, мен өзімді қай уақытта да алдымен – қазақ, сосын мұсылманмын деп есептеймін.

Ал мұсылмандық жайына келсек, мен кәлиманы қайыра беретін, бірнеше сүрені жатқа айта алатын, Құранды өз бетімше ежіктеп оқып үйренген қазақпын. Ал бес уақыт намаз оқып, исламның бүкіл шартын ұстап, нағыз дін жолына түсуге мен өзімді әзірге дайын емеспін деп білем. Кейбіреулердің «бастады да, тастадысы» осы дайындықсыздықтың салдары болар.

Ал оған дайын болдым деген кез туса, мен сөзсіз дәстүрлі исламды, оның ішінде Ясауи жолын қаларым анық. Өйткені, соңғы төрт-бес жылда дін әлемін біраз барлап көргенімде, өз жаныма, өз жүрегіме ең жақын көрінгені – осы Ясауи жолы. Өз ұлтымның тұрмыс-тіршілігін, салт-дәстүрін, әдет-ғұрпын жоққа шығармаған сенім түріне мен тек қана құрметпен қараймын. Егер, іздегенім сол жерден табылса, мен неге оған жүрегімді бермеуге тиіспін. Менің түсінігімде, адамның жаны да, иманы да, бүкіл адамға тән асыл қасиеті де – жүректе. Далалық исламның да көктеп шыққан көк жайлауы, құнарлы топырақ, құтты мекені жүректе ме деймін.

Бірақ амал не, арамыздағы адамдардың біраз бөлігі «Ясауи жолы» дегенді естісе, «Е, анау зікіршілер ме?» деп көз алартып, ауыз қисайтатын жайы бар. Себеп? Түсінбеушілік! Не естісе, соған сеніп қалушылық. Айтпақшы, естіген емес-ау, бұдан екі-үш жыл бұрын еліміздегі бір-екі телеарна «зікіршілерің мынау» дегендей, бас шұлғып, «жұлқынып» отырған бір топ адамды жарты жыл бойы қайта-қайта көрсетумен болды. «Расында, бұл не өзі?» деген ой маған да келді. Сосын сондағы азаматтарға өтініш жасап, әлгі «топты» зікір үстінде өз көзіммен көруге мүмкіндік туған. Алғашында… рас, мен де оның қасиетіне бас шұлғи қойдым деп айта алмаймын. Ал кейін… «оларды» сырттай қарап отырып: «Япыр-ау, мынау дегеніңіз –Алланы алпыс екі тамырың иіп тұрып сүю екен ғой. Зікір соған жеткізер жол, тәсіл екен ғой» дегем. Сосын… қолым боста осы зікір жөнінде материалдар жинауға кіріскем. Ой: «Қазақ топырағында бұрын бұл болған ба?». Алғашқы деректі Шоқан Уәлихановтың 3-томынан кезіктірдім. Ол мынау: «Қазақлар атты ауылда Байраш Ибраш Сарыұлы деген кісі тұрады. Ол көпшілік алдында дауыстап жария зікір айту өнерін жақсы меңгерген. Бұл үшін оған ұлықсат та берілген. Оның өзі түркістандық Қожа Ахмет Ясауидің шәкірті, түркі тегі қоқандық болғаннан кейін бұлғарлар арасына жіберілген» (Ш.Уәлиханов. 3-том. 181 және 566-беттер). Одан кейін өз баспамыздан жарық көрген жезқазғандық ғұлама ақын, Қаныш Сәтбаевтың досы болған Балмағамбет Балқыбаевтан таптым. Ол мынау:

Аллаға күндіз-түні зікір етсең,

Айтылған тәубадағы шартқа жетсең,

Жетерсің мақсұтыңа махшар күні,

Дүниеден сол әдетпен өтіп кетсең.

Өлімнің келетінін ойға сақтап,

Толар көзің мөлтілдеп ыстық жасқа,

Оңнан тарт, лә илаһа ил Алланы,

Астына ұр сол емшектің бұл дұғаны.

Одан соң маңғыстаулық ақын інім Светқали Нұржанов маған баяғы Сәттіғұл ақынның мына бір өлең жолдарын жолдаған. Ол мынау:

Сөз қалдырдың хазірет,

Молдалар үшін ажарлап,

Шариғат айтқан тыңдатып,

Азаннан тұрған ыңлатып.

Тағлым, таспих, салауат,

Зікір айтқан түн қатып,

Кеудеден басты былғатып.

Арада біраз уақыт өткенде Сматулла Мақсұм біздің баспаға «Жария зікірдің дәлелі» атты кітабын ұсынған. Оқыдым. Пайдадан басқа зияны жоқ екеніне көзім жетті де, екі айда оны кітап етіп шығарып бердім. Оның алдында да ол кісінің «Құран сырларының әліппесі» атты қолжазба кітабын алдымен өзім үш рет оқып шығып, жұрт кәдесіне асарына сеніп, оны да кітап етіп шығарғанымыз рас. Мен жазушы ғана емес, отыз жылдан астам газетте жұмыс істеген журналист ретінде қоғамға, ұлтқа, елге не керек екенін, сондай-ақ, ненің пайдалы, ненің зиян екенін біраз білетінім рас.

Әбеке, өзінің шын ұлтын, шын шығу тегін, шын сенім-нанымы мен кімдерге қандай симпатиямен қарайтынын ашық айтуға аса сақтық жасайтын адамдарға өз басым күмәнмен қараймын. Осы принцип тұрғысынан айтарым: құрметті Әбсаттар аға, мен Сізді қалай құрметтесем, тағдырдың талай соқпағынан өткен, ата-бабасынан бастап, өзіне дейін сан рет «ақылдан азаап тартқан», енді туған халқының рухани тыныс-тіршілігі үшін жарғақ құлағы жастыққа тимей еңбек етіп жүрген рухани қандас ағам Сматулла Мақсұм Торбай ұрпағын сондай құрметтейтінімді жасыра алмаймын. Бірақ кейде сол кісі туралы дін жолында жүрген бір азаматтардың БАҚ-та да, басқа жерлерде де әр түрлі сөз айтып, естігендері бойынша ой өрбітіп жүргені ыңғайсыз ба деймін.

