Казах.ру
поиск по сайту и Казнету
rus / eng / kaz
Форумы
На русском языке
Қазақша сөйлесу
English talk
Правила
Поиск по разделу
Словарь-переводчик

Введите русское или казахское слово. Для ввода казахских символов нажмите цифры:
Ә2, I3, Ң 4, Ғ5, Ү8, Ұ 9, Қ0, Ө-, һ+


полная версия












Общение

Общение: Список форумов
Форум: Дін - діңгек
Тақырып: Дарын Мубаров.Ол кім?

страницы:    « в конец    87    86    85    84    83    82    81   80-71    70-61    60-51    50-41    40-31    30-21    20-11    10-1    в начало »   

Авторы Xабарлама
nurmuslim
12-07-08 23:17
Ассаламалейкум уа рахматуллахи уа баракатух !!! Бауырлар сиздер Дарын Мубаровтын лекцияларын тындайсыздар ма? Кейбір бауырлар маған оның ақидасы дұрыс емес екенін айтқан. Және де ол білдіртпей Вахаббизмді насихаттаушы деген естуім бар. Көмектесіңіздерші!!! Джазакаллаху хайран!!! Аллах сіздерге разы болсын және де иншалла сауаптан жазсын !!!


Авторы Жауап
Асылхан
Караганды
23-09-13 16:55
Дарын сектант екендерине немесе ақидасы әһлюс-суннә уәл-жамағаға сай емес екенине кандай далелдерин бар? Анау мынау айтты емес Куран хадиспен...егер далел келтире алмасандар билимсиз соз сойлеу кылмыс екенин умытпандар... ис арекетимиз Хрестиан не Яхудиге уксап кетпесин.....Куранда Бақара деген суре бар 111 аяты ( Олар: «Жұмаққа Яһуди немесе Христиан ғана кіреді» деді. Бұл олардың өз ойлары ғана. (Мұхаммед Ғ.С.) : «Егер сөздерің шын болса, дәлел келтіріңдер» де.)
шариғат
22-09-13 20:50
Дарын туралы орталық мешіт сайтында айтылға сектант уахабит деп. точка.
Акнур
aknur1988.88@mail.ru
22-09-13 18:22
Дарынга соз тигизудин кажети жок!! Коре алмайтын сумдық билимсиз адамдардың айтканы ол!! Дарынга коп коп Рахмет Алланын нуры жаусын оте билимди!!"
Омархан
15-09-13 20:39
Сонда уахабистер мұсылманға жатпағаны ма?, осы жері түсініксіздеу, секта екенін білемін.
Қазақ Адамұлы
aqiqat@gmail.com
15-09-13 14:03
Уа аләйкум әссәләм уа рахмәтуллаһи уа бәракәтуһ!
Nurmuslim бауырым, Дарын Мубаровтың ақидасы әһлюс-суннә уәл-жамағаға сай емес. http://azan.kz/faq/show/id/4355.html
Тауфиқ Аллаһтан!
Ілім іздеуші
14-09-13 21:03
Аллахтан коркындар габйттан сак болындар, айткандарын гайбат емес десендер далел кетириндер... Айт «Егер сөздерің шын болса, дәлел келтіріңдер» бақара сүресі 111 аят
Әлия
Ақтөбе
08-09-13 21:16
Сектадан сақтандыру ғайбатқа жатпайды!
Ринат
rinmumin85
06-09-13 01:57
Хадисте-Кабiр азабын шегетиндердин бири Гайбат сойлеушилер деп келген.Сондыктанда гайбаттауды кояйык мусылман бауырлар!
Ринат
rinmumin85
06-09-13 01:46
Muslim бауырым,негизинде мешiттерге барып сауат ашу курсына жазылганын дурыс,Акида,Фикх сабактарына.Ал,брак Дарыннын Акида,Фикх маселелеринде бирталай уагыздарын тындагам,сондай бир адамды адастырып жиберетиндей тукте жок,Имамдардын окытып жатканын олда окытады.Карындасымыз дурыс айтады,тырнак астынан кiр iздемей оз кулшылыгымызга ман берген жон болады!
ортаңғы жолдағы Ханафит
05-09-13 19:06
Қазір бұлардың http://islamic.kz/ ішінде Дарын жоқ!
Азамат
mr.gorodf@mail.ru
28-08-13 12:05
Ринат Абу Мухаммад, Иброгим атты патуашы. Абду Халил. Булар Ваххабистардн казирги Саляфтарн косемдери жане Дарын Мубаров та Дильмуратта бар. Джихадка катигездикке тарбиелеуде. Олардн кателиктери аспан мен коктенде асып кеткен. Олардн айткан насихаттарн куранмен пайгамбарымыздн сахих хадистарымен салыстырп корндер. Коздернди ашндар мусулман кауым. Бидгатщылар. Жалган хадистармен жастардын ойын улап жатр.
dos
sh.jandos.93@mail.ru
17-08-13 12:05
нұрмуслимбауырым естуім бар демей накты доставерный информация айтшиш ,

Данияр
daniyar_816@mail.ru
17-08-13 10:09
Біде Иса (алехи салам) мешітке кірсе онда сайтанның адамдарға уағыз айтып жатқанын көреді. Содан уағызды аяғына дейін тыңдап қараса бәрін дұрыс айтып жатыр, бір де бір қәтесі жоқ. Оған таң қалып, адамдар тарқаған соң сайтанға: \"Ей ібіліс, сен қашаннан бері елге дұрыс уағыз айтатын болғансын, сенін әрекетің керісіншіе, елді азғыру еді ғой\" дейді. Сонда сайтан мысқылдап \"Мен уағызым ауыздан шығады, ауыздан шыққан соң тыңдаушылардың да ауызда қалады, жүректеріне түспейді, жүрекке түспеген сон оған амал қылмайды. Ғылымына амал қылмағаннан залым кім бар.\" деп жауап беріпті. Дарын деген дилетант қана. салафиттердің өзі қәзір үшке бөлініп кеткен. ол сол топтың суририт дегеніне жатады. Ол әңгүдіктер Құдайды мекенге мұқтаж қылып қойған, (Құдай мына мекен, кеңістік болмай тұрып та бар болды ғой, Ол үнемі бар емес па.) және Құдайдың адамдардікіне ұқсас емес басқаша денесі бар деп есептейді (астағфирула!!!) Ол туралы интернетте материал жетіп артылады іздесеңіздер. Осында Дарынды қызғыштай қорғап отырғандар жанағы хикаядағы сайтанның жамағаты сияқты.
Данияр
daniyar_816@mail.ru
17-08-13 09:30
Сонша Дарын үшін неге қырыласындар, оның қандай адасқан ғалым екенін мына ссылкадан көріңдер http://kazakh.ru/talk/mmess.phtml?idt=69481
Айбарша
aibarsha_97@mail.ru
16-08-13 14:10
дарын мыкты имам
Abu-Muhammad
abdyrakhim@gmail.com
16-08-13 08:55
Сіздерге ең дұрысы қазіргі ілім талап етуші ғалымдардың (талабұн илим) Дилмұрат, Октам және Ибрахим ұстаздардан білім алуларыңызды ұсынамын. Бұл кісілер қазіргі заманның үлкен ұстаздарынан ұзақ уақыт бойы білім алған және ғалымдардың білім беруге болады деген рұқсаты бар ұстаздарымыз.
abdusalim
abdusalim@inbox.ru
03-08-13 05:44
ermek ahi/ antifitna kazak kumandar rinattiki duris emes
Намыской
Қазақтың бір баласы
31-07-13 21:18
Мен Дарын Мубаровтың талантын мойындайм. Соз жок енди уагыздарын керемет жеткизе алады. Алланың казакка берген бір ұлы деп айтар едім әттең тек кейбір сөздерінде біржақты көзқарас бар сиякты. Мен өзим діншіл де,тақуа да емеспін.Білмегендерімді сұрап үйреніп жүрем. Дарын ағамызға бір көңілім толмайтын жерім қазағым,ұлтым, елімнің келешегі,дәстүрім салтым откенім,тарихым деген ұллтық сөздері айтылмайды өзім естімедим.Тек айтары дін дін дін. Өзгесі оған бәрібір сияқты ел дінгекелсе болды. Ал ұлттығымыз қайда тарихымыз кайда өткеніміз бүгініміз ертеңіміз қайда….Бір ғана нәрсесін айтайын,уағыздарын жақсы көріп тыңдаймын сонда байқағаным Дарын ағамыз Музыканы толығымен харам деп есептейтін сияқты сөздерінен байкауға болад. А ол тыңдауға болатын музыка болмайтын музыка деп бөліп айтып жатса түсінер едік жалпылай койп тастаған. Содан мен КР діни баскармасының ресми сайтына кіріп музыка харамба дегенге жауап алдым Онда екі жакты пікір ашып көрсетілген жалпы музыка харам деген сөз куранда да жок пайғампардың өзі музыка тыңдаған. Сондайға карным ашады. Сөзімді Дарын ағамыздың бір сөзімен аяктайын “Мусылман бауырың туралы жаман ойламау керек.Мүмкін бір причинасы бар шығар” Иа олай шығар мүмкин
муслимка
26-07-13 22:16
Кудай сактасын! мен семьяммен Дарыннын уагыздарын тындап журсем, ол ваххабист болып шықты гой, ужас!
Халима
isa.maryiam@mail.ru
23-07-13 23:59
Ассаламагалейкум уа рохматуллах. Брат,сестралар егерде сиздер Алладан корыккан болсандар ешкашан биреуди гайбаттамайсындар.шын манинде Мусылман болсандар Акыретке сенетин Мусылмандар олай бир биринин етин жемейди СубханАллах кандай Мусылмандар сындар биз емес патуа шыгаратын ананики дурыс мынаники кате дейтин озиндики дурыс болса неге илим алмайсындар кандай кызык жансындар
Ruslan
pycukeee@mail.ru
07-07-13 18:43
Assalamualeikum. otirik bir birine soz kaitarudyn kazheti zhok, sender osy sozderinmen namaz okymai zhurgen adamdardy Islam dinin zhelkenishti kylasyndar!!! sosyn syrtynan soilemender ol kandai adam bolsada betine aityndar. anany tyndaim mynany tyndaim degenshe Kuran men Sunnettrn bilim alyndar, sol Audio zhane Vedio zapiska zhazyp aksha tauyp otyr, sender tupoisyndar!!!
білгіш
furqan.kz
05-07-13 18:04
Акжолтай
bajtasov57@mail.ru
02-07-13 09:34
Тұранда бір ел болған екен!

Өркендеп, өсіп өнген Тұран деген
Тарихта алып мемлекет болған екен.
Кезінде пайғамбарлық замандарда,
Көп нәсіл, ұлттарменен құранды екен.
Тарихтың өтіп талай оқиғасы,
Ажырап түрлі елге шек арасы.
Ішінде ерекше бір ұлты болған,
Салтты екен абыздықпен, сәуегейлік,
Сырты алтын іші күміс сөзі болған,
Отаны сөз данасы, кемеңгерлік.
Діні екен ежелден ақ Тәңір көрген,
Даналары көп болған кітап білген.
Болыпты тура жолы дін дәстүрі
Түс көргіш, екен елдің тұрғындары,
Аянмен, тағдыр болжап, өзін білген.
Көк Тәңір сыйынғаны, мұндай ұлттың,
Табынған әулие-әмби ғұрпы ма екен?
Таза ақыл, Тәңірдің өзі, себебі деп,
Аруағынан қолдауын сұрайды екен.
Жаратқан бір Құдайдың заңы емес пе?
Айналған бүгінгі шын ертең елеске.
Өсіп-өніп өркендеп жатқан елдің,
Даналары өмірден де озған екен,
Ақылсыз басшылар кеп араздасқан,
Сынағын сатып алып Құдай атқан
Талай ғасыр өзге елдің қол астында,
Көріпті тақуметін дәстүр сатқан.
Құдайым сынар халқын қалай төзед?
Төзімдерін шыңдаған ел алар кезек.
Шежіресін, тарихын қайта жинап,
Ес жиып, етек жауып, арын ойлап,
Дін дәстүрін ата жолын қуған екен.
Құдайдан пәрмен жетіп, бір заманда,
Бодандық құрсауын да бұзған екен.
Патшасын сайлап алып, кемелденген,
Дамыған елдің қатарына қосылмаққа,
Жұмылып ел билігі белін буған екен.
Ділінде Құдай сөзін қалған сақтап,
Қойсын ба Тәңір өзі тұрса жақтап.
Жаңартып қаласын да даласын да,
Іргесі мықты мемлекет болған екен.
Тойынған түгел халқы, ел билеуші,
Көріпті бұрынғы істер, салтын ерсі.
Сұрмай Құдайдан қалай болады деп,
Шақырып өзге елдерден көп кеңесші,
Өзгеше бір жоспарлар құраған екен.
Ұят деп енді мынадай ақыл парқымызға,
Әлемнің өзге тілді халқынынан да.
Тастайық ескі әдет салт пен дәстүр,
Құрайық жаңадан ұлт болып мәшһүр.
Құдайдың ұлықсатының керегі не?
Ана тіл, ділің, білім болып келеді ме?
Білімді ел өз тілін дұрыс меңгерді ме?
Онан да өзге елдің тілдерін үйренейік
Ғылымды басқа тілмен-ақ меңгерейік.
Шежіресін ал, ұлтының пайғамбардың
Дін салтын қоса алып намазхандық,
Сопылық құрып, жер кезген дініміздің,
Дәстүрі бабалардың жаңылғандық.
Бұрынғы ескі салттан бас тарталық,
Масһабы тура өзі пайғамбарлық.
Жастарды да енді үлкенмен теңгерлік,
Тізгінін шешіп, тұсаусыз бос жіберелік,
Оқытып шариғатын, қажы болып,
Ақылын айта берсін кемеңгерлік.
Сөздерінде аудармай-ақ атау, нақыл,
Үлгі алсын біздей ұлттан, тапқан ақыл.
Меңгерсін әлем білген барлық салтын,
Болашаққа жаңарған қалсын дәстүр.
Ескі ғұрып табынғанды ұмытайық,
Аруағы бабалардың болмас лайық.
Жаратылыс себеп деген керек емес!
Ондай өлген, шірігенге табынғандық,
Біздердей ақылды ұлтқа болар айып.
Ояздар бұл шешімді құп алыпты,
Қудалап ата дәстүр ескілік деп.
Сауатсыз жетім-жесір және халқын
Соттапты, заң үкімен дәстүр салтын.
Кітаптарын жазылған және алыпты.
Табынған құрбан шалып аруағына,
Жарлығы үкіметінің шыққан екен,
Өтесін айып пұлмен, қойған нарқын.
Қарсылық бас көтерген ақсақалын,
Қамапты білмейсің деп діннің парқын.
Жүгенін сыпырып алып жастарының,
Жын ойнақ болған екен тойлары да.
Құжаттап бүкіл құлшылық орындарын,
Заңмен, тиып мемлекет кемелденді,
Ата заңды меншіктеп билікте бөлектенді.
Дін заң, ділсіз білім халыққа керек пе еді?
Құдайым мұны жазасыз қойсын ба енді?
Қаһарын көктен төгіп лағынет деп,
Жіберіп түрлі ауру, қайғы қасірет кеп.
Қызы арсыз, қатыны ұятсыз, тойған елді,
Жазасы үкімделіп, Құранның қиямет деп,
Оқылды кітаптары пенденің ақирет боп.
Қайтпасаңдар ескі ғұрпың құдайшылдық,
Құлаттып аспан, көктен ұшақтарын,
Және түсіріп өліммен, жол апаттарын.
Көрсетті, қияметін ояздарға бақи етпек,
Белгісі түсекен екен елге жаратқаның .
Үкімін де, топан судың басып өтпек,
Сілкінтіп қалаларын, өртеді алаптарын.
Тоқтамай жылдар бойы болған қырғын,
Халықты да қиналтып, толғантыпты.
Бұл қандай, бізге Құдайдың назасы деп?
Ел едік өркендеген, тарихын тасқа жазып,
Қалайша бұл сынақтың сырын таппай,
Кетпекпін, ел тағдырын жаспен жазып?
Осылай кемел патшасы да толғаныпты.
Шешімін біліммен біліп, таппақ болып,
Қартайды деп, дін басын қолға алыпты.
Кеңес ашып, босатып орнын жастарына.
Жаңадан дін басшылығын сайлатыпты,
Япырымай мұндай ақыл кім ойлаған?
Ілімсіз білім сынақтарға тоқтам болған.
Масһабты жол атап, ақылға қақпан салған.
Дінде бар ма бұндай ілім ермек болған?
Жаттанды білім, іліммен соғыс ашып,
Раббысының жолын көріп, жоба алмай,
Заң ойлап Құдай ырқын жеңбек болған?
Қысқарта артын және баяндайын,
Құдаймен қарсы елдің соғыс жайын.
Халқында құтқармақ боп тартқан жапа,
Заң шығарып, ат алмақ әділ патша,
Шығарған үкім, жарлық болды қата.
Табылмай қайға-қасірет бір себебі,
Күн санап артып саны жетім жесір,
Індет боп, талай жанға тиген кесір.
Жазылғанмен түрі заң толып қалта,
Орындалмай амалдары, болған қапа.
Азып халқы, басшыларда көрді жапа.
Жаратқан да ескертусіз бермес үкім
Шешімін бұл құпияның тапқан бекем,
Мөр ашып жүректердің, шәкірт ерткен
Ол елде бір жас жігіт болған екен.
Халықты зияраттатып, тонады деп,
Жақсылар жиналып, кеңес құрып,
Айда деп итжекенге қылған үкім.
Қудалаумен мемлекеттің ояз бегі,
Қайғы жеп ажал оғын құшқан екен.
Артынан оның ерген шәкірттердің,
Кітабы, көрінген мөр хикметтердің,
Сақталып қолдарында қалған екен.
Жол тапай мұндай қыстау қияметтен,
Еске алып ескі дінін, ғұрып,салтын,
Көрсетші деп аруағына ақиреттен.
Патшаның Құдай тілегін қабыл еткен.
Жарық болып, жүрекке иман еніп,
Көрсетіпті хикметіммен аян беріп.
Аруақтың естіп, көріп хақиқатын,
Кітабын сол жігітің алған екен.
Құдайым жанға берсе иман салып,
Кәпір ғана амал қылмас, тоқтап қалыс!
Оянып патша ұйқысынан, қалам алып,
Жарлығын мынандай деп жазған екен;
Депті сөзім, халқыма да болсын жарлық,
Ғасырлар қан мен термен қорғап өткен,
Аманаты бабалар, әдет-ғұрып Құдай ісі,
Шежіреміз, дініміз тасқада жазып кеткен.
Ұмытпай ата дәстүр, салты қолға алайық!
Ақымақтық болған екен, салық салып,
Қудалап ата дәстүр беріп жарлық.
Құдайға жалбарынып жар салайық,
Себепсіз Құдай өзін жаратпапты,
Табынып, аруағын ата-ана еске алайық.
Шалынсын, барлық жерде құрбандықтар,
Садақамен арам дүниемізден тазарайық.
Осылай Алла жолында соғыс ашып,
Күнәні қанмен жуып, рухани жаңарайық.
Ашылып ордасы аруақтың әрбір үйде,
Қамшымен тазартпасақ болмас мүлде.
Оқылсын еш шектеусіз құран хатым,
Зияратап жас та кәрі әулиелер алсын атын.
Ясауи баба жолын әлемге үлгі танытайық,
Қазақ боп, Құдайымызға жалбарынайық!
Халықтың берген, жиған садақасын,
Кімге берсе халықтың еркі емес пе?
Қызғанып қызыл итке жем болғанша,
Заң шығарып қудалауды доғарайық!
Қудалап, ақсақалын, дәстүр салтын
Кітап жазған ғалымдарды жазалайық!
Жастарға ақылы толмай дінді білген,
Жарлықты және жазды шегін білген.
Сайла деп үлкендерден көпті көрген,
Ауыстырып имандарды елге күлген.
Құдайдан сұрай білген, кітап көрген
Дін басына абыздығы болсын лайық!
Ұран сап, тізгінді де қолға алайық!
Жастарға мүшелге толып, еңбек қатпай,
Ана тілден басқасын үйретуді доғарайық!
Ғалымдар Құдай өзінен сұрап білмей,
Таңбаны өзгерткеніміз, болмас лайық!
Арсыздық, жалаңаштық, жындылықты,
Заңменен тиым салып жазалайық!
Салтымыз шариғатпен, ата заң да,
Дәстүрмен, жеті жарғы болсын лайық!
Атанып әділ патша, көп толғаныпты,
Құранды қазақша тоқысын деп ел билігі,
Мемлекет дінмен бір деп, қолға алыпты.
Жазылған ата заңды қайта қарап,
Жер ана меншігі деп ел жұртымының,
Осылай жарлықтарын көп жазыпты.
Орындатып ояздарға көп жарлықты,
Ат қалып, артында кемеңгер әділ патша
Құдайда қайтып алып, үкім лағнетін,
Қайтадан тыныштық заман болған екен.
Аруақпен жалғап өткен ақиретін,
Тұранның ортасында қылған мекен.
Ол елде қой үстінде бозторғайлар
Ән салып жұмыртқалап жатқан екен.
Осылай бабалардың дәстүрі ізіменен,
Болашаққа қарай сапар шегуменен,
Насихат тарих өткен баяндадым.
Астарлап Абай-Шәкәрім сөзіменен,
Жалған емес, естіген көзім көрген.
Үлгісі тарих шежіре болсын дедім,
Жетесіне жетпей жатқан ел биліктің,
Санасына сөзі Құдай қонсын дедім!

Кенжебек
tokssanbaev1990@mail.ru
01-07-13 23:21
Ас саляму алейкум ! Букил снг де ТОЛИБУЛ ИЛИМДЕР гана бар! ал Уламалары кайда кетти десем бари мына жерде отыр екенгой )) Билимсиз сойлегенди кашан токтатады екнсиндер Алдыда АХИРЕТ бар екенин умытып кетиндерма алде ??? Кишкене болсын Алладан корыкпайсындарма !
Қазақ Адамұлы
29-06-13 17:51
Уа аләйкум әссәләм уа рахмәтуллаһи уа бәракәтуһ!

Имам Әбу Ханифа:
«Кім: «Мен Раббымның қайда екенін: аспанда ма, әлде жерде ме, білмеймін», – десе, күпірлік (куфр) жасады. Бұл: «Аллаһ `Аршқа (тақ)» көтерілген, алайда мен тақтың қайда екенін: аспанда ма, әлде жер де ме, білмеймін», – деген адамға да қатысты» («Әл-фиқһ әл-әсбат» 46).

Расында, бұл Абу Ханифаға жабылған жала. «әл-Фиқһ әл-Әбсатты» әйгілі өтірікші Абу Мутыъ Аль-Балхи риуаят етеді.
Имам Ахмад Ибн Ханбал: «Ол кісіден еш нәрсе риуаят етілмеуі керек», – деп айтады.
Яхья Ибн Маъин: «Ол еш нәрсе тұрмайды», ал басқа бір риуаятында: «әлсіз», – деген.
Имам Абу Давуд: «Оның хадисін адамдар тастаған», – дейді.
Абу Хатим Ар-Рази: «мурджит, өтірікші», – деген.
Имам Аль-Бухари: «ол кісі - әлсіз, ол басына келгенді айта береді», – деген.
Имам Ан-Насаи: «ол кісі - әлсіз», – деген.
Осы риуаяттарды «Мизан уа Аль-Иътидаль», «Лисан Аль-Мизан» кітаптарынан табуға болады.

Имам Аз-Захаби: «Хадистерді жаттауда әлсіз еді» – деп айтады. [Мизан уа Аль-Иътидаль 2/339]
Ибн Хаджар Ал-Асқаляни: «Имам Аз-Захаби ол кісіні өтірік хадис шығарған», – деген. [Лисан уа Аль-Мизан 3/346]

Тағы да Әбу Ханифа былай деген: «Негізінде, Пәк Аллаһ Тағала жерде емес – аспанда». Негізі бұл риуаятты Ибн Қайим «Иджтима’ әл-джуйуш әл-исләмийя» кітабының 98 бетінде келтіреді. Осы риуаятты Абу Ъисма Нух Аби Марьям жеткізеді.

Осы cөздерді Ибн Хаджар Ал-Асқаляни «Тахзиб ал-Тахзиб» 4-том, 247-248 беттерінде келтіреді:
Имам Бухари айтты: Абдуллах Ибн Мубарак Уакиъаға айтты:
«Бізде Абу Ъисма деген шейх пайда болды. Ол өз ойынан хадис шығаратын еді».
Тағы Имам Бухари: «құрыған адам», – деп айтты.
Абдуллах Ибн Мубарак: «оны әлсіз деген. Оның риуаят еткен хадистерін жек көремін», - деген.
Ибн Хиббан: «"жинаушы" деген атқа ие болған. Барлық нәрсені жинады, тек шыншылдақтан басқа», – дейді.
Имам Хаким: «Құран оқудың абзалдығы жайында хадис шығарған». – деген.
Имам Ахмад: «жаман нәрселерді риуаят етеді», – деп айтты.
Яхья Ибн Маъин: «Ол - еш нәрсе емес және оның хадистері жазылмайды». – деген.

Аллаһқа мадақ!
Saira
Saira_kz
13-06-13 21:27
Ей,Аллаhем осi жердегi озiне шынайы иман келтiрген мусылмадар ушiн озыннен жарылкау тiлеп пана сураймен,ал дарын устазды гайбаттагандар алладан коркпайсындар ма!сендер дарын устаз сиакты кундерiн тахажутпен отiп жатыр ма,кiшкене бiр бiлгенimiз болса аллhтан коркпай устаздарды жамандап шыга келемiз,сендерде дарын устаз сиакты бiлim барама!кане кайсын 30 пара куранды жаттап ,тапсирлеп калыкка жеткiзе аласындар жок ол колдарыннан келе коймас сол бiлiмсiздiгтен сол кiсiнi кайбаттап iштерiн тарылып бара жатпай ма оздерiне бiр уакыт есеп беретин кундер сендерде жок шыгарау оз-оздерiннен есеп Ала алатын болсандар куна жасамас едiндер,дарын устазга аллаh разы болсын сiздiн бiлмiнiзге тантымын,аллаh сiздiн дареженiздi буданда жогарыга котерсин ,сiз бiздiн козымызды ашкан жанашырымызсыз

Ishin_bolbosun
12345@mail.ru
06-06-13 23:09
ауреки ауреки ауреки ∙ ё е | | { {♫♫♫♫☼☼☼☼☺6☺661♠
Асылхан
Караганды
24-05-13 18:57
Ас-саляму алейкум! Дарын ұстаздың жаңа дәрістерін ұсынамыз http://furqan.kz/
Данияр
orazov90@mail.ru
22-05-13 20:49
Дарын узтазбен калай хабарласуга болады! казир ол Казакстандама?
жамагат
19-05-13 13:50
Мечеть сайтынан издендер суракка жауап, бул жер толган фитна екен!
Aslanbek Abu AbdurRaxman
abdul_raxman
17-05-13 09:41
Хасан Аль Басри айтады: " Біз ештеме билмей коп күле беремиз, ал егер Аллах біздін жақсы амалдарымыздын біреунде қабылдамаған болса ше?!".

Шейх Абдрозық айтады : "Біздін Дініміз түстер ге оқыйғаларға құралмаған, Біздін дініміз Құран жане Сүннетке құралган"- дейді.

Имам Ибн Қойюм РохимахУллах! айтады: "Ман тарока аддалил факад долла ассабил - Кім далелді тастаса ақиқатында ол адасты ".

Ибнуль Койюм рахимахУллаху Тагала: Ассаъадату куллуха филь ъильми уа маа иякътадыыхи уа Аллаху юаффикъу ман иящаа. Уа рогиба аксарун нааси ъан иктисаби хазихи ассаъада - Бақыттылық онын барлығы білімде жане сол білім талап еткен нарселерде (яғни амалда) бірақ (Аллаху юаффикъу ман иящаа) Аллах сол білімге Озі қалаған пендесін жолға бастап қояды. Бірақ адамдардын көбісі осы бақыттылықты алудан, жинаудан бас тарты.

Білім талап қылудан ешкімнін нафсісі жоғары емес!!! Білім талап қылу үлкенге де, кішіге де фард!!! Басқалары сенен бас тартса да, сені тастап қойса да, білім талап қылуды сен тастамасан, ол сені тастамайды, жане білімнін мақсаты ол көп оқып, көп жаттау емес, ол сол біліп, үйренген нарсене сай ъамал ету. Раббымыз барімізге білім талап қылуды женілдетсін! Аллахумма амиин! Түсинетін адам түсінді, түсінбеген адамға айтар сөзім жоқ!! БарокАллаху фикум!!!
Aslanbek Abu AbdurRaxman
abdul_raxman
16-05-13 18:54
Хасан Аль Басри айтады: \" Биз ештеме билмей коп куле беремиз, ал егер Аллах биздин жаксы амалдарымыздын биреунде кабылдамаган болса ше?!\".
Шейх Абдрозык айтады : \"Біздін Дініміз түстер ге оқыйғаларға құралмаған, Біздін дініміз Құран жане Сүннетке құралган\"- деиды.
Имам Ибн Қойюм РохимахуАллах! айтады: \"Ман тарока аддалил факад долла ассабилөКім далелді тастаса ақиқатында ол адасты\".
Ибнуль Койм рахимаху Аллаху Тагала: Ассаъадату куллуха филь ъильми уа маа иякътадыыхи уа Аллаху юаффикъу ман иящаа. Уа рогиба аксарун нааси ъан иктисаби хазихи ассаъада - Бакыттылык онын барлыгы билимде жане сол билим талап еткен нарселерде (ягни амалда) бирак (Аллаху юаффикъу ман иящаа) Аллах сол билимге Ози калаган пендесин жолга бастап кояды. Бирак адамдардын кобиси осы бакыттылыкты алудан, жинаудан бас тарты.
Билим талап кылудан ешкимнин нафиси жогары емес!!! Билим талап кылу улкенге де, кишиге де фард!!! Баскалары сенен бас тартса да, сены тастап койса да, билим талап кылуды сен тастамасан, ол сены тастамайды, жане билимнин максаты ол коп окып, коп жаттау емес, ол сол билип, уйренген нарсене сай ъамал ету. Раббымыз баримизге билим талап кылуды женилдетсин! Аллахумма амиин! Тусинетин адам тусинди, тусинбеген адамга айтар созым жок!!
Aslanbek Abu AbdurRaxman
abdul_raxman
16-05-13 18:21
Аса Мейірімді, ерекше Рақымды Аллаһтың атымен!
Ғалымдардың таухид туралы айтқан
сөздерінен үзінді
1. “Расында, құлшылықта Аллаһқа өзге біреуді серік қосқанға, Ол разы болмайды. Ол (серік) жақындатылған періште болсын, (елдерге) жіберілген пайғамбар болсын – (бәрібір). Бұған дәлел Аллаһтың келесі сөздері: «Расында, мешіттер (мәсәжид) Аллаһтікі. Сондықтан, Аллаһпен бірге ешкімге құлшылық та қылмаңдар, дұға да етпеңдер» (Жын сүресі, 18-аят)“.
Шейхул-Ислам Мухаммад ибн Суләйман әт-Тамими
2. “Аллаһ Тағала адам баласына Аллаһпен қатар басқа біреуге немесе басқа бір нәрсеге дұға етуді тыйым салды. Аллаһ Тағала Өзі разы болмайтын нәрселерін ғана тыйым салады ғой, субханаһу уә та’ала. Аллаһ Тағала былай деген: «Егер қарсы келсеңдер, Аллаһ сендерге мұқтаж емес. Ол құлдарының қарсылығын ұнатпайды. Егер шүкірлік етсеңдер, сендерге разы болады» (әз-Зумар сүресі, 7-аят). Сондай-ақ Аллаһ Тағала былай деген: «Сендер оларға разы болсаңдар да, Аллаһ бәрі-бір бұзық елге разы болмайды» (әт-Тәуба сүресі, 96-аят)“.
Шейх Мухаммад ибн Солих әл-`Усәймин
3. “Аллаһ бұйырған ең ұлы нәрсесі – бұл таухид, яғни Аллаһты құлшылықта жалғыздау. Аллаһтың тыйым салған ең ұлы нәрсесі – ширк, яғни Аллаһтан басқа біреуге құлшылық жасау, дұға ету. Бұған дәлел Аллаһтың келесі сөздері: «Аллаһқа құлшылық етіңдер, әрі Оған ешкімді серік қоспаңдар» (Ниса сүресі, 36-аят)“.
Шейхул-Ислам Мухаммад ибн Суләйман әт-Тамими
4. “Аллаһтың ең үлкен бұйрығы – таухид. Өйткені Аллаһтың хақысы – ең ұлы (алдыңғықатарлы) болып табылады. Егер адам осы мәселеге қатысыты немқұрайлық танытса, ол ең ұлы мәселеге қатсыты немқұрайлық танытқан болады, ал бұл – Ұлы да Құдіретті Аллахтың таухиді (құлшылықтағы жалғыздығы). Аллаһ Тағала былай деген: «Шын мәнінде, ширк – ең ұлы зұлымдық!» (Луқман сүресі, 13-аят).
Сондай-ақ, Аллаһ Тағала былай деді: «Ал кім Аллаһқа серік қосатын болса, өте алыс адасумен адасады» (Ниса сүресі, 116-аят).
Тағы да Аллаһ: «Ал кім Аллаһқа серік қосса, ұлы күнә жасаған болады», - деді (Ниса сүресі, 48-аят).
Сондай-ақ, Аллаһ Тағала былай деді: «Расында, кім Аллаһқа серік қосса, оған Аллаһ Жәннатты харам етеді, әрі оның орны Тозақта болады. Залымдар үшін еш көмекші болмайды» (Мәида сүресі, 72-аят).
Және Аллаһ былай айтты: «Расында, Аллаһ Өзіне серік қосқанды кешірмейді де, одан кішісін қалағанына кешіреді» (Ниса сүресі, 48-аят).
Пайғамбарымызға (оған Аллаһтың игілігі мен сәлемі болсын): “Ең ауыр күнә қандай?” – деп сұрақ қойылғанда, ол былай жауап берді: «Сені Аллаһ жаратқанына қарамастан сен Оған серік қосқаның» (Бухари 6861, Муслим 86).
Сонымен бірге, имам Муслим Джәбир ибн ‘Абдуллаһтан (оған Аллаһ разы болсын) мынадай хадис келтіреді: Аллаһ елшісі (оған Аллаһтың игілігі мен сәлемі болсын) былай деді: «Кім Аллаһпен Оған серік қоспаған күйде жолықса – Жәннатқа кіреді, ал кім Аллаһпен Оған серік қосқан күйде жолықса – Тозаққа түседі» (Муслим 93).
Сонымен қатар, пайғамбарымыз (оған Аллаһтың игілігі мен сәлемі болсын): «Кім Аллаһқа серік қосқан күйде қайтыс болса, Тозаққа түседі» - деген (Бухари 4497)”.
Шейх Мухаммад ибн Солих әл-`Усәймин
5. “Кімде-кім Аллаһқа ғибадат етпесе, сол тәкәппар кәпір. Кімде-кім Аллаһқа ғибадат етіп және тағы басқа біреуге ғибадат етсе, сол кәпір мушрик (көпқұдайшыл). Ал кім тек жалғыз Аллаһқа ғана ғибадат етсе, сол ықыласты мұсылман болып табылады“.
Шейх Мухаммад ибн Солих әл-`Усәймин
6. “Білгін, құлшылық таухидсіз құлшылық деп аталмайды. Егер сен, ширк ғибадатқа араласса оны бұзатынын, амалдарды жойып жіберетінін және пендені Отта мәңгі қалуға душар ететінін білсең, оны (таухидті) үйрену – сенің ең маңызды міндетің екені енді саған айқын болды. Мүмкін Аллаһ сені ширк деп аталатын оқпаннан құтқаратын шығар. Аллаһ Тағала бұған қатысты былай деп айтты: «Расында, Аллаһ Өзіне серік қосқанды кешірмейді де, одан кішісін қалағанына кешіреді» (Ниса сүресі, 48-ші және 116-шы аяттарында)“.
Шейхул-Ислам Мухаммад ибн Суләйман әт-Тамими
7. “Егер адам Аллаһқа серік қоса, оған кешірім мен мейірім есіктері жабылады, себебі таухидті ұстанбаған адамға ізгі істердің бірі де пайда әкелмейді және ешбір қиыншылық оның күнәсінің кешірілуіне себеп болмайды. Ал Қиямет Күні ондай кісінің шапағат ететіні де, ешбір жақын досы да болмайды. Дәл осы себепті Аллаһ Өзіне серік қосатын әрбір адамды ұлы күнә жасап, өте ауыр қылмыс жасады деп айтты“.
Шейх ‘Абдур-Рахман әс-Са‘ди
8. “Ешкімге көмек көрсете алмайтын, топырақтан жаралған,қай жағынан алып қарасаң да кемшіліктерге толы, өзіне де, өзіне ғибадат етіп жатқандарға да пайда мен зиян тигізе алмайтын, өмір мен өлім және қайта тірілту құдіретіне ие емес жаратылысты, барлық жағынан кемелдікке Ие болған, Өзінің жаратқандарына мұқтаж емес, пайда мен зиян әкелетін, қалағанына ризық беріп, қаламағанына ризықтандырмай қоятын, Жалғыз, мақұлықтарға нығмет беретін Жаратушымен теңестіруден асқан қандай әділетсіздік болуы мүмкін?! Бұдан асқан жан түршігерлік әділетсіздік болар ма?“
Шейх ‘Абдур-Рахман әс-Са‘ди
9. “Егер кісі Аллаһпен қатар Иса пайғамбарға немесе басқа жаратылыстарға ғибадат етер болса, Аллаһ оны міндетті түрде Жәннат бақтарынан айырып, орнын Тозақ оты етіп қояды. Ол жаратылысты Жаратушымен теңестіріп, ғибадат рәсімдерін басқаға арнады, алайда ол сол ғибадатты Аллаһқа ғана арнауға жаратылған еді ғой, ол соны тіптен лайықсыз біреуге арнап жатыр. Сондықтан ондай кісі Тозақ отында мәңгі азапқа салынуға лайықты. Мұндай қылмыскерлерді Аллаһтың азабынан ешкім құтқара алмайды, тіпті оның басына түскен нәубетті ешкім азғантай болса да кеміте алмайды“.
Шейх ‘Абдур-Рахман әс-Са‘ди
10. “Аллаһ Тағала Өзіне ешкімді теңеп, серік қосуды тыйым салып және Жалғыз Өзіне ғана ғибадат етуді бұйырғаннан соң, Ол бұны діни үкім ретінде хабарлады. Осы үкім бойынша аспанда да, жер бетінде де тірі болсын, өлі болсын – ешкім ғибадат пен тәңірлік сипатқа лайық емес. Бұған лайықты Өз жаратылыстарына мұқтаж емес Жалғыз Құдай – тек Аллаһ қана. Ол ең кемел сипаттарға Ие, ол сипаттар мінсіз және жаратылыстың сипаттарына ұқсамайды. Ол Өз құлдарын көз көретін әрі көрмейтін ризықтармен ризықтандырады. Ол жаратады, ризық береді және қалаған ісін жасайды. Ол жалғыз Өзі ғана бүкіл әлемдегі болып жатқан құбылыстарды басқарады және Онымен осы билікті ешкім бөліспейді“.
Шейх ‘Абдур-Рахман әс-Са‘ди
11. “Шын мәнінде таухид, хақылардың ішіндегі ең ұлығы және міндеттердің ішінде ең ұлығы. Себебі Аллаһ Өзінің мына бір сөзін содан бастады:«Оған еш нәрсені серік қоспаңдар, әрі ата-аналарыңа игілік жасаңдар» (Ән`ам сүресі, 151-аят). Бұл аятта Аллаһ Тағала ең маңызды нәрседен бастап, содан кейін маңызды мәселені айтты“.
Шейх Салих ибн Фаузан
12. “Таухид бүкіл құлдар үшін ең ұлық міндет болып табылады. Раббымыз таухидтің мақтаулы іздері мен керемет нәтижелері үшін ол туралы өте жиі айтады. Таухидтің керемет іздерінен асқан, таухидтен шығатын әртүрлі артықшылықтан асқан еш нәрсе жоқ. Расында, осы дүние мен о дүниенің ең жақсы ізі – бұл таухид және оның артықшылығы“.
Шейх Мухаммад Са’ид Раслан
13. “Шынында, біз тамақ пен сусынды ішіп-жеуден гөрі таухидті (оқып-үйренуге) қаттырақ мұқтажбыз“.
Шейх Хайсам Сархан
Және соңында әлемдердің Раббысы Аллаһқа мадақ айтамыз!