Бұл өмірде сүттеп ақ, судан таза кім бар? Іздей берсек, қай-қайсымыздан да бір күнә, бір кінә табылып қалар. Кеңестер Одағы кезіндегі біраз жылдық журналистік қызметімде партия мен үкіметті қолпаштап, өзім де біраз қызылсөзді көпірткем. Сондай-ақ, атеизмді басшылыққа алып, қасиетті Құранға тіл тигізгендер болған. Оның бәрі кітапханалар мен мұрағаттарға сақтаулы. Іздесе, шыға береді. Бірақ соның қажеті бар ма? Бізге ендігі ең керегі – елдің бірлігі, мемлекеттің тұтастығы, ата дін, ата ғұрыптың амандығы ғой.

Алла-Тағаланың біздің елге деген рақым, жақсылығы мол болсын! Бәріміз шын мәнінде иманды болайық.

Інілік ізетпен,

Дидахмет Әшімханұлы.

«Қазақ әдебиеті» газеті, № 41 (3097), 10 қазан-16 қазан, жұма, 2008 жыл, 1,4-5 беттер.

Малик
11-12-08 16:11
Интервью с Бахтияром Мираимовичем Бабаджановым, историком, доктором религиоведения, ведущим научным сотрудником Института востоковедения имени Бируни, Ташкент (Узбекистан). Г-н Бабаджанов один из крупнейших теоретиков в своей области.


Спасибо за то, что уделили время для интервью. В настоящее время Вы занимаетесь изданием книги, касающейся суфизма. Расскажите, пожалуйста, подробнее об этой книге.
Книга, содержащая собрание фетв (в переводе) для легитимизации Зикра джахр и самаа, выходит под названием «Джами уль Фатава ли-ибахати Зикр-и Джахр ва самаа». Фетвы – это богословско-правовые решения по специфическим проблемам. Название условное, данное теми, кто составлял этот сборник. Этот документ имеет вид свитка. Он почти 6 метров в длину. Там собраны отдельные фетвы, в которых разные улема, известные религиозные ученые разных времен и разных регионов XVIII-XIX вв. приводят обоснование зикра Джахр на основе норм шариата. Т.е. исполнение обряда зикр связано с определенными ритуалами, «расим русум». Вот эти ритуалы там обосновываются. Ведь на самом деле интересно, как и почему, в каких условиях появился этот документ? В историческом контексте в двух словах можно сказать следующее. Дело в том, что эти споры вокруг ритуальных традиций разных тарикатов начались с самого момента зарождения суфизма. А значит, этим традициям более тысячи лет. И сегодняшние споры – это не новость, ни для сторонников зикри-джахрия (громкий или громкогласный зикр), ни для зикри-хафи (тихий зикр).
Дело в том, что в Бухаре, где были в основном собраны эти документы, существовали группы, исполняющие зикр-джахрия, в том числе яссавиа, кадирия и кубравиа. Они предприняли усилия для того, чтобы собрать такие фетвы у знаменитых кази своего времени. В числе авторов – имена очень знаменитые. Мы прочитали все печати и тоже публикуем их. Нашли сведения о многих из этих улема и казиях также и в других исторических, и чисто религиозных источников. Вов всяком случае, все эти знаменитые, авторитетные улемы того времени подтвердили, что зикр джахр соответствует шариату.

Значит суфизм не противоречит основным канонам ислама?
Ни коим образом. В том то и дело, что в этой подготовленной нами книге все аргументы черпаются из Корана и полностью соответствуют установлениям и методам извлечения решений ханафитского мазхаба. Естественно, основные источники арабские. Что касается методов извлечения решений, то следует отметить, что такие методы или основы ханафитского права как Кияс, истихсан и др. в ханафитском мазхабе признаны. Судя по некоторым фетвам, некоторые духовные лица из состава Духовного Управления почему-то отвергают эти методы. Но если Духовное управление отвергает киясы и хукмы (то есть решения правоведов прошлого), тогда..., извините, тогда вы не относитесь к ханафия.
Это не обвинение в моих устах (но к сожалению с этим приходится часто сталкиваться). Я вообще против расколов на такой почве. Ведь по выражению одного замечательного богослова, ислам как система и законотворчество настолько разнообразна и гибка. Но мы мусульмане часто превращаем это разнообразие в (извините!) безобразие. И вот почему отрицают названные методы некоторые ваши официальные богословы – это другой вопрос. И я полагаю, что это вопрос и проблема, коротко говоря, зарубежных влияний.
Община сама должна выбрать то, что ей нужно. Повторяю, что учение ислама очень гибкая система, оно обладает колоссальной способностью приспосабливаться к местным особенностям и традициям, к конкретному культурно-историческому фону. В исламе есть понятие «аз-заман уа ль-макан». А мы его превращаем вот этими салафитскими предвзятостями в одну прямую палку!
Взять, к примеру, шейха Исматулла Максум таксыра. Я был в его медресе и знакомился с слушателями основанного им медресе имени Шакарима. Я видел, что он не возражает, что у одного такой внешний вид, условно скажем, «западный», вот один пришел в джинсах. Он не говорит ему: «Почему ты в джинсах?» Я слышал сам, что он женщинам говорит: «Не забывайте, что есть больницы и аптеки». Если он был бы архаичным, разве он бы это посоветовал? Он говорит: «Учитесь работать на компьютере, осваивайте любые светские профессии на самом высоком уровне, но о сердце не забывайте! Очищайте его!» Разве это плохая или бесполезная социальная и этическая установка на сегодняшний день, когда на фоне зарождающегося молодого строя для развивающегося Казакстана? Ведь многие сейчас забывают даже об элементарных нормах поведения. А Таксыр хочет возродить более традиционные но очень эффективные нормы этики и способы адаптации к современным реалиям. Вот ведь что самое главное! Ну что делать, мы живем в реалиях надвигаюшегося глобализма и тотального индивидуализма. Это реально, от этого никуда не уйдешь. Пусть то, что он предлагает отчасти маргинально, но ведь сам по себе факт заслуживает уважения: если кто-то призывает к моральному оздоровлению или к к возрождению духовности – это же ведет к оздоровлению общества. Если рациональная политика есть, и почему этим же рационально не воспользоваться? Поэтому я считаю, что на это нужно обратить внимание, и напрасно кто-то из правительственных кругов опасается этого. Но опасение должно иметь основание, а основание рождается после того, как глубоко вникнешь и изучишь это, увидишь и убедишься своими глазами. (Нельзя на основании каких-то слухов и кривотолков делать поспешные выводы, вот так, голословно, без аргументов.)