Aslanbek Abu AbdurRaxman
abdul_raxman
16-05-13 18:19
Аллаһ тағаланың құлдарындағы хақысы
Аса Қамқор, ерекше Мейірімді Аллаһтың атымен.
Әлемдердің Раббысы Аллаһқа барлық мақтау мен мадақтар болсын, әрі Мұхаммедке, оның отбасына және оның сахабаларына Аллаһ тағаланың
салауаттары мен сәлемдері болсын!
Ұлы Аллаһ тағала мейірімін төгіп, “Аллах тағаланың құлдарындағы хақысы”-деген дәрісті, дыбыс күйде Әбу Салих бауырымыз дайындап,оріс тілінде бұл лекциясы бүкіл жер бетіндегі орыс тілдес мұсылмандар арасында өте кең таралып кетті. Бұл дәріс тақырыбы өте маңызды болғандықтан, әрі Ислам дінінің негізі болып табылғандықтан, мен Ұлы Аллаһ тағаланың мейірімімен бұл лекциясын орыс тілінен қазақ тіліне аударып, жазбаша түрде шығаруға әрекет жасадым. Әбу Салих бауырымыздың дыбыс күйде лекциясын стилінен алыстамай, тыңдаушыға қалай жеткізілген болса, тура сол қалпында баспаға шығаруға әрекет жасап, кейбір айтылған оқиғаларды ғана тастап, кейбіреулерін ғана баспаға шығаруға әрекет жасадым. Сонымен қатар сөздерді қайталамау мақсатында кейбір жерлері сәл ғана қысқартылып, кейбір сөздерді ауыстырып, лекциясынан тыс дәріс тақырыбына байланысты кейбір аяттарды қостым.
Сөзімнің соңында пайғамбарымыз (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын): “Адамдарға алғыс білдірмеуші Аллаһқа да алғыс білдірмейді”-деген. Мен осы хадиске ере тұра, осы жолдауды шығаруда және оны таратуда жәрдем беріп, ат салысқан және болашақта ат салысатын жандардың бәріне де алғыс жолдағым келеді.
Әсіресе осы жұмысыма көмекші құрал болған “Права Аллаха на Его рабов”-деген дәрісті, дыбыс күйде дайындаған Әбу Салих бауырымызға да
үлкен алғыс жолдаймын.
Аллаһ тағаладан Оның есімдері мен сипаттары арқылы осы ісімді пайдалы етуін, әрі бұл еңбегім үшін үлкен сый беруін сұраймын. Мұхаммедке, оның отбасына және оның сахабаларына Аллаһ тағаланың салауаттары мен сәлемдері болсын!
Азамат Сопиев Қайрат ұлы.
30.09.2009 ж.
Аса Қамқор, ерекше Мейірімді Аллаһтың атымен.
Оны дәріптеп әрі Одан жәрдем мен кешірім сұрап жалбарынатын Аллаһқа барлық мақтау мен мадақтар болсын. Жанымыздың жамандықтары мен жаман іс- амалдарымыздан Аллаһқа сиынып, Одан пана тілейміз. Кімде-кімді Аллаһ тұра жолға бастаса, онда оны ешкім де адастыра алмайды. Ал кімде-кімді адастырса, онда оны тура жолға салар ешкім жоқ . Біз Аллаһтан өзге құлшылыққа лайық ешкім жоқ екеніне, Оның серігі жоқ әрі жалғыз екеніне куәлік етеміз, сондай-ақ Мұхаммед Оның құлы әры елшісі екеніне куәлік етеміз.
Бүгінгі дәрістің тақырыбы қазіргі замандағы мұсымандардың қатты ауруға дұшар болуы себепті, осы дәрістің шипа болуын Аллаһ тағаланың мейіріміне үміт қыламын. Бұл ауру себебінен ислам дініндегі мұсылмандар қатты болініске дұшар болды. Ешқашан мұсылмандар соншалықты Аллаһтың дінінен және пайғамбарымыздың жолынан алыстамаған еді, қазіргі біздің заманымыздай сияқты. Мүмкін осы сабақтан кейін жүректерінде тамшы салмағындай ықыласы бар адамдар, бізден бұрын дінді қабылдағандардың сөздерін қайталайтын шығар. Бұл ұлы сөздер пайғамбарлар және тақуа мұсылмандар өздерінің діндерінде ықыласты болғандардың сөздері:
“Естідік те бой ұсындык. Раббымыз! Сенен жарылқау тілейміз, қайтып барар жеріміз де Сенің алдың“-дейді. (Бақара сүресі 285 аят).
Имам Бұхаридың және имам Муслимнің сахих хадистердің жинағыда, Муаз ибн Жәбәлдің сөздерінен міна хадисті келтіреді: Муаз ибн Жәбәл бірде Аллаһ елшісімен (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын) бірге есекке мінгесіп келе жатқанда, онда пайғамбар (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын) “Әй, Муаз! Аллаһ тағаланың құлдарындағы хақысы және құлдардың Аллаһтағы хақысы туралы білесің бе?”- деп сұрағанын әңгімелейді. Сонда Муаз: “Аллаһ пен Оның елшісі оны артық біледі”-деп жауап берген. Пайғамбарымыз (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын): “Аллаһ тағаланың құлдарындағы хақысы-құлдардың тек Аллаһқа құлшылық қылып, Оған серік қоспауы. Ал құлдардың Аллаһтағы хақысы-кімде-кім Аллаһқа серік қоспаса, сол адамды азаптамауы“-дейді. “Осы жайлы адамдарға хабар берейін бе”-дейді Муаз.”Жоқ”-дейді Аллахтын елшісі (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын) өйткені олар өз-өздерін тыныштандырады”-деп жауаб
берген. Бірақ Муаз білімді жасырудан қорқып өлімінің алдында бұл хадисті жеткізеді.
Аллаһ тағаланың құлдарындағы хақысы-құлдардың тек Аллаһқа құлшылық қылып, Оған серік қоспауы. Бүгінгі біздің дәрістін өзегі де осы болмақ.. Егер Аллаһ тағала қаласа осы тақырыпқа байланысты біраз мәселелерді қарастырып өтеміз.
1) Құлшылық деген не?
2) Кімге біз құлшылық қыламыз?
3) Кім құлшылыққа лайықты?
4) Не үшін біз құлшылық қыламыз?
5) Қандай бейнеде біз Аллаһ тағалаға құлшылық қыламыз?
Ал енді, Аллаһтан жәрдем сұрап, бізден кімде-кім ақиқатты естігеннен кейін, соның артынан ергендерден қылсын деп сұрайық .
1) Құлшылық деген не?
Құлшылық сөзі, оның тілдік мағынасы бойұсынушылық және тағыда баскалар, бірақ бізге бұйырған нәрсе-ол бойұсынушылық, бағынушылық және Аллаһ тағалаға сүйіспеншілікті білдіреді. Ибн Таймия: “Құлшылық-ол амалдар мен сөздер, жасырын болсын, ашық болсын, Аллаһ жақсы көретін разы болатын”-деп айтқан. Намаз сияқты, қажылық , әке-шешеге бағыну, жақсылыққа шақыру, жамандықтан қайтару, көршілермен жақсы қарым-қатынаста болу, осының барлығы құлшылық . Сонымен қатар Аллаһты және Оның елшісін жақсы көру, Аллаһ үшін жақсы көру, Аллаһ үшін жек көру, үміт, қорқу-барлығы осы құлшылық.. Демек, құлшылық мұсылманның бүкіл өмірін қамтиды.
Имам Муслимнің хадистердың жинағында Абу Зардың сөздерінен міна хадисті келтіреды: ” Бір күні Аллаһтың елшісіне (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын) кедей мұсылмандар келіп: “Ей Аллаһтың елшісі! Шын мәнінде байлар өздерінің сауаптарымен бізден озды. Олар біз сияқты намаз оқиды, біз сияқты ораза ұстайды, бірақта оларда артықшылық бар, бірақта оларда озушылық бар, олар біз бере алмайтын садақаны береді”-деп айтады. Сонда Аллаһтың елшісі (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын): “Сендерге Аллаһ тағала садақа беру мүмкіндігін бермеді ме? Шын мәнінде әрбір тасбих-садақа, (Субханаллаһ-деп айттың-садақа) әрбір такбир-садақа, (Аллаһу Акбар-деп айттың-садақа) әрбір тахмид-садақа, (Алхамдулиллаһ-деп айттың- садақа) әрбір таһлил-садака, (Ля иляһа илла Аллаһ-деп айттың-садака). Жақсылыққа шақыру, жамандықтан қайтару-садақа, тіпті сендердің біреуің әйелімен жеке қалуы садақа”-дейді. Сахабалар таң қалып: “Егер біздің біреуіміз барып, өз нәпсісін әйелімен қандырса, оған осы ісі үшін садақа болады ма?”-дейді. Аллаһтың елшісі (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын): “Егер сендердің біреуің өз нәпсісін харам жолмен қандырса, оған осы ісі үшін күнә болады ма? “Ия”- деп жауап береді-мұсылмандар.”Сол сияқты, егер сендердің біреуің өз нәпсісін халал жолмен қандырса, оған осы ісі үшін садақа болады”-деп жауап берген.
Осы хадистен пайда алатынымыз, мұсылманның бүкіл өмірі құлшылық , керек десе, әйелімен жеке қалуы да. Осы нағыз иман, ал осы иманның мағынасы-бүкіл өмірің теққана әлемдердің Раббысы үшін болу керек. Ал, осыны құптайтын дәлел Аллаһ тағаланың сөзі:
Айт: “Намазым, құлшылығым, тіршілігім және өлімім бүкіл әлемнің Раббы Аллаһ үшін “- де. ( Әнғам сүресі 162 аят ).
Иманның мағынасы, қашан Аллаһ: “Мен әмір еттім, Мен тиым салдым”-деп айтса. Сонда адам баласы: “Естідім де бойұсындым”-деп айтады.
Қашан адам баласы Раббысының әмір еткеніне бойұсынса, Оның тиым салғанына жоламаса және Аллаһ ол үшін орнатқан шекарасында тоқтаса, сонда ғана адам баласы өз мақсатына жетеді. Ал, мұсылманның мақсаты мейірімділік, сүйіспеншілік және Раббысының ризалығы.
Біздің заманымызда адамдардың көпшігі нағыз ақиқат құлшылығынан алыстады. Әлемдердің Раббысынан басқа, кімге қаласа құлшылық қылады. Адамдардан кейбіреулері, көптеген құлшылықтардың түрлерін өзгертті. Оларды Аллаһқа арнамайды, барлық құлшылықтарға теққана Аллаһ лайықтығына олар ұмытты. Құрбандық шалса Аллаһқа емес, нәзір берсе Аллаһқа емес, ант етсе Аллаһқа емес, немесе жәрдем сұраса Аллаһтан емес, немесе дұға қылса Аллаһқа емес, немесе пана сұраса Аллаһтан емес.Шын мәнінде, миллиондаған адамдар Дагистанда, Татарстанда, Қазақстанда, Азияда әр-түрлі қабырларға, кесенелерге, мололарға барып жүріп, және басқа мұсылмандарды үйрете тұра: “Қашан сенде қиын жағдай болса, қабырлардан жатқандардан сұра”-дейді.
Мұсылмандар! Ешқашанда пайғамбарлардан және өлілерден сұрамаңыздар, теққана Мәңгі, Өлмейтін, сондай бүкіл әлемнің Басқарушысы Аллаһтан сұраңыздар. Бүкіл әлемдердің Раббысы Аллаһ:
“Егер Аллаһ саған бір зиян жеткізсе, сонда оны Алладан басқа айықтырушы жоқ“-дейді. ( Юныс сүресі 107 аят ).
Адамдардың кейбіреулері: “Бүкіл тірі жәндіктердің аса көрнекті адамдары бар, орынбасарлар, әулиелер және осы аса көрнекті әулиелер, орынбасарлар бүкіл әлемді басқарады және бүкіл өміріңді жеңілдетеді”-дейді. Сондай сөздерді Азия елдерімізде көп кездестіреміз. Алайда, Аллаһ тағала:
“Айт:( Мухаммед) Барлық іс Аллаһтың еркінде“-деп айт. ( Әли Ғымран сүресі 154 аят).
Сондықтан Аллаһтан басқа ешкім де өміріңді жеңілдете алмайды,әулиелер болсын, әруақтар болсын, тіпті Аллаһтың елшісі Мухаммед (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын), өзінің өмір сүрген уақытында немесе өлімінен кейін ешнәрсені өзгерте алмайды да жеңілдете алмайды. Аллаһ тағаланың жаратылыстарынан ең жақсырағы емес пе? Аллаһ тағала оны барлықтарымыздан ұлықтадығой, бірақта Аллаһ тағала өзінің елшісіне айтты:
” Ешбір іс сенің еркіңде емес“. ( Әли Ғымран сүресі 128 аят).
Жақсы болсын, жаман болсын, бірнәрсені өзгертуге сенің ешқандай мүмкіндігің жоқ..
Аллаһ тағала басқа пайғамбарларға айтқан нарсены, біздің пайғамббарызмыз Мухаммедке (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын)- де осыны айтқан және бұл нәрсе әр қайсымызға тиісті:
“Шын мәнінде саған әрі сенен бұрынғыларға: “Егер Аллаһқа ортақ қоссаң, әлбетте амалың жойылады және анық зиянға ұшыраушылардан боласың“- деп уахи етілді. (Зумар сүресі 65-66 аят).
Адамдардың кеібіреулері құлшылық деген нәрсені дұрыс түсінбейді, құлшылық олардың түсініктерінде-бұл намаз, ораза, қажылық болды, осымен бітті. Кейбір кезде біз адамдарды мешітте көреміз, олар намаз оқиды, ораза ұстайды, қажылық қылады, бірақта бұл кісіні, қашанда далада кездестірсек, оны тану қиын. Оның әйелі, қыздары жарты жалаңаш, ол қарызға процентке береді, кредит алады, адамдарды алдайды, пара алады, арақ-темекілерді сатады, зина жасайды, ата-анамен және көршілермен жаман қарым қатынаста болады. Сен бұл кісіні мешітте көрген сияқты салыстыра алмайсын, ол кісі тіпті басқаша. Ол кісі өте қысқаша түрде құлшылықты түсінеді. Біз айттып кеттікқой, мұсылманның бүкіл өмірі-құлшылық . Ата-аналармен жақсы қарым-қатынаста болу- құлшылық , барлық жағынан шыншыл болу- құлшылық , барлық жағынан ықыласты болу- құлшылық , өз мұсылман бауырына күлімсіреп қарау-құлшылық , онымен қолұстасып амандасу- құлшылық , өзінің көзқарасын бөтен әйлдерден сақтау- құлшылық , бірақта олар құлшылық деп-ол намаз, ораза, қажылық болды осымен бітті.
Аллаһ тағала осындай адамдарға:
“Сендер Кітаптың кейіне сеніп, кейіне қарсы келесіндер ме?”-деп сұрақ қояды. (Бақара сүресі 85 аят).
Бауырларым! Құлшылық-ол біздің өміріміздің кішкентай бір бөлігі емес, жоқ , керісінше, бұл себеп, бұл негіз. Аллаһ осы себепті жаратылыстарды жаратты, аспандарды, жерді, жаннатті, тозақты жаратты, осы себепті Аллаһ кітаптарды түсірді және осы себепті бізге елшілерді, пайғамбарларды жіберді. Аллаһ тағаланың сөздеріне қарамайсындар ма?
“Жын мен адамзатты өзіме құлшылық қылулары үшін ғана жараттым“. (Зәрят сүресі 55 аят).
Аллаһ өз жаратылыстарын жай ермек үшін жаратқан жоқ , Ол өзіне құлшылық қылулары үшін ғана жаратты және теққана Ол құлшылыққа лайықты, және теққана, Оған ғана құлшылық қылу керек.
2) Кімге біз құлшылық қыламыз?
Мүмкін кейбіреулерімізге бұл сұрағымыз ақылға сыймайтын, біртүрлі болып көрінетін шығар, жоқ бұл толық ақылға сыйятын дұрыс сұрақ..
Әлем жұқпалы ауруға дұшар болды, әр-түрлі дұрыс емес әдепсіз сенімдер, жер бетінде миллиондаған адамдар Аллаһтан басқа кімге қаласа құлшылық қылады. Нух пайғамбар заманынан бастап жер бетінде көпқұдайшылық орнатылды. Адамдардан кейбіреулері айға, күнге, ғаламшарларға табынады, кейбіреулері шайтанға, періштелерге, тастарға,пұттарға табынады. Әбу Раджа Әл-Утариди: “Надандық дәуірінде біз тастарға құлшылық ететінбіз.Егер бірінші тастан артық тас тауып алсақ болды, ескісін қалдырып жаңасына көшетінбіз. Ал енді мүлдем тас таба алмаған жағдайда, топырақтан бір төбешік жасап, ол жерге қой әкеліп, сол төбешік үстінде сауатынбыз. Кейін сол төбешікті айналып тауап жасайтйнбыз…-деп әңгімелейді.
Адамдардың кейбіреулері адамдарға табынады, еврейлер Ұзайырға табынады, христиандар Исаға және Марьямға табынады, кейбіреулері өзінің ұлтына табынады, басқаша айтқанда ұлтшылдық деп айтса болады. Кейбіреулері әр-түрлі теорияларға, идеяларға табынады, біздің заманымызда оны білім, прогресс, цевилизация деп айтуға жақсы көреміз. Кейбіреулері сиырға табынады, мысалы Индиядай сияқты.
Бір кезде Индияның бұрынғы президенті халықтың алдында ақталып, сиырларға табыну тұралы одан сұраған кезде, ол: “Менің сиыр анам өзімнің тұған анамнан сүіктірек”-деп жауап берген. “Не үшін, әй, мырза Президент!?”- деп сұраған кезде, ол: “Өйткені менің тұған анам мені жай ғана тоғыз ай ішінде алып жүрді және екі жыл мені емгізді, сол үшін мен оған өмір бойы қарызбын, ал, менің сиыр анам, өмір бойы маған сүт беріп келеді және еш нәрсе меннен сұрамайды”.—деп жауап берген. Және таң қаларлық нәрсе, Индияда ғибадатханаға кіруден алдын, тышқанға табыну керек, тышқанға табынуға болады ма? Кімге ақыр құлшылық қылуға болады?
3) Кім құлшылыққа лайықты?
Сөзсіз-Ол жалғыз Аллаһ, Оның серігі жоқ , ислам дінінің келүіне осы себеп болды, түрлі көпқұдайшылықтармен үлкені болсын, кішісі болсын күресуді бастаған ислам. Аллаһ тағала құранда Аллаһқа серік қосу-ол ең үлкен зұлым және әділсіздік болып табылатынын, және Аллаһ оны тәубесіз кешірмейтінін айтты:
“Шын мәнінде Аллаһ тағала Оған серік қосқанды кешірмейді. Әрі одан өзгесін кімге қаласа кешіреді“. (Мәида сүресі 72 аят).
Сондай-ақ ,имам Муслим Жәбир ибн Абдуллаһ сөздерінен мына хадисті келтіреді.Пайғамбарымыз(оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын): “Кім Аллаһқа серік қоспаған күйі өлсе,ол жаннатқа кіреді. Ал кім Аллаһқа серік қосып о дүниелік болса, онда ол отқа кіреді”-деп айтқан.
Пайғамбарымыздың (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын) көкесіне Әбу Талибке қараніз, пайғамбарымыз оны шын жүректен жақсы көрген, бірақта, Әбу Талиб Аллаһқа серік қосып о дүниелік болар шақта, Аллаһтың елшісі (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын) оған еш жәрдемін бере алмады. Бұл хадисті имам Бухари мен имам Муслим келтіреді: “Пайғамбарымыздың (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын) көкесі Әбу Талиб қайтыс болар шақта оған пайғамбарымыз (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын) келеді. Ол жерде Әбу Жәһл мен Абдулла ибн Умайя ибн Муғира болады. Сонда Аллаһтың елшісі (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын) көкесіне: “Көке! Лә иләһа иллә Аллаһ (Аллаһтан өзге құлшылыққа лайық ешкім жоқ) деп айтыңызшы. Шын мәнінде осы сөздер арқылы мен Қияметте сіз үшін шапағатшы бола алармын”-дейді. Сонда Әбу Жәһл мен Абдулла ибн Умайя: “Әй, Әбу Талиб! Сен әкең Әбдул Мутталибтің жолынан бас тартпақшысың ба?-дейді. Әбу Талиб:”Жоқ , мен Әбдул Мутталибтің жолындамын”-деп, Лә иләһа иллә Аллаһ (Аллаһтан өзге құлшылыққа лайық ешкім жоқ) деп айтудан бас тартады. Сонда Аллаһтың елшісі (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын): “Аллаһпен ант етемін, мен сіз үшін міндетті түрде Аллаһтан кешірім сұраймын”-дейді. Сонда Аллаһ тағала мына аяттарды түсіреді:
“Мүшіріктер жақындары болса да, олардың тозақ иелері екендігі анықталғаннан кейін пайғамбарға да мүміндерге де ол мүшіріктер үшін жарылқау тілеулеріне болмайды“. (Тәубе сүресі 113 аят).
Аллаһқа серік қосу соншалықты қауіпті, Аллаһ шіріктен басқа қалаған күнәні кешіруі мүмкін. Аллаһ құранда:
“Шын мәнінде саған әрі сеннен бұрынғыларға: “Егер Аллаһқа ортақ қоссаң әлбетте амалың жойылады және анық зиянға ұшыраушылардан боласың“-деп уахи етілді. Аллаһқа ғана құлшылық қыл және шүкіршілік етушілерден бол“-деген. (Зумәр сүресі 65-66 аят).
Екі сахих хадистер жинағында имам Бухари мен имам Муслим ибн Масғудтің сөзін келтіреді: “Аллаһ тағала мына аятты түсірген шақта:
“Сондай иман келтіріп, сенімдерін зұлымдықпен былғамағандар, міне соларда сенімділік бар. Және олар тұра жолға түсірілгендер“. ( Әнғам сүресі 82 аят).
Осы аятта зұлымдық деген сөзді Аллаһтың елшісі (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын) Аллаһқа серік қосу деп тәпсірледі, сондай-ақ , бұл түсіндірмесі толық Аллаһ тағаланың сөзіне сай келеді:
“Күдіксіз ортақ қосу зор зұлымдық“-деген“. (Лұқман сүресі 13 аят).
Кімге біз құлшылық қыламыз деуден бұрын әрқайсысы өзінің жанын сұрасын: “Мен Аллаһқа құлшылық істеп жүрмін бе? Жоқ , әлде мен басқа біреуге құлшылық істеп жүрмін бе? Аллаһ үшін ораза ұстап жүрмін бе? Жоқ , әлде мен басқа біреу үшін ұстап жүрмін бе? Немесе қашанда мен құрбандыққа малды шалған шақта Аллаһ үшін істеп жүрмін бе? Жоқ , әлде қандай да бір аруақ үшін істеп жүрмін бе? Мен айналып тауап жасайтын уақытта, оны Аллаһ үшін істеп жүрмін бе? Немесе мен теққана кағбаның төңірегінде тауап істеп жүрмін бе? Жоқ , әлде мен барлық жерде айналып тауап істеп жүрмін бе? Немесе мен Аллаһтан басқа, басқа біреуге дұға істеп жүрмін бе? Әр түрлі әулиелерге, әруақтарға. Әрбірімыз өзінің жауабында әділ болсын және үмітпасын біздің жүрегімізде не бар екенін Аллаһ жақсы біледі.
Егерде, бізден біреуіміз осы дәрістен кейін тәкаппарланып, Аллаһтан өзге басқа біреуге құлшылықты істеп жүрсе немесе басқа біреуге құлшылықты жалғастырса, жоқ әлде мүлдем құлшылық қылмаса, онда білсін, Аллаһ сенің құлшылығыңсыз-ақ бай онсыздан-ақ тек Аллаһқа құлшылық қылатындар жеткілікті. Барлық өсімдіктер, жануарлар, теңіздер, аспандар, жерлер барлығы олар Аллаһқа құлшылық қылады, барлығы Оған тасбих қылады, сен оны ешқашанда байқамайсын да түсінбейсін.
Аллаһ тағала Өзінің қасиетті Кітабында:
“Жеті көк және жер, сондай-ақ ондағы болғандар, Аллаһты пәктейді. Оны пәктеп мақтамайтын ешнәрсе жоқ. Бірақ сендер олардың тасбихтарын түсіне алмайсындар“-деген. ( Ісра сүресі 44 аят ).
Осы жерде сұрақ туылады, егер Аллаһ біздің құлшылығымызға мұқтаж болмаса, не үшін Ол бізге құлшылықты бұйырған? Не үшін біз құлшылық қыламыз?
4) Не үшін біз құлшылық қыламыз?
Өйткені құлшылық-ол біздің Аллаһтың алдындағы хақымыз, ал құлшылықты бізге әмір етуі-ол Аллаһтың хақысы, сондай-ақ Жаратушысының хақысы кінәға жатпайды, бәлкім мәхлұқтардың өздерінің міндеттерін орындамағаны кінәға жатады. Сабақтың басында біз айтып кеттікқой, Аллаһ тағаланың құлдарындағы хақысы-құлдардың тек Аллаһқа құлшылық қылып, Оған серік қоспауы.
Қашанда, біздің біреуімізге адам баласы жақсы қарым-қатынас қылса бізге әсер береді, біз оны жақсы көре бастаймыз, сыйлаймыз. Сондай, барлық мысалдардан жоғары болған Аллаһ тағала туралы не десең болады, ал адам баласы көкірек, барлық тіршілікке қарамай ма? Мүмкін Аллаһтың Ұлылығын түсінер, жақсы көріп құлшылық қылар.
Кімде-кім өз Раббысын танып, Оған құлшылық қылуды бастаса және жақсы, ізгі амал істесе, сонда оның сүіспеншілігіне қарай амалдары да болады.
Бауырларым! Раббыларыңды тану үшін барлық тіршілікке қарасандаршы, аспанға, жерге, теңізге, өзенге сонда ғана түсінерміз не үшін біз Оған құлшылық қыламыз. Ал мойындамайтын осыны теққана тәкәппар, көкірек, әлемдердің Раббысына сенбейтін адам.
Бізге Аллаһ тағала сеніп Оған құлшылық істеп бастау үшін жан-жаққа ойлы жүзбен қарау керектігін айтты:
“Олар, түйеге қарамай ма, қайтіп жаратылған? Олар, аспанға қарамай ма, қайтіп көтерілген? Олар, тауларға қарамай ма, қайтіп тігілген? Олар, жерге қарамай ма, қайтіп төселген?“(Ғашия сүресі 16-17-18-19 аят).
Бәлкім, өкінішке орай, адамдардың арасында бәрібір Аллаһтың Ұлылығын мойындамайтын, қабылдамайтын адамдар табылар.
Бірде имам Шафиғи мешітке бара жатып Аллаһқа сенбейтін адамды кездестіреді, сонда әлгі адам имам Шафиғиден: “Әй, имам Шафиғи! Аллаһтың барлығына қандай дәлелің бар?”-деп сұрайды. Имам Шафиғи аспанды да жерді де және оның өмірін де дәлел ретінде келтірмеді. Ол өзінің артында тұт ағашын көріп: “Осы тұттің жапырағы Аллаһтың барлығына дәлел”-деп мешітке қарай жолын жалғастырады. Ал құдайсыз адам өз орнында қалып, жапыраққа қарап, бұл жапырақтың Аллаһтың барлығына не қатысы бар деп ойлап тұрады. Имам Шафиғи мешіттен келе жатқан шақта қайтадан сол адамды кездестіреді: “Әй, имам Шафиғи! Осы жапырақтың Аллаһтың барлығына не қатысы бар?”-дейді. Имам Шафиғи: “Бұл жапырақтың түсі де, исі де, дәмі де бір, солай емес пе?” “Ия”-деп жауап береді әлгі адам. “Осы жапырақты жібек көбелек жейді де, керемет жібек шыға келеді, аралар осы талдан бал жинайды, осы жапырақты ғазел жейді де, керемет әтір шыға келеді, осы жапырақты қой жейді де, тезек шыға келеді. Кім осы бір талдың себебінен әр-түрлі заттарды жаратты? Ол Аллаһ тағала, бүкіл әлемдердің Жаратушысы”-деп жауап берген.
Аллаһтың Ұлылығы күндіз де, түнде де, әр кезде біздің көзіміздің алдында, бірақта адамдардың көбі байқамайды да түсінбейді.
Бауырларым! Кішкентай жәндікке қарап көрейік, құмырсқаға қарайық.. Бірде батыс ғалымдары бірнеше ай құмырсқалардың өмірлерін зерттеген. Олар Аллаһтың Ұлылығын тану мақсатында зерттемеген, бұл жай ғана зерттеу жұмыстары болатын. Бұл жұмыстары мынандай сөздермен аяқталды: “Шынымен де құмырсқалар өздерінің ұяларында үлкен бір ұлт сияқты тұрады. Оларда басқаратын өздерінің заңдары бар, сөйлейтін өздерінің тілдері бар және тағы таң қаларлық нәрсе, олар өткен проблемаларды ретке салу үшін және келешектегі түсінбеушіліктен құтылу үшін конгресс, сьездерді ұйымдастырады”-деген. Әрқайсысы бұған сене бермейді, өйткені әрқайсысы Аллаһ тағаланың сөзін оқымаған:
“Жердегі жүрген жәндік және қанатымен ұшқан құс, сендер сияқты ұқсаған топтықтар“. (Әнғам сүресі 38 аят).
Қарамайсындар ма, қалай Аллаһ тағала адамды керемет бейнеде жаратқан? Кім адамның көзін жаратқан? Оның көру күш қабілеті мен түрлі-түстерді ажыратуға мүмкіндігі бар. Көзіне шаң түспеу үшін кірпік пен қабақті кім жаратқан? Және ұйықтаған уақытта әр-түрлі жәндіктер құлағымызға кіріп кетпеу үшін құлақ жарғағын кім жаратқан? Әр қайсымыз өз-өзіне айнаға қарап: “Кім мені осылай жаратқан”-деп өз-өзіне сұрақ қойсын. Әлбетте Ол Аллаһ тағала барлық жаратылыстың Жаратушысы. Аллаһ тағала:
“Аллаһ барлық затты жаратушы, әрі Ол барлығына да кепіл”-дейді. (Зүмәр сүресі,62 аят)
Аллаһтың барлық жаратылыстары – Аллаһтың барлығына, бірлігіне дәлел бола алады. Осы Ұлы Аллаһ құлшылыққа лайық емес пе? Және Ол тиым салған нәрселеріне жоламауымызға Аллаһ лайық емес пе? Бізге орнатқан шекарасында тоқтауымыз үшінАллаһ лайық емес пе? Біз Оның әмірлеріне бағынуымызға Аллаһ лайық емес пе? Және бізге жіберген елшісіне Мухаммедке (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын) бағынуымызға Аллаһ лайық емес пе? Не үшін біз құлшылық қыламыз? Өйткені құлшылық – ол біздің Аллаһтың алдындағы міндетіміз, ал құлшылықты әмір етуі – ол Аллаһтың хақысы.
5) Қандай бейнеде біз Аллаһ тағалаға құлшылық қыламыз?
Жауабы қысқа, Құран және пайғамбардың (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын) сүннетінде қалай әмір етілген болса, солай құлшылық қылуымыз керек. Ибн Таймия: “Құлшылық екі негізде құрылады, бірінші – егер құлшылық қылсаң, теққана Аллаһ үшін қылу, екінші – Пайғамбарымыз (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын) қалай құлшылық қылған болса, солай құлшылық қылу”- деп айтқан. Бұл, “Әшһаду әллә иләһа илла Аллаһ” және “Әшһаду анна Мухаммадан абдуһу уа расулуһу”- деген күәлігінің мағынасы болып табылады. Яғни, мен Аллаһтан өзге құлшылыққа лайық ешкім жоқтығына күәлік етемін және Мухаммед – Оның құлы әрі елшісі екеніне күәлік беремін. Бірінші күәлігімен Кімге құлшылық қылу керек екенін түсінеміз, ал екінші күәлігімен қандай бейнеде құлшылық қылу керек екенін түсінеміз.
Сонымен қатар, мүминдер анасы Умму Абдуллаһ Айша хабарлаған сахих хадисте: “Пайғамбарымыз (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын): “Кімде-кім біздің осы ісімізге қатысы жоқ жаңалықты еңгізсе, онда оның ісі қайтарылады”-деді”-деп келтірілген.
Сол себепті де әрбір мұсылман кісі құлшылығына мұқият болсын, оның қылған құлшылығы пайғамбар (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын) келген нәрсемен сай келеді ме? Өйткені кейбіреулері өмір бойы шын ықыласпен Аллаһқа құлшылық қылады, бірақта пайғамбарымыз (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын) қылған сияқты қылмағандықтан нәтижесінде Аллаһ тағала оның тәубесін қабыл қылмайды.
Қазір біздің заманымызда адамдар дінге әр-түрлі жаңалықтарды еңгізеді, әр-түрлі зікірлерді, мәуліттерді, оқылмайтын жерде фатиха сүресін оқуы, қырқысы, жетісі сияқты әр-түрлі жаңалықтарды дінге енгізеді. Имам Малик: “Аллаһ осы аятпен дінді толықтастырды:
“Бүгін діндеріңді толықтастырдым және нығметімді тамамдадым.“-деген”. (Мәида сүресі 2 аят).
Осы аяттан кейін дінге пайғамбарымыздың (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын) және оның сахабаларының өмірінде болмаған нәрсені еңгізсе, онда білсін, ол Аллаһтың дініне жаңалық еңгізді. Және пайғамбарымыздің (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын) заманында болмаған нәрсе, бүгін дінде болуы мүмкін емес. Кімде-кім дінге әр-түрлі жаңалықтарды еңгізсе үлкен күнәға ұрылады, сондықтанда имам Бухаридың ұстазы Суфиан ас-Саури: “Шайтанға адам баласы үлкен күнә істеуіне қарағанда, дінге жаңалық енгізгені жақсырақ”-деп айтқан.
Не үшін? Бауырларым! Өйткені адам баласы күнәні істегенде оның жаман екендігін біледі ғой және қашанда болмасын тәубесіне келуі мүмкін, ал адам дінге жаңалық енгізу арқылы құлшылық қылған кезде, ол әрдәйім жақсы амал қылып жатырмын деп және тұра жолдамын деп ойлайды және дінге жаңалық енгізуді жалғастыра береді. Сонымен ол ешбір тәубесіз өзін тұра жолдан алыстата береді.
Бірақта біз қалай білеміз тұра жолдамыз ба, әлде адасудамыз ба? Сол себепті де біз ғалымдардан сұрауымыз керек. Аллаһ тағала Өзінің қасиетті кітабында:
“Егер білмесеңдер, білім иелерінен сұраңдар“-деген. (Нахыл сүресі 43 аят).
Алайда сұраудан алдын білгін, шынында да ол кісіде білім бар ма? Ол Құран мен сунетті пайғамбарымыз және оның сахабалары түсінгендей түсінеді ме? Жоқ ,әлде ол өзі жаңалықтарымен ластанып, дінді өзіне ұнайтындай түсінеді ме? Біздің уақытымызда адамдар өздері надан болып, басқаларды да адастырады. Сол себепті де тұра жолдан адасып қалмау үшін шынайы білетіндерден сұрайық .
Бауырларым! Шынымен де егер біздің дүниедегі амалдарымыз Аллаһ үшін болса және пайғамбарымыз Мұхаммедтің (оған Аллаһтың салауаттары мен сәлемдері болсын) істеген амалдарына сәйкес келетін болса – осы нағыз құлшылық!!! Сол себепті де Аллаһтан жәрдем сұрап, Оған құлшылық етуде жәрдем етіп, Ол жақсы көріп әрі разы болған нәрсеге жол салып беруін, әрі соңымызды қайырлы етуін сұраймын.
Мұхаммедке, оның отбасына және оның сахабаларына
Аллаһ тағаланың салауаттары мен сәлемдері болсын!

Aslanbek Abu AbdurRaxman
abdul_raxman
16-05-13 18:19
Бисмиллах!
Құран Кәрім осы сүремен басталғандығы себепті бұл сүре «Фатиха»[1] деп аталды. Және «Масани» деп те аталады, өйткені ол намаздың әрбір рәкағатында оқылады. Сондай-ақ, бұл сүренің басқа да бірнеше есімдері бар.
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ
1. Аллаһтан сәттілікті және істің жүзеге асуын тілеп, әрі қабыл етуін сұрай отырып Аллаһтың атымен бастаймын
Аллаһ – Жалғыз Өзі құлшылыққа лайықты болған жаратушы Ұлы Раббымыздың есімі. Ол Аллаһ Таъаляның есімдерінің ішіндегі ең ерекшесі. Бұл есіммен Аллаһ Таъалядан басқа ешбір зат аталмайды.
﴾Ар-Рахмаан мен Ар-Рахиим﴿ Аллаһ Таъаляның көркем есімдерінен. ﴾Ар-Рахмаан﴿ – Бүкіл жаратылысты қамтиды, ал (Ар-Рахиим) — тек мүмин-мұсылмандарға арналған Аллаһтың мейірімділігі.
الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ
2. Бүкіл мадақтар барша әлемдердің Раббысы Аллаһқа тән
Бұл аятта Аллаһ Таъаля Өзіне мақтау айтты. Бұның мазмұнында пенделеріне де соны бұйыратындығы білінеді. Аллаһ Таъаля сол мадақтарға Өзі ғана лайықты. Ол Аллаһ Таъаля бүкіл жаратылысты Жаратушы, істерін атқарушы, барлық жаратқандарын сан алуан нығметтерімен қамқорына алушы. Сондай-ақ, әулиелерін иманмен, салихалы амалдармен тәрбиелеуші.
الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ
3. Аса Қамқор, ерекше Мейірімді
﴾Ар-Рахмаан﴿ мен ﴾Ар-Рахиим﴿ Аллаһ Таъаляның көркем есімдерінен. ﴾Ар-Рахмаан﴿ – бүкіл жаратылысты қамтиды. ﴾Ар-Рахиим﴿ – тек мүмін-мұсылмандарға арналған Аллаһтың мейірімділігі.
مَالِكِ يَوْمِ الدِّينِ
4. Қиямет күнінің Иесі!
Ол жалғыз Өзі Қиямет күнінің Иесі. Ол күн – амалдарға сәйкес жаза беру күні. Қиямет күнінде иелік тек Аллаһқа ғана тән. Өйткені ол күні ешкім ешнәрсеге ұмтыла алмайды және Оның рұқсатынсыз ешкім тіл қата алмайды.
Мұсылманның бұл аятты намаздың әр ракағатында оқуы, оған ахирет күнін еске түсіреді. Сонымен қатар күнәлардан тыйылып, салихалы амалдармен сол күнге әзірленуіне түрткі болады.
إِيَّاكَ نَعْبُدُ وَإِيَّاكَ نَسْتَعِينُ
5. Тек Саған ғана құлшылық қыламыз және тек Сенен ғана жәрдем тілейміз!
Расында біз бойұсынумен құлшылық атаулының барлығын тек Өзіңе ғана арнаймыз және барлық ісімізде тек Өзіңнен жәрдем тілейміз. Себебі, істің барлығы Сенің қолыңда, онда ешкімге шаңның тозаңындай үлес жоқ. Әрі онда Аллаһтан өзгеге байлану дертіне ұшыраған жүректерге шипа және де рия, өзін сүйушілік, тәкаппарлық ауыруларына ем бар.
اهْدِنَا الصِّرَاطَ الْمُسْتَقِيمَ
6. Бізді тура жолға бастай гөр!
Бізге тура жол нұсқап, соған бастап, сәтті қылып, Өзіңе жолыққанға дейін сол жолда бекем қыл.
Ол жол – елшілер мен пайғамбарлардың соңы Мухаммад (солляЛлаһу ъалайһи уа саллям) көрсеткен, Аллаһтың ризалығы мен жәннатына жеткізетін анық, айқын Ислам жолы. Демек, осы жолда берік тұрудан басқа пендеге бақытты жол жоқ.
صِرَاطَ الَّذِينَ أَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَلَا الضَّالِّينَ
7. Өзің нығметке бөлегендердің жолына, ашуға ұшырағандардың және адасқандардың жолдарына емес!
Өзің нығметке бөлегендеріңнің – пайғамбарлар, шыншылдар, шаһидтер және игілердің жолына. Себебі, олар дұрыс бағыт пен туралық иелері.
Ақиқатты біле тұра, оған амал қылмай ашуға ұшыраған яһудтер мен олардың кейіпіндегілердің жолын ұстанушылардан қыла көрме. Және бұрыс бағытқа бет алып, жолдан адасқан християндар мен олардың соңынан ілесушілерден қыла көрме.
Бұл дұғада қарсылық, надандық, адасу ауыруларынан мұсылманның жүрегіне шипа бар. Сондай-ақ нығметтердің ең ұлысы – Ислам нығметі екеніне нұсқау бар. Өйткені, кім хақты артығырақ танып, оны бекем ұстанса, сонда ол тура жолға ең лайықты адам болып табылады. Олай болса күнәсіз сахабалар пайғамбарлардан кейінгі сол жолға ең лайықты жандар.
_____
[1] Фатиха – мағынасы «ашушы»