Издавалась ли данная книга где-нибудь до этого?
Нет, это первое издание. На самом деле в регионе до нас издавался похожий документ немецким исследователем профессором Ю.Паулем из университета Халле. Он был издан в 2001 году. Тот документ, который он издал, представляет собой фетву по поводу одного из самых знаменитых теоретиков братства Накшбандия, как ни странно. Почему «как ни странно» – я Вам объясню. Ученого-улема, который обосновал легитимность, то есть шариатскую законность зикра джахр, зовут Мухаммад Парса. Он умер по современному летоисчислению в 1419 году, ученик Багауаддина Накшбанди – самого знаменитого суфия в Среднеазиатском регионе, фактического основателя братства накшбандия. И именно он тоже составил ряд фатава (=богословско-правовые решения) с шариатским обоснованием джахра. И это кажется некоторым странным. Почему?
Дело в том, что в свое время говорили, что Накшбандия основывается только на тихом зикре (зикри-хафи). Но на самом деле вот эта фетва показывает другое! Потом я лично изучал произведение знаменитого ученого Махдуми Агзам. Он умер в 1542 году современного летоисчисления. Он, кстати, оставил очень интересную ремарку о Ходжа Ахмеде Яссави. Он также оправдывал зикри-джахр и сам участвовал в исполнении обряда зикри-джахр. Так вот он – яркий представитель тариката накшбандия, о чем свидетельствует сохранившееся описание его биографии и его собственные сочинения, а их более 30! В Бухаре есть знаменитая ханака Турки Джанди. Ее основатель был из Дженда, жил в Бухаре. Так вот, в этой ханаке и освоил Махдуми Агзам зикри-джахр. В сохранившемся ценнейшем источнике описывается, как во время исполнения громкого зикра участвующие в нем входили в экстаз и испытывали высочайшее духовное наслаждение – то, что называется у суфиев «хал». Это такое особое состояние, состояние особого психического, психофизического экстаза. Согласно описанию, во время зикра из круга зикра исходила «нур» – особая энергетика, и из всей округи начинали собираться люди. Женщины невольно начинали делать зикри-джахр, не понимая почему. Мы еще не исследовали эти глубокие религиозные переживания. Думаю, что в будущем необходимо всесторонне изучить действие зикра на отдельных участников, но и другие его благие плоды, как например положительные воздействия на общество в целом.
Вернемся к Махдуми Агзаму. У него есть очень любопытное произведение, в котором он, будучи представителем конкурирующего суфисткого братства Накшбандия, писал о Ходже Ахмете Яссави и специфике зикра джахр. Он писал следующее: когда Ходжа Ахмет Яссави покинул Бухару и ступил на землю Туркестана, он обратил внимание на то, что люди здесь иначе воспринимают мир, немного другого вида и так далее. Махдуми Агзам при этом использовал такой термин как «Исти’дад», то есть другая, не похожая на остальных способность к восприиятию. И когда Ахмет Ясави, условно говоря, стал изучать их, вникать в менталитет того тюркского огромного конгломерата племен, он быстро понял, что их Истидад на таком уровне, что они воспримут ислам через джахр. Почему через джахр? Представьте себе. Сочинение Махдуми Агзама более пятьсот лет назад написано, и он гораздо лучше это понял, чем сегодня мы с вами. Он говорил о том, что здесь состояние общества такое какое оно есть. Он имел в виду местную форму культуры, обрядов и обычаев, исходящих, как известно, во многом и из образа жизни. С другой стороны, он ясно намекал, что нельзя насилием вносить религию. И пишет он, что ислам – не религия насилия.
Смотрите, как современно звучит. Он говорит, что ислам не зачеркивает культурного своеобразия народов мира. Поэтому местные тюрки и восприняли ислам именно вот в таком виде. Пятьсот лет назад человек понял это, так почему бы нам сегодня не попытаться понять? А произведение, кстати, в 1500 году современного летоисчисления написано.
Современные исследователи говорят о «местной форме бытования ислама». Ведь любой этнос был носителем какой-то культурной традиции до того, как пришел ислам. Сегодняшний отказ, попытка усомниться и обвинить их в архаичности, в чем угодно – это, я считаю – «нонсенс»!
К сожалению, все эти обвинения против зикри-джахр происходят единственно только от незнания. Я не хотел бы обвинять кого-то. Но факт остается фактом. Нужно прислушаться к мнению специалистов, а у вас есть очень глубокие ученые. Я уже назвал Аширбека Муминова, у вас есть и другие специалисты, мнением которых следовало бы считаться.
Сам по себе зикри-джахр представляет собой очень интересный феномен. Ведь не только в этом, но и в очень многих древних источниках много говорится о целебных свойствах зикра. У нас нет сейчас оснований не верить этому, потому что мы видим живой зикри-джахр. Он есть не только в Казахстане, очень много кружков зикра есть и в других странах.
В Намангане, например, мы с моим коллегой Аширбеком Муминовом были свидетелем такого факта. Участник войны Гулам-ото Норматов, получил во время войны серьезное ранение. В 1942 году под Харьковом перед ним взорвалась мина. И он по возвращению из фронта в мавзолее Ходжи Ахмета Яссауи тоже делал зикр и, можете ли Вы себе такое представить: человек, который еле-еле ходит, во время зикра и после зикра становится стройным как тополь, не ощушает никакой боли! А буквально неделю пропустит зикр, и становится снова инвалидом. Согласитесь, это – феномен! Это невероятно!
Поэтому это большое недоразумение, что сложилась такая обстановка, когда все ругают зикр, говорят, что это архаично, что это старое, что это нам не нужно. У нас, мол, модернизация идет. А кто сказал, что модернизация должна быть оторвана от духа, от сердца? Вы только послушайте что Исматулла таксыр говорит, к чему он призывает: это же глубочайший, древний способ действительно морального очищения человека. А кто сказал, что в период глобализации или модернизации нам не нужно моральное очищение? И кто сказал, что в эпоху глобализации нам не нужны какие-то психологические технологии, сдерживающие вот этот накал нервного перенапряжения. Ведь модернизация, индустриализация сопроваждаются колоссальными психическими нагрузками. И каждодневные стрессы – переходите ли Вы дорогу, садитесь ли за руль автомашины и т.д. – врачи уже давно доказали, что это нагрузка. В целом городская жизнь, суета связаны с нервным напряжением. А то состояние умиротворения и, я бы сказал, духовного умиления, которое достигается посредством зикри-джахр, это вот состояние называется «таскин»???. То есть духовное и психологическое успокоение. Даже на Западе это поняли и вовлекаются в суфизм (вполне интеллегентные и интелектуальные люди, между прочим).
Прдолжу этот пример. Вы посмотрите сейчас на европейские реалии: тысячами, десятками тысяч люди приходят сейчас в зикр, в том числе зикр джахр. Находят в нем прибежище от всех душевных невзгод и стрессов технократической цивилизации. Я этот феномен тоже исследовал, у многих таких людей брал интервью в Америке, в Европе. В Японии, например, где, казалось бы, буддизм открывает достаточные возможности для внутреннего сосредотечения, предоставляет психологические инструменты для того, чтобы приспособиться к бешеному ритму жизни. Почему вдруг там возрастает интерес к зикру? Я это в Японии с удивлением обнаружил. Вы представьте, японцы, с этими головными уборами вслух воспевают зикр «ля илаһа илля Алла». Это же тоже интересно.
То есть сколько бы мы не называли такие суфийские традиции «архаикой», нельзя забывать о том, что современная форма суфизма, в той форме, в какой нам предлагает наш современник Исматулла таксыр, это один из эффективных способов приспособления человека вот к такой среде.