Aslanbek Abu AbdurRaxman
abdul_raxman
16-05-13 18:16
Аса Мейрімді және ерекше Рахымды Аллаһтың атымен!
Жерді мекендеушілердің ішіндегілерінің ең абзал (игі) ісі
Әлемдердің Раббысы Аллаһқа мадақ, пайғамбарымыз Мухаммадқа, оның отбасына және барлық сахабаларына Аллаһтың сәлемі мен игілігі болсын!
Содан соң:
Аллаһтың Елшісінің (оған Аллаһтың сәлемі мен игілігі болсын): «Кім: “Лә иләһә иллә-Ллаһ уахдаһу лә шәрикә ләһ, ләһуль-мульку уә ләһуль-хамд, юхьи уә юмит, биядиһиль-хайр уә һууә ‘алә кулли шәй-ин қадир”, – деп айтса. Кім бұл сөздерді таң намазынан кейін, өз аяғында отырып, жүз рет айтса, сол адам сол күні жерді мекендеушілердің ішіндегілерінен ең абзал (игі) іс істегендерден болады, сонымен қатар осыны бұдан да көп айтқандар да!», – деп айтқан Абу Умамнан (оған Аллаһ разы болсын) жеткізілген.
Бұл хадисті әт-Табарани “әл-Кабир” 8/336 кітабында, Ибн әс-Сунни “Амаль әл-яум уа-лләйлә” (142) кітабында келтіреді. Хафиз әл-Мунзири хадистің иснадын күшті деген. Қз.: “әт-Тарғиб уә-т-тархиб” 1/168.
Хафиз аль-Хайсами хадисті жеткізушілер сенімді адамдар деген. Қз.: “Мәжма’у-з-зауаид” 10/108. Ал шейх әл-Әлбани жақсы хадис деп атаған. Қз.: “әс-Сильсилә әс-сахиха” № 2664.
Және соңында әлемдердің Раббысы (Иесі) – Аллаһқа мадақ!

Aslanbek Abu AbdurRaxman
abdul_raxman
16-05-13 18:13
Ислам рүкіндерінің екіншісі — намаз
Аса рақымды, ерекше мейірімді Аллаһтың атымен бастаймын.
Расында Аллаһ Тағаланың өз пенделерін бір нәрсеге бұйыруында немесе бір нәрседен қайтаруында көптеген сыр-хикметтер бар. Аллаһ Тағала өзінің құлдарын бір нәрсеге бұйырса, оның оларға бір қажеті бар, немесе Аллаһ оларға мұқтаж болғандықтан бұйырады деген емес. Керісінше пенделердің сол бұйырылған немесе қайтарылған нәрсеге мұқтаж болғандықтары үшін, олардың діндерінде және дүние істерінде олар үшін көптеген пайдалар болғандығы үшін бұйырады. Аллаһтың бізге бұйырған құлшылықтарында біздің әрқайсымыз үшін, біздің жамағатымыз бен от басымыз және жалпы еліміз үшін және біздің дене мүшелеріміз әрі жүректеріміз үшін көптеген пайдалар бар. Өйткені егер жүректер түзелсе, басқа денелер де түзеледі. Пайғамбарымыз хадисінде айтады:
"ألا و إن في الجسد مضغة إذا صلحت صلح الجسد كله و إذا فسدت فسد الجسد كله ألا و هي القلب"
«Байқаңдар, расында денеде бір түйір ет бар, егер ол түзелсе, дене мүшелердің барлығы түзеледі, ал егер ол бұзылса дене мүшелердің барлығы бұзылады, ол жүрек .”
Құрметті жамағат! Сіздер Раббыларыңызға мұқтажсыздар, сіздердің оған деген қажеттіліктеріңіз қас қағым сәтке де үзілмейді. Сондықтан оған құлшылық етіңіздер, оған шүкірлік-тәубе етіп оны зікір етуді тоқтатпаңыздар!
Аллаһ Тағала сіздердің оған жақын болуларыңыз үшін және сіздерді сауапқа бөлендіру үшін сіздерге бес уақыт намазды парыз етті. Ол намаздар жүректерді күнәлардан тазартады және пендені өзінің талап ететін ең жоғарғы мақсаты— жәннатқа жеткізеді. Бұл намаздар — пенде мен оның жаратушасы әрі ризықтандырушы болған Раббысының арасындағы бір байланыс. Адам намазға тұрарда өзінің сыртқы және ішкі дүниесін тазартады. Өйткені ол дәрет алуымен өзінің беті-қолын және аяқтарын жуады және дәреттен кейін:
"أشهد أن لا إله إلا الله وحده لا شريك له وأشهد أن محمدا عبده ورسوله اللهم اجعلني من التوابين واجعلني من المتطهرين"
«Аллаһтан басқа құлшылыққа лайықты ешкім жоқ және Мұхаммед оның құлы әрі елшісі деп куәлік етемін. Иә Аллаһ! Мені өте көп тәубе етушілерден және тазаланушылардан ете гөр!»- деп өзінің иманын жаңартумен және тәубе етумен ішкі дүниесін тазартады. Сөйтіп ол ең таза болған күйінде «Аллаһу акбар» деп тәкбір айтып, оған мойынсұнған және одан қорыққан күйінде Раббысының алдында тұрады. Намазда тұрғанда жүрегімен де денесімен де ешқайда алаңдамайды, оның жүрегі Аллаһпен байланыста, ал жүзі Аллаһтың үйі қағбаға жөнелтіледі. Сөйтіп ол іштей және сырттай Аллаһқа қараған болады. Намазда Аллаһтың кітабын оқиды және оқығанын көңіліне тоқиды. Құранда келген бұйрықтар мен тыйым салынған нәрселер жайлы ойланады, және онда айтылған қиссалардан ғибрат-үлгі алады. Егер Аллаһтың рақымдылығы жайындағы аяттар келсе, соған жетуді тілейді, ал егер азап жайлы аяттар келсе, одан сақтанып Аллаһтан пана тілейді.
Кейін белін бүгіп рүкүғ қылады. Рүкүғте тұрғанда Аллаһты ұлықтап:
سبحان ربي العظيم
«Аса Ұлы Раббым кемшіліктен пәк» -деп Аллаһтың ұлықтығын есіне алады. Оның ұлықтығының алдында.Оны ұлы, мықты күш иесі деп жүргендердің барлығы бастарын иеді. Оның ұлықтығының алдында асқар таулар түтілген жүн сияқты болып ауада ұшып жүрсе, басқасының жағдайы не болмақ?
Адам намазда осы зікірлерді айтып Раббысын ұлықтайды және ол Аллаһтың:
{فَسَبِّحْ بِاسْمِ رَبِّكَ الْعَظِيمِ}
«Ұлы Раббыңды дәріпте» деген аятқа амал қылған болады.
Кейін Раббысына мадақтар айтқан күйінде, оның берген нығметтеріне шүкірлік еткен күйінде:
"سمع الله لمن حمده"
«Аллаһ өзін мадақтағанның дұғасын қабыл етті»-деп рүкүғтен басын көтереді.
Содан кейін тәкбір айтып өзінің денесіндегі ең шарапатты әрі ең биік мүшесі маңдайын жерге қойып сәждеге жығылады. Сәждеде оның дене мүшелерінің барлығы; басы екі қолы және аяқтары бір деңгейде жерге жабысқан қалпында болады. Сол кезде ол Раббысының барлық төмен нәрседен пәк екенін, оның бйіктігін және ұлықтығын есіне алып, оның сипаттары ең жоғары әрі кәміл екендігін есіне алып:
"سبحان ربي الأعلى"
«Аса жоғары Раббым кемшілік атаулыдан пәк»-деп Раббысына мадақтар айтып,оған дұға етіп жалбарынады. Адам өзінің ең жоғары жері маңдайын бойұсынған күйінде Раббысының алдында сәждеге қойғаны үшін, адам баласының оған ең жақын болатын уақыты осы сәжде қылынды. Сондықтан пайғамбарымыз хадисінде:
"و أما السجود فاكثروا فيه من الدعاء فقمن أن يستجاب لكم"
«Ал сәжде болса, онда дұғаны көбейтіңдер, онда дұғалар көбірек қабыл болады» -деген.
Кейін сәждеден басын көтеріп Раббысының алдында екі қолын сандарына қойып бойұсынған күйінде отырып Аллаһтан өзінің күнәләрінің кешірілуін тілеп, одан рақымдылық пен амандық тілейді. Кейін Аллаһты ұлықтап, әт-тахиатты айтып, пайғамбарымызға салауат айтып және Аллаһтан дүние-ақыреттің зиянынан, тозақ азабы, қабір фитнасынан және мәсіх дәжжал фитнасынан пана тілеп және басқа өзі қалаған дұғаларды айтып намазын аяқтайды.
Құрметті жамағат! Намаздағы адам құлшылықтың бағында серуендеп жүргендей; қиям, рүкүғ, сәжде, құран оқу және зікір ету сияқты құлшылықтың арасында болады. Барлық жағдайда оның жүрегі Раббысымен байланыста. Бұл нығметтен артық қандай нығмет бар? Бұл жағдайдан артық қандай жағдай бар? Сондықтан намаз мүмінге көзінің қарашығындай етілді, намаз уқыты келсе қуанады, таң намазын оқыса бесін қашан болады екен деп намазды сағынышпен күтеді, бесінді оқыса екінтіні, екінтіні оқыса ақшамды, ақшамды оқыса құптанды күтумен болады. Оның жүрегі әр-дайым намазды іздеп тұрады. Өйткені намаз жүректерді тірілтеді, сондықтан адам намаздан шыққанда оның жүрегі нұрланған, қуанышқа толған және өзінің жәйін тапқан күйінде шығады. Сондықтан намаз оқитын адам жақсылықты, итағат-құлшылықты жақсы көреді және жамандықты, күнәні жек көреді. Аллаһ Тағала құранда былай дейді:
{ وَأَقِمِ الصَّلَاةَ إِنَّ الصَّلَاةَ تَنْهَى عَنِ الْفَحْشَاء وَالْمُنكَرِ }
«Намаз оқы. Расында намаз арсыздықтан және жамандықтан тыяды».