Ну в чем все-таки секрет или особенности?
Во-первых, возьмем чисто психологический аспект. Я эту сторону, к сожалению, не могу до конца изучить, но желательно было бы. Но как ни странно, такая попытка была предпринята сто лет назад русскими психологами – абсолютно положительные у них характеристики! И русский психолог Позднев опубликовал книжку. После этих попыток исследования самих «закиршилер», которые регулярно участвуют в исполнении зикра (неважно в какой форме), интервью с этими людьми, а также мой личный опыт (я несколько раз участвовал в зикре) подсказывают мне, что они обретают именно то же самое психологическое особое состояние, которое описано в средневековых источниках! А мы их, специалисти, читаем эти рукописи и часто не можем понять. И я вижу это не только в Казахстане, Узбекистане, даже в Европе – время и место здесь не играет никакой роли! То есть живой зикр с психологической точки зрения дает абсолютно положительный эффект. Поэтому его надо изучать, а не запрещать. Это проще всего, раз – и все закрыли.
Второе, это тоже очень важно. Да, мы постсоветские страны. Но сейчас в центрально-азиатских странах, и в Казахстане, идет поиск нашей идентичности. По узбекский это – «ozlikni anglash», а по-казахский – «өзіңді өзің тану». Вот этот факт очень важен. Над нами проделывали колоссальные эксперименты, пытаясь сделать «нового человека». Нам старались внушить –нет казаха, нет узбека, нет ни кого, есть только «советский народ». «Это новая историческая общность» кричали нам с трибун. И слава Богу, мы не забыли свою нацию, сумели-таки сохранить свои традиции. В постсоветское время мы объявили, что возвращаемся к своим традиционным духовным ценностям. Это риторика, это мы везде призывали: давайте опубликуем «Дивани хикмет», суфийские сочинения переведем и т.д. Так, мол мы поймем свою историю и прошлое...
Но этим дела не могут закончиться. А что такое эта «древняя традиция»? Это и есть суфизм, в частности, тот же «зикри-джахр». Это же тот самый «богатейший» пласт той самой настоящей культуры, я повторяю настоящей культуры. «Саф», «таза» - самой чистой и первозданной культуры. Это надо понимать и ценить. Президент Н.Назарбаев, слава Богу, он это понял, в его речи это отчетливо звучит, и он сказал: надо вернуться к настоящей национальной культуре. Это замечательные слова, сказанные умным и хорошим лидером. Но как это произойдет реально? И когда начали оживать вот эти традиции суфизма и зикра, мы почему-то вдруг испугались.
Появились новые «советские идеологи» наоборот, которые говорят – видите ли, «это джамагат, это штука опасная». Нет, я вас уверяю, что это не опасно! Вы сперва пойдите послушайте, возьмите эти кассеты, ведь эти джахристы, они же не скрываются. Они их показывают, продают, хотите придти в ханака – придите и берите, они не закрытое общество. Они открыты.
С другой стороны, вы послушайте что, и самое главное КАК они говорят на каком казахском языке! Какая глубокая традиция, какая высокая мораль там слышна. Точно, здесь непростая риторика. Вы побеседуете с этими ребятами, кто выходит из этих кругов зикра, и какими они в обществе становятся. Я с десятками этих парней и девушек беседовал.
Вот в Туркестане один парень курил, пил, жену говорит бил. Что только не делал – не мог избавиться от вредных привычек. «Екі рет зікір салдым» («всего два раза участвовал в зикре») говорит, и он уже начал успокаиваться. И уже он меняется! Почему бы обществу не использовать это? Потом мы всегда говорим «казакшылык, казакшылык». А где этот «казакшылык» пост-советского времени? Да, литература есть. Да, у нас есть Абай. У нас, например в Узбекистане тоже есть серьезные литературные традиции. Но давайте не скрывать, что в той или иной степени они получили советское влияние. И когда это «самое настоящее» традиционное казахское возрождается, вот такие препоны ставятся и идет дезинформация, клевета...
Я государственные органы тоже могу понять, что их настороживает. Но ведь в начале надо изучить, что это такое? Это может звучать немножко нескромно, но я изучаю это. И у меня пока нет отрицательных выводов, они пока положительные. Может быть их настороживает что это джамагат, что завтра это с социального уровня может перейтти в политический уровень. Пожалуйста, отслеживайте это, ведь вы имеете рычаги управления. Это раз. Второе, я почти тысячилетнюю историю джахиристов знаю. По первоисточникам, не понаслышке. Именно по рукописям, по старым древнем рукописям. И я вижу, что джахрия всегда были конформистичными, то есть что они готовы сотрудничать с любым государством. Его задача – не политика, это их традиция. И вот Исматулла таксыр, из моих наблюдений, он является живым носителем этой традиций. Это же легко проверить. Надо просто изучить, с чем мы имеем реально дело.
А реально я вижу, что на них осуществляется прессинг со стороны Духовного управления. Эти фетвы против них – салафитские, то что мы у себя называем «ваххабитские». И заимствованы они, извините, из Интернета. Это я могу доказать «как дважды два». Мне не нравится это слово («ваххабитские»), но оно принято в какой-то среде, в том числе и религиозной. Я не знаю: что, в Духовном управлении не осознают этого? Или не хотят осознавать? Ведь совсем нетрудно прийти, побеседовать с ним. Может быть, у вас мнение изменится. Хоть кто-то пытался это сделать? Мне Исматулла таксыр говорил, что не только не делали такой попытки, но даже не приняли его.
А почему бы не сделать? Может как раз мы с полезными вещами имеем дело? Нужно ли это обществу? Тем более общество сегодня обьявило о возрождении национальной культуры. А извините, национальная казахская культура без суфизма – это все равно что птица с обрезанными крыльями. Хотите вы того или не хотите. Я человек со стороны и прекрасно это понимаю. Мне не то чтобы все равно, что здесь происходит, нет я переживаю, потому что в Казахстане я вижу реальную страну в регионе, которая может служить образцом процветания. Это процветание не означает, что капитализм, индивидуализм растет без ограничения и уничтожает культуру, обычаи и.т.п.
Европа устает от потери духовности! Люди в западных странах уходят то в кришнаизм, то, кстати, в суфизм и т.д. Давайте не будем повторят тех ошибок, которые сделала Европа. Они фактически не смогли сохранить свою национальность! Сейчас они миллиарды вкладывают чтобы это возрождать, на фоне победы индивидуализма, которое есть в капитализме. У вас, в Казахстане сейчас есть блестящий шанс и такого шанса юольше не будет! Я не говорю, что только через суфизм культуру возрождать. Нет конечно. Это процесс многообразный. Но сегодняшний ваш суфизм – это одно из явлений культуры, и именно казахской национальной традиции.
А что говорят вот эти так называемые «ваххабиты» и «салафиты»? Они говорят: «нет ничего национального, есть просто общий ислам». Нет, извините. Вот я сегодня говорил с Исматулла таксыром, я этот вопрос задал, он оказывается осведомлен о том, что в Мекке уже отказываются от фундаментализма. Ведь было такое движение от салафитов проповеди (вааз) и хутбы читать только на арабском. Они, так называемые «ваххабиты», уже отходят от этого. А мы повторяем их ошибки. Почему-то! Там они сказали нет, есть местные формы бытования ислама и нужно с этим считаться. Мекка признала, признала и «Рабита аль-исламийа», точнее их отдел фетв, они признали, они сказали да, есть допустим малазийский ислам. Т.е. Ислам общий, но он разнобразный.
Я последние фетвы про последователей Исматулла кари изучил внимательно. Что мне в этой аргументации не понравилось? Во-первых, вообще-то нет никакой приемлимой и бесспоорной аргументации. Но, самое главное, я же вижу, что аргументация заимствована из интернет сайтов, причем салафитов. И пусть они мне докажут, что это не так. Нет, это так. Я обратился к другим специалистам, они подтвердили мне. Мы просто положили рядом арабский текст, и сравнили. Там полностью использована антисуфийская риторика салафитов. Так кто в действительности составил эту фетву? Это второе.
Третье, очень важное. Мы снова возвращаемся к национальной культуре. Я говорил в Чимкенте с парнями, которые стажировались в Пакистане по системе «Дибанд». Он мне страшные вещи говорил. «Если бы моя воля» говорит один из них, « ябы бы снес бульдозером мавзолей Ходжа Ахмета Яссави! Потому-что это бидгат (новшество) и хурафат (=архаизм)». Но это варварство, варварство! Это любой мусульманин и не только мусульманин скажет, что это варварство! Но самое опасное, что тот молодой имам «пакистанского закала» был настолько аргессивен...
Так что тем, кто определяет религиозную политику, предстоит выбрать: вот этот агрессивный ваххабизм, или национальную, многовековую, веками проверенную, конформистичную альтернативу, то есть лояльную с точки зрения политики. Причем ведь в настоящее время даже на Аравийском полуострове или же в Саудовской Аравии и в других арабских странах ваххабисты непопулярны. Они отнимают индивидуальность у народов, их культурную индивидуальность, национальную идентичность. Если я имею культуру индивидуальную, это же не значит, что я обязательно против ислама. Да нет! Я просто знаю, что мои предки тоже вложили какой-то свой вклад в развитие ислама. Одного богослова достаточно вспомнить Сыгнаки, совершенно выдающийся авторитет. Кстати, его научную биографию в своей диссертации блестящее описал Аширбек Муминов, заместитель директора Института востоковедения имени Р.Б. Сулейменова. Вот вам пример. Кто скажет, что он не казах или потомок казаха, если в то время не было такого этнонима. Нельзя же от этого отказыватся.
Поэтому государство, если не поддерживает суфиев, поскольку государство формально отделено от религиозных организаций, то хотя бы попробовало бы не мешать. Естественно, нужно контролировать деятельность религиозных, но и нерелигиозных организаций. Политика должна строится на разумном, на рациональном, выборном решении. А вот подавление, даже средствами пропаганды, вызывает отрицательную реакцию. И многие нормальные религиозные течения когда их давят, они скатываются в экстремизм. То есть это ответная реакция. Об этом говорит международный опыт. Вот этого и нужно бояться.

Сейчас вот в Казахстане наблюдается тенденция – отнести суфизма экстремизму, даже чуть ли не терроризму. Как вы считаете, с исторической точки зрения или вообще это как?
Нет, вы знаете суфизм, если честно говорит он в разных стадиях выступал. Экстремальным он становился как раз в те моменты когда, угрожала опасность. Помните, особенно это можно увидеть на примере имама Шамиля на Кавказе. Это было реакция на прессинг русских колонизаторов, это нормально. Но, как я знаю, и в Казахстане, так и в Центральной Азии с джахрия таких инцидентов не было. Они всегда признают легитимность правительства. Если оно грубой форме не закрывает мечети, если оно грубой формой не пресенгует. Простите за не академичность. Когда была русская колонизация, местные суфии выступали против. Но и тогда вот эти джахрия, действовали часто в поисках компромиссов, потому что они ощущали, что силы неравные. Это всегда отличительная черта джахрия. Есть много источников,подтверждающих это. Часть из них я издавал. Они воспринимали русскую колонизацию как монгольское нашествие. Они сказали первое династия осталась «кафирами», но второе поколение правителей стали мусульманами. То есть опять же они с точки зрения религии говорили о том, что мирный способ сосуществования с «неверными», приведет к тому что они поймут преимущество ислама. Что он несет мир, что он несет политическую лояльность, что он несет человеческое оздоровление особенно.
И вот ваш Исматулла таксыр говорит, что «журегине кара», «журегин тазала», «журек», «журек», «журек»... Это очень важно. Вот с этой точки зрения, я считаю, говорить о том, что суфизм связан с экстремизмом, это наверно намеренное искажение, которое выглядит совершенно сознательным, из чувства конкуренции. Простые верующие воспринимают Муфтиат как часть государственной структуры. Поэтому есть немножко дистанция между простым верующим и ними. А в суфизме это дистанция стирается. Потому что шейх воспринимает всех мюридов как детей. Сейчас эта форма приспособилась. В старину «мурид-муршид», то есть эта дихотомия иногда по-другому работала. Современное же отношение «мурид-муршид», оно сильно поменялась. Оно исходит из чувства братства. Это тоже важно. А самое главное он всегда призывает не потерять индивидуальность, свой национальный «казахшылык». При этом Таксыр умудряется оставаться не националистом, таким махровым или ограниченным. Нет, он говорит о культуре, именно о традициях.
Хотите вы потерять? Тогда уничтожайте их, извините за резкость. Да, может быть, это слишком резко сказано, извините. Я не хочу сказать, что он один воплощает «казахшылык». Но может быть, он один из важных носителей этой культуры. Он говорит, что там где есть исламская идентичность, есть еще и национальная идентичность. Он хорошо осознает культуру, обычаи, традиции. Это важно.