Намаз куәліктен кейінгі ең маңызды рүкін. Өйткені ол діннің тірегі және адамның қиямет күні ең бірінші сұралатын амалы да намаз болады. Егер намазы дұрыс болса құтылады, ал егер дұрыс болмаса өкінішке әрі зиянға ұшырайды.
Намаз басқа ғибадаттардан өте көп нәрселермен ерекшеленеді. Өйткені Аллаһ Тағала оны пайғамбарымызға тікелей парыз қылды. Ал басқа ғибадаттарды Жебірейіл періште арқылы парыз еткен еді. Аллаһ Тағала намазды адам баласының қадамы жеткен ең биік орында парыз етті, өйткені намазды парыз қылу үшін Аллаһ Тағала пайғамбарымызды жетінші аспанға арнайы көтерген еді. Аллаһ Тағала намазды ең артық түнде парыз етті, ол миғраж түні. Сондықтан намаз ең бйік орында және ең шарапатты уақытта парыз етілген болды. Аллаһ Тағала ең бірінші намазды елу рет қылып парыз етті, кейін пайғамбарымыздың сұранысымен бес уақытқа кемейтілді. Бұл Аллаһтың намазды жақсы көретінін және пендесінің әр дайым намазда болуын ұнататынын білдіреді. Намаздың артықшылықтарының бірі — намаз оқу әр күні парыз. Ал басқа ғибадаттар; қажылық, зекет және ораза жылына бір рет қана парыз етілген. Бұл да Аллаһтың намазды жақсы көретініне делел болады. Намаз сияқты пенденің Аллаһқа мінәжат ететін ғибадат жоқ, бұл намаздың артықшылығын білдіреді. Сондай-ақ намаз бен қажылық сияқты басқа ғибадаттар үшін мұсылмандардың бір жерге жиналулары шариғатталмаған. Намаз қандай жағдай болмасын парыздығы түспейді. Өйткені намаздың кейбір шарттары жоғалса да, оны оқу парыз болады.

Намаз өзінің белгіленген уақытында оқылатын ғибадат. Аллаһ Құранда:
{ إِنَّ الصَّلاَةَ كَانَتْ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ كِتَابًا مَّوْقُوتًا}
"Өйткені, намаз мүміндерге белгілі уақытта парыз қылынды" – деді. (Ниса. 103)
Аллаһ Тағала бізге намазға сақ болуымызды бұйырып былай деді:
{حَافِظُواْ عَلَى الصَّلَوَاتِ والصَّلاَةِ الْوُسْطَى وَقُومُواْ لِلّهِ قَانِتِينَ}
"Намаздарға, сондай-ақ орта намазға сақтық істеңдер және Аллаһқа бой ұсынған түрде тұрың-дар." (Бақара. 238)
(Аллаһ Тағала бұл аятта намаздарға жалпы сақ болуды және орта намазға (аср намазына) ерекше сақтық қылуды бұйырды. Намазға сақтық қылу — оларды өз уақытында, оның шарттарын, рүкіндерін, намаздағы Аллаһтан қорқуды және барлық уәжіптерімен мустахабтарын өтеу. Намазға сақ болу себепті басқа ғибадаттағра сақтық қылу және жаманшылықтармен күнәлардан тыйылу пайда болады. Әсіресе оны Аллаһ мына сөздерімен бұйырғанындай орындаса:"Аллаһқа бой ұсынған түрде тұрыңдар".
Яғни Аллаһтан қорқып, бой ұсынған түрде тұру. Бұл аятта Аллаһ Тағала бізге намазда қиямға тұруға және Оған бойұсынуға бұйырды, әрі намазда сөйлеуден қайтарды. Бұның барлығы намаздағы асықпаушылықпен болады.)
Аллаһ Тағала басқа аятта намазға жеңілдік білді-ріп,оны уақытынан кешіктірген адамға қияметте азап уәде етілгенін айтты:
{فَخَلَفَ مِن بَعْدِهِمْ خَلْفٌ أَضَاعُوا الصَّلَاةَ وَاتَّبَعُوا الشَّهَوَاتِ فَسَوْفَ يَلْقَوْنَ غَيًّا }
"Бұл пайғамбарлардан кейін орындарына, намазды қойып, нәпсілеріне ергендер келді. Олар жақында (қияметте) адасуларының сазайын тартады", (Марям. 59)
{فَوَيْلٌ لِّلْمُصَلِّينَ (4 ) الَّذِينَ هُمْ عَن صَلَاتِهِمْ سَاهُونَ }
"Намздарын немқұрайлы оқитындарға нендей өкініш". (Мағұн. 4-5)
Намаз — Исламның және күпірлікпен шірктің арасын айырушы белгі. Имам Муслим өзінің "Сахих" атты кітабында Жәбирден риуаят еткен хадисінде ол кісі былай дейді: «Мен пайғамбарымыз-дың былай дегенін естідім:
" إن بين الرجل وبين الشرك و الكفر ترك الصلاة"
"Расында адаммен ширктің және күпірліктің арасындағы айырмашылық – намазды тастау"-деді.
Бурайданың хадисінде пайғамбарымыз :
"العهد الذي بيننا و بينهم الصلاة, فمن تركه فقد كفر"
"Бізбен олардың арасындағы уәде – намаз, кім оны тастаса кәпір болды" – деді. Бұл хадисті имам Ахмад және әһлі сунан сахих иснадпен риуаят еткен.
Намаз жамағатпен мешіттерде өтелуі тиіс, өйткені жамағатпен өтелген намаздың артықшылығы өте үлкен болады. Ибн Омардан риуаят етілген хадисте пайғамбарымыз былай дейді:
"صلاة الجماعة أفضل من صلاة الفذ بسبع و عشرين درجة"
"Жамағат намазы жеке намаздан жиырма жеті есе артығырақ". Бухарйи, Муслим риуаяты.
Пайғамбарымыз жамағат намазынан қалатын еркектердің үйлерін өртеп жіберуге ниеттеніп былай деген еді:
"من سمع النداء فلم يأت فلا صلاة له إلا من عذر"
"Кімде-кім азанды естіп намазға келмесе, оның үзірінен басқа намазы намаз емес".
Бұл намаздың жамағатта өтелуінің өте ұлы іс екендігін білдіреді.
Намаздың толық болуының және оның Аллаһ-тың алдында қабыл етілуінің бірі: ондағы қорқыныш пен асықпаушылық. Аллаһ Тағала Құранда былай дейді:
{قَدْ أَفْلَحَ الْمُؤْمِنُونَ (1) الَّذِينَ هُمْ فِي صَلَاتِهِمْ خَاشِعُونَ}
«Шынында иман келтіргендер құтылды. Олар сондай мүміндер, намаздарында (қорқы-нышпен) іштей жалбарынады». (Мүминұн. 1-2)
Пайғамбарымыз намазын асығыспен оқыған адамға оны қайта оқуға бұйырған.
Намаз — адамдар арасындағы теңдіктің, бауыр-машылықтың, тәртіптің, сондай-ақ барлықтарының бір болып жүздерін мұсылмандардың қыбласы болған қасиетті Қағбаға бұратын көріністердің бірі. Сондай-ақ намаз — пайғамбарымыз айтқанындай мүміннің рахаты әрі қуанышы: «Менің қуанышым намазда» .
Пайғамбарымызды бір іс қинаса намазға тұрып жәрдем тілейтін, өйткені Аллаһ Тағала:
{ اسْتَعِينُواْ بِالصَّبْرِ وَالصَّلاَةِ }
"Сабыр және намазбен (Аллаһтан) жәрбем тілеңдер!"- деді. Және Біләлға : "Әй Біләл, бізді намазбен қуандыр"–дейтін еді. Өйткені мұсылман адам намазға тұрса өзінің жаратушысы Аллаһтың алдында тұрады, сондықтан оның жүрегі жібіп, жаны тыныштық табады және дене мүшелері Аллаһқа бағынады сондай-ақ ол өзінің Раббысы әрі иесі Аллаһ болғанына қуанады.
Намаздың артықшылықтары өте көп. Оның басқа ғибадаттардан ерекшеленетін артықшылық-тары және намаздың өзара бір-бірінен артық боладын жерлері бар. Мысалы парыз намаздары нәпіл намаздардан артық. Пайғамбарымыз хадисінде бес уақыт намаз жайлы сахабаларына былай деген:
"أرأيتم لو أن نهرا بباب أحدكم يغتسل منه كل يوم خمس مرات، هل يبقى من درنه شيء؟ قالوا: لا يبقى من درنه شيء، قال: فكذلك مثل الصلوات الخمس، يمحو الله بهن الخطايا"
«Қалай ойлайсыңдар, егер сендердің біреулеріңіздің есігінің алдында өзен болса, ол онда күніне бес рет жуынатын болса, оның денесінде кірі қала ма?» Сахабалар: «Жоқ, кірінен еш нәрсе қалмайды» -деді. Пайғамбарымыз : «Сол сияқты бес уақыт намаз, Аллаһ олармен қателерді өшіреді» -деді.
Ал парыздардың ішінде таң намазы мен асыр намазының сауаптары ерекше.
Таң намазының ерекшеленетін себебі: Аллаһ Құранда:
{أَقِمِ الصَّلاَةَ لِدُلُوكِ الشَّمْسِ إِلَى غَسَقِ اللَّيْلِ وَقُرْآنَ الْفَجْرِ إِنَّ قُرْآنَ الْفَجْرِ كَانَ مَشْهُودًا}
«Күн ауғаннан түннің қараңғысына дейін намазды толық орында, әрі таң намазын оқы. Өйткені таңғы оқуға (күндізгі және түнгі періштелер) қатысады». -деді.
Таң намазына Аллаһ Тағла және перштелер күә болады. Бұл таң намазының дәрежесі өте биік екенін білдіреді. Сондай-ақ таң намазы басқа намаздардан бөлінуімен ерекшеленеді. Өйткені онымен иша намазының арасын түннің ақырғы бөлігі бөледі және онымен бесін намазының арасын күндіздің бірінші жартысы бөледі. Өйткені иша намазының уақыты түннің жартысы болғанда бітеді де ол уақытта парыз намазы жоқ тек тахажжуд намазы бар. Ал күн шыққаннан түс ауғанға дейін де парыз намазы жоқ, ол уақытта тек дұха намазы бар, осыған орай таң намазы өзінен алдыңғы және кейінгі намаздармен байланысы жоқ, тек өзіне арналған жеке уақытта оқылуымен ерекшеленген.
Жоғарыдағы аяттан алынатын пайдалардан —
намаздың дұрыс болуының шарттарына уақыттың кіруі жатады, және ол намаздың парыз болуының себебі, өйткені Аллаһ намазды осы аталған уақыттарда өтеуге бұйырды. Сондай-ақ үзірлі жағдайда бесін мен асыр және ақшам мен құптан намаздарын қосып оқуға рұқсат етіледі, өйткені Аллаһ Тағала олардың уақыттарын барлығын қосып айтты. Сондай-ақ бұл аят таң намазында құранды ұзағырақ оқуға дәлел етеді, өйткені Аллаһ тағала таң намазын таңғы оқу деп атады, және намаздағы құран оқу—оның бір рүкіні екенін білдіреді. Өйткені егер ғибадат оның кейбір бөліктерімен аталса, ол оның парыз екендігін білдіреді.
Асыр намазының артықшылығына келер болсақ, Аллаһ Тағала оны жалпы намаздардан ерекшелен-діріп орта намазы деп ататы:
{حَافِظُواْ عَلَى الصَّلَوَاتِ والصَّلاَةِ الْوُسْطَى }
«Жалпы намаздарға және орта намазына сақтық қылыңдар». Бұл асыр намазының басқа намаздардан көре артықшылығы мол екенін білдіреді.
Таң намазы мен асыр намазының артықшылықтары көп жерде бірге айтылған:
1/Пайғамбарымыз бұл екі намазды оқыған адам жәннатқа кіреді деді:
"من صلى البردين دخل الجنة"
«Кім әл-бардайнды (асыр мен таң намазын) оқыса жәннатқа кіреді». Бұл екеуінің «әл-бардайн», яғни суық деп аталу себебі, екеуі де күннің суыған кезінде оқылады. Таң намазы түннің суыған ақырғы уақытында келсе, асыр намазы күннің ыстығы азайып салқындаған уақытында кейін келеді.
2/Пайғамбарымыз басқа хадисінде бұл екі намаз жайында:
"لا يلج النار أحد صلى قبل طلوع الشمس و قبل غروبها"
«Күннің шығуынан және оның батуынан бұрын намаз оқыған адам тозаққа кірмейді»-деді. Яғни таң намазы мен асыр намаздары.
Бірінші хадисте бұл екеуін оқыған адам жаннатқа кіретін болса, екінші хадисте ол тозақтан құтылады делінді. Бұл нәтиже Аллаһ Тағала Құранда айтқан аятына тура келеді:
{ فَمَن زُحْزِحَ عَنِ النَّارِ وَأُدْخِلَ الْجَنَّةَ فَقَدْ فَازَ }
«Кім оттан құтқарылып, жәннатқа кіргізілсе ақиқат бақытқа жетеді».
Аллаһ Тағала барлығымызды намаздарға, асыр мен таң намаздарына сақ болуымызды пәсіп етсін! Жүзімізді тозақтан сақтап жәннатқа кіргізсін!
Парыздан кейін нәпіл намаздарының орны ерекше. Нәпіл намаздар екіге бөлінеді:
1-белгілі уақытқа байланысты намаздар.
2-белгілі уақытқа байланысы жоқ намаздар.
Белгілі уақытқа байланысты намаздар бірнеше түрге бөлінеді. Оларға күсуф намазы, истисқо, тарауих және үтір намаздары және тағы басқалары жатады.
Белгілі уақытқа байланысы жоқ намаздарға жалпы нәпіл намаздар кіреді. Олардың ішінде түнгі намаздарының сауабы күндізгі намаздардың сауабынан артығырақ. Ал түнгі намаздардың ішінде түннің ақырғы үштен бір бөлігі қалғандағы оқылатын тахажжауд намаздары артығырақ.
Жалпы мұссылман адам барлық намаздарға ұқыпты болуы керек. Өйткені намаздарға немқұрайлы қарау — мұнафықтардың сипатына жатады. Аллаһ Тағала құранда олар жайында былай дейді:
{إِنَّ الْمُنَافِقِينَ يُخَادِعُونَ اللَّهَ وَهُوَ خَادِعُهُمْ وَإِذَا قَامُوا إِلَى الصَّلَاةِ قَامُوا كُسَالَى يُرَاءُونَ النَّاسَ وَلَا يَذْكُرُونَ اللَّهَ إِلَّا قَلِيلًا}
«Әлбетте мұнафықтар Аллаһты алдамақшы болады. Негізінде Аллаһ оларды алдайды. Олар қашан намазға тұрса жалқауланып, адамдар көрсін деп тұрады және Аллаһты кемде-кем еске алады. Олар осы екі арада дел-салда, не олардан емес, не бұлардан емес» .
Пайғамбарымыз хадисінде:
"أثقل الصلاة على المنافقين صلاة العشاء وصلاة الفجر ولو يعلمون ما فيهما لأتوهما ولو حبوا"
«Мұнафықтар үшін ең ауыр намаз — иша мен таң намазы. Егер олар ол екеуінде не бар екенін білсе, оларға еңбектеп болсын келер еді».
Имам Ахмад Абдуллаһ ибн Амр ибн Әл-Астың былай дегенін риуаят етті: « бірде пайғамбарымыз сахабаларының арасында намаз туралы айтып былай деді:
"من حافظ عليها كانت له نورا وبرهانا ونجاة يوم القيامة ومن لم يحافظ عليها لم يكن له نور ولا برهان ولا نجاة وحشر يوم القيامة مع فرعون وهامان وقارون وأبي بن خلف"
«Кімде-кім намаздарға сақ болса ол ол үшін нұр, дәлел және қиямет күні оттан құтылу болады, ал кім де-кім намаздарға сақ болмаса ол оған нұр да, дәлел де және құтылу да болмайды. Әрі ол қияметте Перғауынмен, Һаманмен, Қорунмен және Убай ибн Холафпен бірге тіріледі».
Кейбір хұламалар бұл хадистің шархында былай деген:намазға немқұрайлы болған адам бұлармен бірге тозақта тірілуінің себебі—егер ол намазды әмірлік пен патшалық үшін тастаса ол жер бетінде патшалығы себепті бұзақылық қылған Перғауынға ұқсаған болады. Ал кім намазды мәртебелі жұмыс және уәзірлік себепті тастаса, ол Перғауынның уәзірі Һаманмен бірге тозақта тіріледі. Ол да Перғауын сияқты жер бетінде уәзірлігін қолданып қаншама жаманшылықтар істеген еді. Бірақ қияметте оның уәзірлігі де мәртебесі де оны тозақтан құтқара алмайды. Ал кім намазды мал-дүние, ақша және шаһуаттарына егесу себепті тастаса, ол Исрайл ұрпақтарынан болған Қорунмен бірге тозақта тіріледі. Ол мал-дүниесіне еріп Мұса пайғамбарға ергесуден бас тартқан еді. Аллаһ Тағала ол жайлы құранда:
{إِنَّ قَارُونَ كَانَ مِنْ قَوْمِ مُوسَى فَبَغَى عَلَيْهِمْ}
«Расында Қорун Мусаның қаумынан еді, бірақ ол оларға тәкаппарлық көрсетті». -деді. Сонда Аллаһ оны оның мал-мүлкісімен бірге жерге жерге батырып жіберді. Ол қалай Аллаһтың пенделеріне тәккәппарланып, өзін ең бйікпін деп санаса, солай Аллаһ Тағала оны ең төменге батырып жіберді. Ол қияметке дейін жердің төменніне қарай бата береді және қияметте ол оған қосымша от азабымен азапталады.
Төртіншісі: Намазды сауда-саттықпен шұғылданып, ақшасын санауы сепепті тастаған адам— Мекке мүшріктерінің саудагерлерінен болған Убай ибн Холафпен бірге тозақта тіріледі. Оны пайғамбарымыз Ұхуд соғысында өзінің шарапатты қолдарымен өлтірген еді.
Сондықтан қандай жағдай болмасын намаздарға өте сақ болу керек. Шама келгенше уақытында, жамағатпен оқуға тырысу керек. Өйткені намазға немқұрайлы қарасақ, жоғарыда айтылғандарға ұқсап қаламыз, ал кім біреуге ұқсаса ол қияметте сонымен бірге тіріледі. Алаһ Құранда:
{احْشُرُوا الَّذِينَ ظَلَمُوا وَأَزْوَاجَهُمْ}
«Залымдарды және оған ұқсаған сыбайластарын жинаңдар» -деп періштелерге бұйырады.