С какого времени существует суфизм в Центральной Азии?

Самые ранние известия мы встречаем, в источнике «Тарихи Гунжар» из Бухары. Он отмечал суфиев еще в начале и середине 9 века. Это были так называемые «элитные суфии», которые скорее были теоретиками. Их называли «Заххиди», т.е. аскетами, их искательство Бога было индивидуальным. А реально как организационные структуры, полноценные суфийские братства, начали действовать сразу в постмонгольское время. И кстати, Кубравиа, яссавийские и в меньшей степени накшбандийские шайхи участвовали в исламизации монгольских правителей. Это не надо забывать. И причем монгольские правители с удовольствием принимали ислам потому, что видели, что это очень организованая доктрина. Во-первых, это социальная и политическая интеграция. Племена же разные были. И вот это идея интеграции была использована многими правителями, в том числе и казахскими ханами. И второе – как социальный регулятор общества. А суфизм как социальный регулятор он очень и очень эффективный инструмент, веками проверенный.

Сейчас в обществе растет социальная дифференциация. Это видно. Многие не довольны своим положением. А вот и это есть первый шаг к этим безобразным революциям. Они не нужны нам. В момент развития нужны социальные регуляторы. Почему бы вот этот суфизм не использовать как социальный регулятор? Послушайте, что говорит Исматулла шайх, да он архаично говорит, но это так эффективно. У него хороший казахский язык. Его аргументы просты и понятны – «Алладан», «āлла берген». Нужно быть довольным этим. Но кроме того Аллах дал тебе разум, Он и руки дал. Аксыр говорит своим ученикам: «кол бутин ба? бутин», «аягын бар ма? бар», «кулагын бар ма? бар». Так действуй! И это все говорится полушутя. Я вижу это архаичная речь по сути дела. Он ведь фактический призывает к экономической активности. А что? А как иначе? Это же замечательно! Ты не взваливай все на государство: «хукиметке ишанып, баскасына ишанып кой ма, исте».
Здесь важны две вещи: работай и ищи, ищи и работай. Это простейшая, но доходчивая философия. Вот в повседневности, чем важны эти суфийские постулаты. Почему бы не использовать это? Ведь огромные деньги сжирают (как и у вас, так и у нас) эти большие и неповоротливые пропагандистские машины. Так надо оглянуться вокруг, может быть, уже есть в нашей истории, в нашей повседневной жизни, то, что полезное казахскому обществу сегодня?

Спасибо за интересную беседу. Будем ждать ваших новых интервью.

Соқыр!!!
10-12-08 13:17
Олардын не айтып жургендерін естідім, бірақ оны ұгатын жүрек козі сокырлар қалай ұгынсын...
deleted
deleted
07-12-08 16:23
Абдуллаһ Хикмет Атан

Хадис ғылымдарының докторы


ӘУЛИЕ КІСІНІ СҮЮ НЕМЕСЕ ОНЫ ЖЕК КӨРУ


Имам Бухаридің «Әс-Сахих» атты кітабында сахаба Әбу Һурайра жеткізген хадисте Пайғамбарымыз Мұхаммед (с.а.у.) былай деген:

«Аллаһ Тағала айтады: Кім-де-кім менің әулиелерімнің (достарымның) біріне дұшпандық жасаса, шүбәсіз оған Мен соғыс ашамын. Құлым өзіне парыз етіп белгілегенімнен басқа ешбір нәрсемен Маған артық жақындай алмас. Бұған қоса, құлым нәпіл (қосымша) ғибадаттармен Маған жақындай берері соншалық, нәти-жеде Мен оны сүйе бастаймын. Ал Мен оны сүйген болсам, оның еститін құлағы, көретін көзі, ұстайтын қолы, жүретін аяғы, (ойланатын жүрегі, сөйлейтін тілі) боламын. Егер Менен сұраса, Мен оған шын мәнінде (сұрағанын) беремін. Менің жанымнан пана іздесе, Мен оны қорғаймын. Өлуді қаламаған, Өзім де жаман мәмілежасағым келмеген, бірақ өлмеске шарасы жоқ мүмин (иман келтіруші) құлымның жанын алуда шешімсіз болғанымдай басқа мәселеде шешімсіз болған емеспін».

«Аллаһтың әулиесі» деген тіркес Құранда да бір ұғым ретінде орын алған. Аятта: «Біліп қойған абзал, Аллаһтың әулиесіне (досына) ешқандай қорқу жоқ, әрі олар мүлдем қайғырмайды да» делінген. (Юнус сүресі 62-аят)

«Әулие» сөзі арабшада «әулия» деген сөзден туындайды, оның жекеше түрі «уәли» болып табылады. «Уәли» дос дегенге саяды. «Дос» сөзінің мән-мағынасы «жолдас» сөзінен әлдеқайда терең. Дос деп сүйген адамды, сүйікті жора жолдасты айтады. Әрбір дос жолдас, бірақ әрбір жолдас дос емес. Достықтағы өзара сүйіс-пеншілік, сый менен құрмет жолдастықтағыдан анағұрлым көбірек тұрады. Содан болар, бұл сөз Аллаһтың әулиесі, Аллаһтың достары, яғни әрі Аллаһ Тағаланың сүйген, әрі Аллаһ Тағаланы жандарындай сүйген адамдар үшін қолданылып келеді.

Жоғарыда келтірілген хадистегі «Кімде-кім менің әулиелерімнің (достарымның) біріне дұшпандық жасаса, шүбәсіз оған Мен соғыс ашамын» деген сөйлемнің аста-рында алдымен Хазіреті Пайғамбарымыз (с.а.у.), сосын оның сахабалары, ілімге амал жасап, ден қойып ықылас танытқан үлкен Ислам ғалымдары мен мутәсау-уифтер (тариқатшылар) меңзелсе керек. Яғни, Хазіреті Әбу Бәкір, Омар, Осман, Али (Аллаһ оларға разы болсын) сынды сахабалар мен Имам Әбу Ханифа, Малик, Шафиғи, Ахмет бин Ханбал, Матуриди, Ғаззали, Нәуәуи, ибн Хажар, Қуртуби сияқты дінге берік Ислам ғалымдары мен Қожа Ахмет Яссауи, Арыстан Баб, Шах Нақшбәнді, Абдулқадыр Гәйләни, Мәулана сынды үлкен мутәсаууифтар мен аттары аталмаған қаншама Аллаһ достары болып есептелетін үлкен Ислам белсенділері бар. Демек бұл кісілерге дұшпандық жасау Аллаһқа дұшпандық жасағанмен тең, ал олармен дос болу Аллаһпен дос болу деген сөз.

Қоғамда бір қате түсінік бар. Ел-жұрт Аллаһтың әулиесі болу үшін ауада ұшу, судың үстінде жүру, адамның ойындағыны білу сияқты тылсым күшке ие болу керек деп ойлайды. Иә, бұлардың барлығы «керемет» деп аталады, әрі бір қағида ретінде «кәраматул-әулияи хаққун» яғни «әулиенің кереметі хақ» деп ақида кітаптарымызда иман етілуі тиіс мәселелердің қатарында кездеседі. Дегенмен, Исламның үлкен әулиелері бір ауыздан мынаны да айтады:

«Нағыз керемет – тура жолда (сиратул мустақимде) жүру. Яғни Аллаһтың дінімен өмір сүріп, дұрыс жолдан айрылмау. Мәселе ауада ұшу мен суда жүзуде болса, құс та ұшады, балық та жүзеді». Тіпті ақиқи әулиелерге Аллаһ Тағала тарапынан берілген бір керемет ойда жоқта жария болып қалса, олар, кешіресіздер, бір етеккір мезгілдері білініп қалған әйелдердей қатты ұялғаннан беттерінің қызаратындықтары да риуаят етіледі.

Міне, осылайша бір жұмыр басты пенденің Аллаһтың досы екенін байқаудың өлшемін Ислам діні объективті (әділ) қағидалармен байланыстыра отырып берген. Ол қағида алдымен ол адамның Құран мен сүннетке шынайы түрде байлануы мен сиратул мустақимнен айрылмауы. Осы екі нәрсені бойына сіңірген адамды біз «әулие» деп атаймыз.

Міне, бұл нағыз мұсылмандар жоғарыда хадисімізде өткендей, Құдай Тағалаға жақындағандары соншалық, Ол оларды сүйіп, олардың бейне бір көретін көздері, еститін құлақтары, ұстайтын қолдары, жүретін аяқтары, ойланатын жүректері мен сөйлейтін тілдеріне айналған. Сондықтан да, басқа адамдарға қарағанда олардың аяқтары оңайлықпен дін жолында шалыс басып тая қоймас. Алайда, біз бұл сөзімізбен олардың ешқашан күнәға бармайтындықтарын айтып отырғанымыз жоқ. Мұндай сенім Ислам ақидасына қайшы болып табылады.