Aslanbek Abu AbdurRaxman
abdul_raxman
16-05-13 18:12
الحمد لله و الصلاة والسلام على نبيينا محمد و على آله أصحابه أجمعين
Барлық мақтау Аллаһқа тән! Пайғамбарымыз Мұхаммедке, оның жанұясы мен барлық сахабаларына Аллаһтың сәлемі мен салауаты болсын!
Исламның екінші рүкіні намаз. Кімде-кім намазға сақ болса — дініне сақ болғаны. Кімде-кім намазға немқұрайлы болса, немесе оны тастаса— дінін тастағаны. Ақыретте амалдардың ішіндегі ең бірінші сұралатын амал—намаз, егер ол толық болса, басқа ғибадаттар да толық болады. Ал егер ол кем болса, басқасы да кем болады. Содықтан намазға өте сақ болуларыңыз керек. Аллаһ құранда:
{حَافِظُواْ عَلَى الصَّلَوَاتِ والصَّلاَةِ الْوُسْطَى وَقُومُواْ لِلّهِ قَانِتِينَ}
«Намаздарға және орта намазға сақ болыңдар әрі намазда Аллаһқа мойынсұнған күйде тұрыңдар»-деді.[1]
Мұсылман адам намаздарын кешіктірмей өз уақытында орындайды. Өйткені Аллаһ намаздың өз уақытында оқылғанын жақсы көреді. Бір күні Ибн Масғұд деген сахаба пайғамбарымыздан: Аллаһ амалдардың қай бірін көбірек жақсы көреді?-деп сұрайды. Сонда пайғамбарымыз : «Өз уақытында оқылған намаз»-деп жауап береді. Әлгі сахаба: Одан кейін ше?- дегенде: «Әке-шешеге жақсылық»-деп жауап береді. Бұл хадистен сахабалардың әрдайым жақсы амалдарды істеуге ұмтылып тұғандарын көреміз. Сондай-ақ Аллаһ Тағала әке-шешенің ақысын өзінің ақысынан кейін қойғанын және исламда әке-шешенің ақысы өте жоғары екенін білуге болады.
Намаз адамға барлық дүние-ақыреттік істеріне жәрдем болады. Өйткені Аллаһ Тағала бізге намазбен және сабырлықпен жәрдем тілеуімізді бұйырып:
{يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اسْتَعِينُواْ بِالصَّبْرِ وَالصَّلاَةِ إِنَّ اللّهَ مَعَ الصَّابِرِينَ}
«Ей иман келтіргендер, сабырлықпен және намазбен Аллаһтан жәрдем тілеңдер! Расында Аллаһ сабыр етушілермен бірге»[2]-деді.
Намазды тастау—дүниеде қорлыққа, ақыретте тозаққа апарады. Өйткені намаз дүниедегі мүміннің қуанышы, ақыреттегі жәннаты. Жәннатқа кірген адамдар тозаққа түскен адамдардан: «Сендерді не нәрсе сақарға[3] (тозаққа) кіргізді?»-деп сұрайды. Сонда олар: «Біздер намаз оқушылардан болмадық, кембеғалы бейшараларды тамақтандырушы да болмадық. Біздер бос сөз айтушылармен бірге құран және пайғамбар туралы жалған жала тоқитын едік. Бізге өлім келгенше қиямет күнін өтірік дейтін едік»[4]-дейді.
Міне, құрметті жамағат! Намазды тастаудың, оған немқұрайлы болудың нәтижесі осындай! Бұл аятта тозаққа апаратын себептер айтылған, бұның барлығынан адам ұзақ болуы керек, өйткені бұл істер оны тозаққа апарады.
Аллаһ Тағала баршамызды тозақтан сақтап, жәннатқа кіргізсін! Құлшылық–ғибадаттарымызды қабыл етіп қияметте амал дәптерлерімізді оң қолымыздан берсін! Елімізге, жерімізге, әке-шешемізбен бала-шағамызға тыныштық-береке берсін!
Дайындаған: Абдуррахим Сабиев
[1] Бақара.238
[2] Бақара.153
[3] Тозақтың бір аты
[4] Мүддәссір. 42-47

Aslanbek Abu AbdurRaxman
abdul_raxman
16-05-13 18:11
Құлшылықтағы ықыластың уәжібтігі (Шейх Ибн Баз).
Барлық мақтау бүкіл әлемдердің Раббысы Аллаһқа тән, оның құлы әрі елшісі пайғамбарымыз Мұхаммедке және оның отбасы мен сахабаларына Аллаһтың сәлемі мен салауаты болсын!
Бұл насихатты мұсылман бауырларыма Аллаһтың ақысын ескерту және оған бойұсынуға шақыру үшін, Аллаһтың:
﴿وَذَكِّرْ فَإِنَّ الذِّكْرَى تَنفَعُ الْمُؤْمِنِينَ﴾


«Үгіт-насихат етіңіз, өйткені ол үгіт-насихаттар мүміндерге пайда береді»[1],-деген сөзіне амал етіп, содай-ақ:
﴿وَتَعَاوَنُواْ عَلَى الْبرِّ وَالتَّقْوَى وَلاَ تَعَاوَنُواْ عَلَى الإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ ﴾
«(Ей, момындар) жақсылық және тақуалық жолын-да бір-бірлеріңе жәрдемдесіңдер, күнә және шектен шығу жолында жәрдемдеспеңдер!»[2]-деген сөзіне және
﴿وَالْعَصْرِ, إِنَّ الْإِنسَانَ لَفِي خُسْرٍ, إِلَّا الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ وَتَوَاصَوْا بِالْحَقِّ وَتَوَاصَوْا بِالصَّبْرِ﴾
«Асрға серт, барлық адамзат зиян шегуде. Тек иман келтірген және игі амалдар істеген, бір-бірлеріне шындықты үгіттескен және осы шындық жолында сабыр етуді үгіттескендер ғана зиян шекпейді»[3],-деген сөзіне және пайғамбарымыздың :
" الدين النصيحة" قيل لمن يا رسول الله؟ قال:" لله ولكتابه ولرسوله ولأئمة المسلمين و عامتهم"
—«Дін — насихат». Сахабалар: кім үшін иә Аллаһтың елшісі?- дегенде:
—«Аллаһ үшін, оның кітабы және елшісі әрі мұсылмандар мен олардың басшылары үшін»[4] -деген сөзіне амал қылып жаздым.
Өзіме және сендерге өсиет ететін ең ұлық нәрсе — барлық жағдайда Аса пәк Аллаһқа тақуалық қылу. Бұл Аллаһ және Оның елшісінің өсиеті. Аллаһ Құранда:
﴿وَلَقَدْ وَصَّيْنَا الَّذِينَ أُوتُواْ الْكِتَابَ مِن قَبْلِكُمْ وَإِيَّاكُمْ أَنِ اتَّقُواْ اللّهَ ﴾
«Сендерден бұрын кітап берілгендерге де, сендерге де: «Аллаһтан қорқыңдар»-деп әмір еттік»[5]- деді.
Пайғамбарымыз көп хұтбаларында сахабаларға: «Сендерге Аллаһқа тақуалық қылуды және басшыларыңа құлақ салып бойұсынуды өсиет етмін»[6] - дейтін.
Тақуалықтың негізгі мағынасы: Аллаһтың бұйырғанын істеу және харам еркен күналардан сақтанып, одан ұзақ болу.
Аллаһ пенделерін тақуалыққа бұйырды және тақуалардың қиыншылықтарын кетіріп, істерін жеңілдетуді, күналарын кешіруді және оларға күтпеген жерлерінен сауаптары мен ризықтарын көбейтуді уәде етіп былай деді:
﴿يَاأَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُوا رَبَّكُمْ إِنَّ زَلْزَلَةَ السَّاعَةِ شَيْءٌ عَظِيمٌ ﴾
«Ей, адамдар, Раббыларыңнан қорқыңдар! Өйткені (Қиямет) сағатының (алдындағы) сілкініс — өте қорқы-нышты нәрсе»[7],
﴿يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَقُولُوا قَوْلًا سَدِيدًا, يُصْلِحْ لَكُمْ أَعْمَالَكُمْ وَيَغْفِرْ لَكُمْ ذُنُوبَكُمْ وَمَن يُطِعْ اللَّهَ وَرَسُولَهُ فَقَدْ فَازَ فَوْزًا عَظِيمًا﴾
«Ей, момындар, Аллаһтан қорқыңдар да тура сөз сөйлеңдер! (Сонда) Аллаһ істеріңді түзетеді және күнәләріңді жарылқайды. Кім Аллаһқа және Оның пайғамбарына бойұсынса, ұлы бақытқа жетеді»[8],
﴿وَمَن يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَل لَّهُ مَخْرَجًا, وَيَرْزُقْهُ مِنْ حَيْثُ لَا يَحْتَسِبُ وَمَن يَتَوَكَّلْ عَلَى اللَّهِ فَهُوَ حَسْبُهُ ﴾
«Кім Аллаһтан қорықса, Аллаһ оған (қиыншылық-тан) шығатын жол жасайды да, оны ойламаған жерінен ризықтандырады және кім Аллаһқа тәуекел ететін болса, Аллаһ оған жетерлі»[9],
﴿وَمَن يَتَّقِ اللَّهَ يُكَفِّرْ عَنْهُ سَيِّئَاتِهِ وَيُعْظِمْ لَهُ أَجْرًا﴾
«Кім Аллаһтан қорықса, оның күналарын өшіреді және оның сыйын ұлы қылады»[10],
﴿فَاتَّقُوا اللَّهَ مَا اسْتَطَعْتُمْ وَاسْمَعُوا وَأَطِيعُوا وَأَنفِقُوا خَيْرًا لِّأَنفُسِكُمْ وَمَن يُوقَ شُحَّ نَفْسِهِ فَأُوْلَئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ﴾
«Шамаларың келгенше Аллаһтан қорқыңдар, (сендерге насихат етіліп жатқан кеңеске) құлақ салыңдар да, бойұсыныңдар және де қайыр-садақа істеңдер, өздерің үшін жақсырақ болады. Кім өз нәпсісінің сараңдығынан сақтанса, солар құтылушылар»[11]
Тақуалыққа бұйыратын, оған шақыратын және тақуалар үшін көптеген жақсылықтар әзірленгенін баяндайтын аяттар өте көп. Сондықтан, құрметті ағайындар, барлы-ғымызға жасырын және әшкере, қиыншылық пен жеңілдік жағдайлардың барлығында Аллаһтан қорқуымыз уәжіп болады. Мұның барлығы Аллаһтың сіздерге бұйырған намаз, зекет және одан басқа да әмірлерін орындаумен және қайтарған барлық күналардан қайтумен болады. Кімде-кім осы бұйрықтарды Аллаһтан сауп үміт етіп және азабынан қорқып орындаса, сол сияқты тыйым салған харам істерден Аллаһтың сауабын үміт етіп, азабынан қорқып сақтанатын болса, Аллаһтың оларға дүние-ақыретте нәжәт табатын және бақытқа бөленетін уәдесімен уәделенген тақуалардың қатарына кіреді.
Адамға уәжіп болған ең ұлы іс — жалғыз Аллаһ үшін болған құлшылықта ықыласты болу және барлық ширкті[12] тастау. Аллаһ Құранда:
﴿وَقَضَى رَبُّكَ أَلاَّ تَعْبُدُواْ إِلاَّ إِيَّاهُ ﴾
«Раббың тек бір өзіне ғана құлшылық етуіңді бұйырды»,[13]
﴿ فَاعْبُدِ اللَّهَ مُخْلِصًا لَّهُ الدِّينَ ألا لِلَّهِ الدِّينُ الخَالِصُ﴾
«Аллаһқа ықыласпен құлшылық қыл, естеріңде бол-сын, таза дін Аллаһқа тән»[14],
﴿وَمَا أُمِرُوا إِلَّا لِيَعْبُدُوا اللَّهَ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ حُنَفَاء وَيُقِيمُوا الصَّلَاةَ وَيُؤْتُوا الزَّكَاةَ ﴾
«Негізінде, олар дінді тек Аллаһқа арнаған, тура жолдан аумаған күйлерінде құлшылық етуге, намазды орындауға және зекет беруге бұйырылған еді»[15]- дейді.
Міне осы — «Аллаһтан басқа құлшылыққа лайықты ешбір тәңір жоқ»,- деген сөздің мағынасын білдіреді. Өйткені Аллаһ айтқанындай және білім иелерінің келісімі бойынша Аллаһтан басқа ақиқат құлшылық қылынуға лайықты ешбір тәңір жоқ.
﴿ذَلِكَ بِأَنَّ اللَّهَ هُوَ الْحَقُّ وَأَنَّ مَا يَدْعُونَ مِن دُونِهِ هُوَ الْبَاطِلُ ﴾
«Міне, күдіксіз Аллаһ — ол хақ, олардың Аллаһтан өзгеге құлшылық еткендері — ол бекер»[16].
Сондықтан кімде-кім Аллаһтан басқа біреу үшін намаз оқыса, ораза тұтса, немесе сәжде қылса, немесе бір қабірден, не тас, теректен және тағы басқалардан сұрайтын болса, Аллаһқа серік қосқан әрі «Аллаһтан басқа құлшылыққа лайықты ешкім жоқ» - деген сөзді өтірікке шығарған болады. Сол сияқты кім Аллаһтан басқа біреу үшін құрбан шалса; жындар мен әулиелерге жақындаймын деп немесе олардың зиян тигізуінен қорқып солар үшін құрбан шалатындар сияқты, мұның барлығы Аллаһ оны харам еткен және оны істеген адамға тозақ уәде еткен ширкке жатады. Аллаһ Тағала:
﴿قُلْ إِنَّ صَلاَتِي وَنُسُكِي وَمَحْيَايَ وَمَمَاتِي لِلّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ﴾
«(Мұхаммед ) «Әлбетте, намазым, ғибадаттарым (яғни бауыздайтын құрбандықтарым), өмірім мен өлімім бүкіл әлемдердің Раббысы Аллаһ үшін. Оның ешбір серігі жоқ», - де»,[17]
﴿فَصَلِّ لِرَبِّكَ وَانْحَرْ﴾
«Раббың үшін намаз оқы және (мал сойып) құрбандық шал»[18],
﴿إِنَّ اللّهَ لاَ يَغْفِرُ أَن يُشْرَكَ بِهِ وَيَغْفِرُ مَا دُونَ ذَلِكَ لِمَن يَشَاء ﴾
«Әлбетте, Аллаһ Өзіне (ешбір нәрсенің) серік қосылуын кешірмейді. Осыдан басқа күналарды Өзі қалаған пенделері үшін кешіреді»,[19]
﴿إِنَّهُ مَن يُشْرِكْ بِاللّهِ فَقَدْ حَرَّمَ اللّهُ عَلَيهِ الْجَنَّةَ وَمَأْوَاهُ النَّارُ وَمَا لِلظَّالِمِينَ مِنْ أَنصَارٍ﴾
«Әлбетте, кімде-кім Аллаһқа серік келтірсе, Аллаһ оған жәннатты арам етеді және (олардың) барар жері тозақ болады. Зұлымдық етушілер үшін ешбір жәрдемші болмайды»[20] - деді.
Пайғамбарымыз : «Кім Аллаһтың алдына Оған еш-нәрсені серік келтірмеген күйде келсе, жаннатқа кіреді, кім Аллаһтың алдына Оған бір нәрсені серік келтірген күйде келсе, тозаққа кіреді»[21] - деді. Тағы бір хадисте: «Кім Аллаһқа серік келтірген күйде өлсе, тозаққа кіреді»[22]- деді. Басқа хадисте: «Аллаһ Өзінен басқа біреуге арнап құрбан шалған адамды лағынеттеді»[23] - деді.
Сондай-ақ рия[24], Аллаһтан басқа біреумен қасам ішу, мысалы: Қағбамен немесе пайғамбармен қасам ішу, немесе аманатпен, не тағы басқа жаратылғандармен қасам ішу — кіші ширкке[25] жатады. Өйткені пайғамбарымыз сахабаларына: «Мен сендер үшін ең қатты қоқатын нәрсе — кіші ширк» - деді. Сахабалар: «Ол не, иә Аллаһтың елшісі?» дегенде: «Рия» - деп жауап берді[26]. Тағы бір хадисте :«Кімде-кім қасам ішетін болса, Аллаһпен қасам ішсін, немесе үндемесін!»-деді. Басқа хадис-те:«Кімде-кім Аллаһтан басқа біреумен қасам ішсе, күпірлік немесе серік келтірген болды»[27]-деді. Имам Ахмад Омар ибн Әл Хаттабтан (оған Аллаһ разы болсын) пайғамбарымыздың былай дегенін риуаят етті: «Кім Аллаһтан өзге біреумен қасам ішсе, ақиқатында серік келтірді»[28], «Кім аманатпен қасам ішсе, ол бізден емес»[29].
Аллаһтан өзге біреумен қасам ішуден қайтаратын хадистер өте көп. Сондықтан барлық мұсылмандарға одан сақ болу, әрі басқаларды да сақтандыру және қасам ішуді тек қана аса пәк Аллаһқа шыншылдық білдірумен арнау уәжіп болады. Өйткені бір нәрсемен қасам ішу — оны ұлықтауды білдіреді, ал ұлықтауға тек қана Аллаһ лайықты.
Сондай-ақ кіші ширкке: «Аллаһ және пәленше қаласа», «Бұл Аллаһтан және сізден», «Егер Аллаһ және сіз болмасаңыз», «Егер Аллаһ және пәленше болмаса», - деген сөздер жатады. Өйткені пайғамбарымыз : «Аллаһ және пәленше қаласа деп айтпаңдар, бірақ Аллаһ кейін пәленше қаласа деңдер!»[30] - деді. Ибн Аббас (оған Аллаһ разы болсын) бір адамның өз досына: «Аллаһ және сен қаласаң», «Аллаһ және пәленше болмаса» - деген сөзіне: бұның барлығы Аллаһқа ортақ қосу - деді. Сол сияқты бір адам пайғамбарымызға : «Аллаһ және сіз қаласаңыз» - дегенде, ол кісі: «Мені Аллаһқа серік қылдың ба?, жалғыз Аллаһ қаласа (деп айт)»[31] - дейді.
Сондықтан әр мұсылманға өз дінін үйренуі және ширктің барлығынан, кішісінен де үлкенінен де, көбінен де азынан да сақтануы уәжіп болады, содай-ақ білмеген нәрселерін білім иелерінен сұрауы уәжіп болады, өйткені Аллаһ Құранда:
﴿فَاسْأَلُواْ أَهْلَ الذِّكْرِ إِن كُنتُمْ لاَ تَعْلَمُونَ﴾
«Егер білмейтін болсаңдар, білім иелерінен(яғни ғалымдардан) сұраңдар»,[32]
﴿وَاتَّقُواْ اللّهَ وَيُعَلِّمُكُمُ اللّهُ وَاللّهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ﴾
«Аллаһтан қорқыңдар! Аллаһ сендерге (тура жолын) білдіреді»[33]- дейді.
Пайғамбарымыз : «Аллаһ кімге жақсылық қаласа, оны дінде білімді қылады»[34] - деді.
Тағы да бұлардан басқа қайтарылған ширк істеріне сиқыр қылу, бал ашу, құс ұшыру ырымы, немесе тұмар тағу; ол Құраннан не басқа нәрседен болса да, сол сияқты оған ширк араласқан немесе мағынасы белгісіз дем салулар жатады. Пайғамбарымыз өз хадисінде: «Құрдымға апаратын жеті нәрседен шеттеніңдер» - деді. Сахаба-лар: «Олар нелер, иә Аллаһтың елшісі?» – деп сұрағанда пайғамбарымыз : «Аллаһқа серік келтіру, сиқыр, Аллаһ арам еткен кінәсіз біреуді өлтіру (ал жазықты болса, жазасын тартады), өсім жеу[35], жетімнің малын жеу, (соғыста) жаумен беттескен күні артқа қашу және мұнтаздай, бейқам иманды әйелдерге жаман ат тағу» - деп жауап береді.[36] Имам Ән-Насаи Абу Һурайрадан(оған Аллаһ разы болсын) пайғамбарымыздың былай дегенін риуаят етті: «Кімде-кім түйіншек түйетін болса, содан соң оған үрлеп түкіретін болса, онда ол сиқыр жасаған болады, ал сиқыр жасаған адам ақиқатында ортақ қосқан болады. Кімде-кім бір нәрсеге жармасса, соған тапсырылады(яғни, Аллаһтың көмегінен мақрұм қала-ды)»[37]. Тағы бір хадисте пайғамбарымыз : «Кімде-кім құс ұшуын жорып ырымдайтын болса, немесе ол үшін құс ұшуы жорылса, немесе бал ашып, не өзіне бал аштыратын болса, немесе сиқыр жасап, не өзі үшін сиқыр жасататын болса, ол бізден емес»[38], «Кім балшыға барып, оның айтқанын растайтын болса, ол Мұхаммедке түсірілген нәсеге күпірлік білдірген болады»[39]-деді. Имам Муслим өзінің «Сахих» атты кітабында пайғамбарымыздың былай дегенін риуаят етті: «Кімде-кім балшыға барып, одан бір нәрсе жайлы сұраса, оның қырық күн бойы намазы қабыл етілмейді». Басқа хадисте пайғамбарымыз : «Расында дем салу, тұмарлар тағу және тәнті қылу (тиуәлә[40]) — ортақ қосу болып табылады»,[41] - деді. Басқа хадисте пайғамбрымыз : «Аллаһқа ортақ қосуы болмаған дем салуда ешқандай зиян жоқ»[42] - деді.
Мағынасы белгісіз дем салуларда шірктің болып қалуынан қорыққандықтан оларды тастау және басқаларды да одан сақтандыру уәжіп болады. Имам Ахмад Ұқбату ибн Амрден(оған Аллаһ разы болсын) пайғамбарымыздың былай дегенін риуаят етті: «Кімде-кім тұмар ілсе, онда Аллаһ оның істерін оңдамас, Ал кім моншақ (айқұлақ) ілсе, Аллаһ оған тыным бермес»[43]. Имам Ахмадтың тағы бір риуаятында пайғамбарымыз : «Кім тұмар тағатын бола, серік келтірген болды», - деді. Ибн Масғұд (оған Аллаһ разы болсын) пайғамбарымыздың : «Құстың ұшуын жору — ортақ қосу, құстың ұшуын жору — ортақ қосу»[44] - деп үш рет қайталағанын айтты. «Муснад» атты кітапта Абдуллаһ ибн Амр ибн Әл-Астан пайғамбарымыздың былай дегені риуаят етілді: «Кімді құстың ұшқанын жору ырымы қажеттілігінен қайтаратын болса, ол серік қосқан болды» - деді. Сахабалар: «Оның кәфәрәті не?» - деп сұрағанда, пайғамбарымыз : « Оның кәфәрәті: «Иә, Аллаһ, сенің жақсылығыңнан басқа жақсылық жоқ, сенің құсыңнан басқа құс жоқ[45], Сенен басқа құлшы-лыққа лайықты ешкім жоқ» - деп айту»[46] - деді.
Бал ашу, сиқыр, құс ұшуын жору ырымынан қайтаратын әрі балгер мен сиқыршылардан сұраудан және оларды растаудан қайтаратын, оларға қатаң тыйым салатын хадистер өте көп. Сондықтан әр мұсылманға Аллаһтың азабынан қорғанып, Одан сауап үміт етіп және Аллаһ және оның елшісінің әміріне бой ұсынғандықтан, бұл қатаң тыйым салынған істерден ұзақ болу әрі осындай істермен шұғылданған адамдарды бұдан қайтару міндет болады.
Аллаһтан барлығымызға амандық тілейміз! Аллаһ барлығымызды Оның разы болатын істерін істеуге нәсіп етсін, әрі жүректеріміз бен амалдарымызды түзетіп, әрдайым Одан қорқатын құлдарынан қылсын! Сондай-ақ Өзінің дініне жәрдемін төгіп, оның жауларына қарсы жеңіс ке жеткізсін! Патшамызды және барлық мұсылмандардың басшыларын Өзінің разы болатын істеріне бастап, олардың айналасындағыларды да туралыққа салсын және барлығы-мызды адастыратын фитналардан сақтасын! Әмин!
Сауд Арабия мемлекетінің бас муфтиі
Абдуль Азиз ибн Абдурахман ибн Баз.


_____
[1] Зәрият. 55
[2] Мәидә. 2
[3] Аср. 1-2-3
[4] Имам Муслим риуаяты.
[5] Ниса. 131
[6] Абу Дауд. Хадис сахих (4607)
[7] Хаж. 1
[8] Ахзаб. 70-71
[9] Талақ. 2-3
[10] Талақ. 5
[11] Тағабұн. 16
[12] Ширк: Аллаһқа ортақ қосу
[13] Исра. 23
[14] Зүмәр. 2
[15] Бәйинә. 5
[16] Хаж. 62
[17] Әнғам. 162
[18] Кәусәр.2
[19] Ниса. 48
[20] Мәида.72
[21] Муслим риуаяты, хадис сахих (152).
[22] Бухарий риуаяты, хадис сахих (4227)
[23] Муслим риуаяты, хадис сахих (43)
[24] Көз бояушылық.
[25] Кіші ширк (Аллаһқа ортақ қосу) деп: Құран және сүннетте аталуы ширк деп келген нәрселерді айтады. Ширктің бұл түрі адамды діннен шығармайды және оны тозақта мәңгі қалдырмайды, бірақта уәжіп болған Аллаһты бірлеу кемелдігін азайтады.
[26] Имам Ахмад риуаяты, хадис хасан, «Муснад» атты кітаб (23680).
[27] Бұл хадисті Абу Дауд пен имам Тирмизий ибн Омардан сахих иснадпен риуаят етті.
[28] Хадис сахих.
[29] Абу Дауд риуаяты, хадис сахих (2353)
[30] Абу Дауд риуаяты, хадис сахих (4980)
[31] Ибн Хузайма р-ты, хадис сахих.
[32] Нахыл. 43
[33] Бақара. 282
[34] Бухарий, Муслим р-ты.
[35] процент
[36] Бухарий, Муслим.
[37] Хадистің иснады әлсіз,(4079)
[38] Әл Баззар риуаяты, хадис сахих.
[39] Имам Ахмад р-ты, хадис сахих,(9532)
[40] Тиуәлә - деп күйеуге тағылатын нәрсені айтады. Адамдар сол себепті ердің әйеліне ғашықтығы артады және әйелдің еріне ғашықтығы артады деп ойлайды, мұның барлығы Аллаһқа ортақ қосу болып табылады, өйткені бұл ешқандай себепке жатпайды.
[41] Имам Ахмад р-ты, хадис хасан, (3615)
[42] Муслим риуаяты.
[43] Хадис хасан, (17440)
[44] Абу Дауд р-ты, хадис сахих, (3910)
[45] Сенен басқа жол көрсетуші жоқ.
[46] Хадис хасан (7045)

Aslanbek Abu AbdurRaxman
abdul_raxman
16-05-13 18:10
Адамдардың жаратылуынан болған мақсат
Аса рақымды ерекше мейірімді Аллаһтың атымен
бастаймын.
Барлық мақтау бүкіл әлемдердің жаратушысы Аллаһқа тән, Оның құлы әрі елшісі пайғамбарымыз Мұхаммедке Аллаһтың сәлемі мен салауаты болсын!
Шындығында Аллаһ Тағала адамдарды Оның серігі болмаған жалғыз өзіне құлшылық етулері үшін жаратты және пайғамбарларды адамдардың жаратылуынан болған хикметті оларға баяндаулары үшін, оған шақыру үшін және құлшылықтың түрлері мен оның қателіктерін, оған қарама қайшы келетін нәрселерді адамдарға баян етулері үшін жіберді.
Аллаһ Тағала осы өмірді, осы дүниені ақыретке кесіп өтетін бір жол қылды. Кімде кім өмірін Аллаһқа бой ұсынумен, Оған құлшылық етумен және құлшылықтың барлық түрінде Аллаһты бірлеумен әрі оның жіберген пайғамбарларына ергесумен өткізсе, амал қылу майданынан (осы өмірден) зор сыйлықтар мен табыстарға ие болатын майданға (ақыретке) аттанып, ондағы нығметтер мен қуаныштарға, ондағы құрмет пен бақытқа бөленеді. Ол сондай сыйлық, оның нығметі ешқашан таусылмайды, онда адамдар өлмейді, олардың кйімдері тозбайды, олардың жастық шақтары өтпейді, керісінше олар әрдайым нығметте, әрдайым амандықта, әрдайым жастық шақта бақытты өмір сүреді. Оларға Аллаһ тарапынан былай делінеді: «Әй, жәннәт иелері! Сендер бұнда өмір сүресіңдер де, ешқашан өлмейсіңдер, сендердің дендерің сау болады да ешқашан ауырмайсыңдар, сендер әрдайым жас боласыңдар да ешқашан қартаймайсыңдар, сендер нығметке бөленесіңдер де, ешқашан қорлық көрмейсіңдер»[1].
Міне, Аллаһқа құлшылық еткен және пайғамбарына бой ұсынғандардың халдері осындай, олар жәннәтта қалаған нәрселерінің барлығына қол жеткізеді. Олар осы өмірде жалбарынып дұға қылып сұрағандарына жетеді. Олар жәннәтта Ұлы Аллаһ Тағаламен қалағандарынша жолығада да, Оның құрметті, аса ұлы жүзін көреді. «Бұл аса жарылқаушы, тым меірімді Аллаһ тарапынын болған бір сыйлық»[2].
Ал кімде кім өмірін Аллаһқа құлшылық етусіз, оның пайғамбарына қарсы келіп, өзінің ойына, нәпсісіне және шайтанға ергесумен өткізсе, шындығында ол осы дүниеден жаза дүниесіне, қорлық, қайғы қасырет, азап пен қиыншылық дүниесіне, онда адамдар әрдайым бақытсыздықта, азапта болтын тозаққа аттанады. Бұл жайында Аллаһ Тағала былай дейді: «Ал енді қарсы келушілер үшін тозақ оты бар. Оларға өлім үкімі берілмейді, олардан азап жеңілдетілмейді. Әрбір қарсы келушілерді осылай жазалаймыз»;[3]
«Күдіксіз кім Раббысына күнақар болып келсе, рас оған тозақ бар; онда ол өлмейді де тіршілік өмір де сүрмейді»;[4]
«Расында біз залымдар үшін дуалдары қоршап алатын тозақ отын әзірледік. Егер олар су сұрап жалбарынса, оларға еріген кен тәрізді беттерін қуыратын бір су беріледі. Ол нендей жаман сусын, әрі нендей жаман орын».[5]
Басқа аятта Аллаһ Тағала тозақтағы азап туралы: «Оларға қайнар су ішкізіліп, ішектері туралады»[6] -дейді.
Міне, Аллаһқа қарсы келушілердің жағдайлары осындай болады. Бұдан мақсат, шындығында бұл дүние амал қылу дүниесі, Аллаһ Тағала разы болатын істерді істеу арқылы Оған жақындайтын дүние. Өзінің амалдарын есеп, хисап қылып, қылған амалдарым дұрыс па, әлде бұрыс па деп ойланатын дүние. Дініміз Ислам үшін қызмет ететін, оны үйренетін, бір бірімізге жақсылыққа және тақуалыққа жәрдем ететін дүние. Адамдарға Аллаһтың ақиқат дінін жеткізетін және осы ақиқат жолында бір бірімізге сабыр сақтауды өсиет ететін және білім, амал әрі құлшылық дүниесі. Аллаһ Тағала айтады: «Жын мен адамдарды өзіме құлшылық қылулары үшін жараттым. Олардан бір несібе тілемеймін әрі олардан мені тамақтандыруларын да қаламаймын, шүбасыз Аллаһ ризықтандырушы және мықты күш иесі».[7]
Аллаһ Тағала адамдар мен жындарды өзіне құлшылық етулері үшін жаратты. Аллаһтың оларға бір қажеттілігі болғандықтан жаратпады, өйткені Аллаһ Тағала ешкімге мұқтаж емес. Бұл жайлы Аллаһ Тағала былай дейді: «Әй адамдар! Сендер Аллаһқа мұқтажсыңдар. Аллаһ Тағала ешкімге мұқтаж емес, ол өте мақтаулы. Қаласа сендерді жоқ етеді де, орындарыңа жаңа ел әкеле алады, бұл Аллаһқа қиын емес».[8]
Аллаһ Тағала адамдарды аздан көп қылу үшін немесе төмен жағдайдан жоғары жағдайға көтеру үшін жаратпады, керісінше оларды ұлы хикмет үшін жаратты. Ол хикмет: жын мен адамдардың Аллаһқа құлшылық етіп оны ұлықтаулары, одан қорқулары және оны мадақтаулары, оның көркем есім, сипаттарын біліп сонымен оған мадақтар айтулары. Аллаһ Тағала жақсы көретін істерді істеу әрі ол жақсы көретін сөздерді айту арқылы Аллаһқа қарай жүз бұрулары. Аллаһтың оларға берген нығметтеріне шүкірлік етіп, сынаған сынақтарына сабыр сақтаулары, сондай ақ дін үшін қызмет көрсетіп Аллаһтың ұлылығы жайында пікір жүргізулері. Аллаһ Тағала Құранда былай дейді: «Ол сондай Аллаһ, жеті көкті жаратқан және жерді де сол сияқты жаратқан, күмәнсіз Аллаһтың әр нәрсеге күші толық жететіндігін білулерің үшін әмірлері жер мен көктің арасына түсіп тұрады. Сондай ақ Аллаһтың білімі әр нәрсені өз ішіне алады»;[9]
«Ең жақсы атаулар Аллаһқа тән. Оған сол аттарымен жалбарыныңдар»;[10]
«Шәксіз көктердің және жердің жаратылуында, түннің және күндіздің өзгеруінде әлбетте ақыл иелері үшін дәлелдер бар. Олар тіке тұрып, отырып, жанбасынан жатып (әр халде) Аллаһты еске алады. Сондай ақ олар көктер мен жердің жаратылысы жайында ойланады да: «Раббымыз! Сен бұны босқа жаратпадың, Сен пәксің, бізді от азабынан сақта дейді»».[11] Әй, Аллаһтың пенделері! Сіздер бұл дүниеде жаратылғансыздар, бірақ бұнда мәңгілікке қалмайсыздар. Кейбір адамдар осы өмірде әр түрлі амалдар қылып, ұзақ өмір сүрсе де, қаншама мал жиса да, қаншама ұрпақ қалдырса да соңында оған өлім жетіп, осы өмірден ақыретке аттанады. Ал кейбіреулері дүниеге келіп, санаулы сағаттар ғана өмір сүріп, ешқандай амал қылмастан ақыретке аттанып кетеді. Бұл дүниеде барлық нәрсе бірдей емес, бұл жақсылық пен жамандық, қайғы мен қуаныш, пайда мен зиян, бай мен кедей, әдемі ман құбыжық, ауру мен сау, тақуа мен күнақар, кәпір мен мүмін араласқан дүние. Бірақ сіздердің жаратылыстарыңыздан болған мақсат: ол аса пәк болған Аллаһты бір деп білу, оған ешкімді серік қоспау, оның бұйрығы мен тыйымдарын ұлықтау, өз қажеттеріңізді тек қана Аллаһтан тілеу, діни және дүние істеріңізде тек одан жәрдем сұрау, Аллаһтың пайғамбарыәкелген Құран мен сүннетке ергесу, оларға өз еріктеріңізбен бой ұсыну, пайғамбарбұйырған нәрселерді жақсы көру, қайтарған нәрсесін жек көру. Сондай ақ Рабыларыңыздың рақымын үміт ету және азабынан қорқу![1] Абу Хурайрадан имам Муслим, Тирмизий және имам Ахмад риуаят еткен.
[2] Фуссилат.32
[3] Фатыр.36
[4] Таха.74
[5] Кәф.29
[6] Мумтахина.15
[7] Зәриат.
[8] Фатыр.15-16
[9] Талақ.12
[10] Ағраф.180
[11] Әлі Имран.190-191



страницы:    « в конец    87    86    85    84    83    82    81   80-71    70-61    60-51    50-41    40-31    30-21    20-11    10-1    в начало »   


Сіздің жауабыңыз
Есіміңіз:
Сіздің e-mail: (будет виден всем)
Мәтін:
Кескіндегі код:

Кодты жаңарту
 




DeDietrich Советы по отоплению. Интернет-магазин. shop-dedietrich.ru

© 2002—2014   | info@kazakh.ru   | Блог  | О проекте  | Интернет-агентство «Браффорд»Реклама | Вакансии 
Группа Вконтакте Страница в Фейсбуке Микроблог в Твиттере Сообщество на Мейл.ру Канал пользователя kazakhru - YouTube
Создание и управление —
«Ижанов и Партнеры»