Шынайы мұсылманшылық нәпсінің тәрбиеленуімен ғана болмақ. Мұны біз Құран Кәрімнің: «Күдіксіз нәпсісін (кірден) тазалағандар құтылды» (Шәмс сүресі 9-аят) деген аятынан көрудеміз. Бір адам Аллаһтың досы болуы үшін осы жолдардан өтіп, нәпсісін тәрбиелеуі тиіс. Әулиелік жүрегін дүниежан қауып алған бір адамның «Мен әулиемін» деуімен біте салатын тірлік емес. Бұл сөзді тек жүрегін жалғыз Аллаға арнаған адам ғана айта алмақ. Бұл әрине оңай емес. Бұл тынымсыз еңбектің арқасында ғана жетуге болатын – дәреже.

Қожа Ахмет Яссауидің өміріне қарасаңыз, оның бұл жолдардан өтіп, нәпсісін тәрбиелеу арқылы Аллаһ Тағалаға жақындап, Онымен дос болғандығын көресіз. Бұл Яссауидің диуани хикметтерін оқу барысында кімнің болса да назарын аудартары хақ. Өлеңдерінде жастайынан қол жеткізген рухани тәжірибелеріне тіл бітеді. Ол диуанының алғашқы бәйіттерінде сөзді былай бастайды:

«Бісмілла» деп баяндайын хикмет айтып,

Шәкірттерге дүр мен гауһар шаштым міне.

Жанды жаралап, қайғы шегіп, қандар жұтып,

Мен «Дафтар-и сани» сөзін аштым міне.

Ахмет Яссауи өз нәпсісімен күрескендігін хикметінде баяндап кеткен:

Ұстанып сүннеттерін, үмбет болдым,

Маздатып жер астынан нұрлы от лебін.

Мақамын сопылардың құрметтедім,

Жалғанның қызығынан бездім міне.

Бұруға нәпсім жолдан бекінеді,

Емінтіп, елге қадірім кетіреді.

Ол серік сайтанға да етіп еді,

Еліртпей, басын жаншып-ездім міне.

Бұл Қожа Ахмет Яссауидің 63 жасында жердің астына кіріп өмірінің соңына дейін риязатпен (нәпсімен күрес) шұғылданғандығын байқаймыз. Демек, оның өмірінде нәпсімен күресі ақтық демге дейін жалғасқан. Бұл әулиенің «Саған өлім келгенге дейін Раббыңа құлшылық ет» (Хижр сүресі 99-аят) деген Аллаһтың әміріне мойынсұнғандығының белгісі болса керек.

Қазіргі кезде кейбір мұсылман халықтары әулиелердің кесенесіне мата байлап, тас тізу сияқты Исламға жат бидғат тірліктер жасап зиярат етулері әрине дұрыс емес. Бұл Аллаһ Тағала тұрмақ, сол жерге жерленген әулиеге де ұнамсыз, әрі оны мазалайтын іс-әрекет болып табылады. Сондықтан, аталмыш орындар Исламның шеңберінен шықпай зиярат еткен абзал. Әулиелердің қабірлері мен кесенелеріне барған адам әдептілік қағидаларын сақтай отырып, білген аяттары мен дұғаларын оқып, Аллаһқа ғана дұға етуге және Одан ғана сұрап-тілеуге тиіс. Зиярат кезінде ол мүбарак тұлғаның есімін дұғасына міне былайша қосуына болады: «Уа, Раббым! Бұл кісіні сенің әулиең, досың деп білемін. Сен оны сүйесің, әрі оны ренжітпейсің. Ал мен сенің досыңның досымын және оны сүйемін. Менің дұғаларымды кері қайтармай қабыл ете гөр». Мұндай дұғаның Ислам дініне ешбір қайшылығы жоқ. Ал дәлелі жоғарыда келтірілген хадис. Себебі олар Аллаһтың достары. Аллаһ Тағала оларға ұнамсыз нәрсемен оларды ренжіткісі келмес, әрине. Олардың жандарын алудың қиын екендегін әлгі хадисте Аллаһтың өзі айтпады ма? Олай болса олардың достары да, өздері сияқты Аллаһтың достары, ал олардың дұшпандары Аллаһтың да дұшпаны болып есептеледі.

Сол үшін, Аллаһтың достарымен, мейлі тірі кездерінде болсын, мейлі өлгеннен кейін де дос болу, оларға жақын болу адамның бұл бес күндік дүниедегі орнын бел-гілеу тұрғысынан алғанда өте маңызды. Аллаһтың достарының жанынан орын алған адам ақыретіне кепіл, ал шайтан мен оның әскерінің тұзағына түскен адам ақыретін жоғалтқан болады. Қожа Ахмет Яссауи сынды әулиелерді сүю пендені Аллаһқа жақындатады. Оларды жек көру болса, Одан ұзақтатады. Демек, кең байтақ даламызға көз алартып келген бізге жат ағымдарға бой алдырып Ахмет Яссауи бабамызды жек көруіміз оның бізге соғыс ашуы дегенге саяды. Бұдан Аллаһтың өзіне сыйынамыз. Кімге Аллаһ соғыс ашқан болса, бәлесін бұл дүниеде тапқан болады. Ал ақыреті айтпаса да түсінікті.

Осы мезетті пайдалана отырып құрметті оқырмандарымызды қасиетті Рамазан айымен құттықтаймын. Бұл қасиетті ай Қазақстанымызға және де бүткіл Ислам әлеміне құт-береке алып келсін.

Әмин!



страницы:    2   1    в начало »   


Сіздің жауабыңыз
Есіміңіз:
Сіздің e-mail:
(сообщения с e-mail модерируются быстрее)
Мәтін:
Кескіндегі код:

Кодты жаңарту
 




© 2002—2017   | info@kazakh.ru   | Блог  | О проекте  | Реклама на сайте | Вакансии 
Группа Вконтакте Страница в Фейсбуке Микроблог в Твиттере Сообщество на Мейл.ру Канал пользователя kazakhru - YouTube
Создатель сайта —
интернет-траблшутер Марат Ижанов